watermill in Boharyně

Młyn wodny w Boharyně to zabytkowy zespół młyński leżący na skraju wsi Boharyně w powiecie Hradec Králové, nad kanałem odprowadzającym wodę z rzeki Bystrzycy. Choć sama miejscowość jest niewielka, jej historia sięga średniowiecza, a stojący tu młyn od ponad czterech wieków wiąże się z gospodarczym życiem regionu.

Gdzie dokładnie stoi młyn?

Zespół młyński znajduje się na skraju zabudowy Boharyně, bezpośrednio nad brzegiem sztucznego kanału (náhonu) doprowadzającego wodę z Bystrzycy. Sama wieś od 1975 roku administracyjnie obejmuje również pobliskie miejscowości Trnava, Zvíkov i Budín, co czyni ją częścią większej gminy w sercu Kraju Královéhradeckiego.

Jak długa jest historia tego miejsca?

Pierwsza pisemna wzmianka o samej wsi Boharyně pochodzi z 1355 roku, co świadczy o średniowiecznym rodowodzie osady. Młyn pojawia się w źródłach znacznie później – pierwszy zapis dotyczący obiektu datowany jest na 1569 rok. Oznacza to, że w chwili powstania pierwszej wzmianki o młynie wieś istniała już od ponad dwustu lat.

Co zmieniło się w XIX wieku?

Przełomowym momentem w historii młyna był rok 1874, kiedy starszy, tradycyjny młyn wodny przebudowano w młyn walcowy, obsługiwany maszynowo przez młynarskie stowarzyszenie rolnicze. Przebudowa ta odzwierciedlała ogólny trend modernizacji młynarstwa w XIX-wiecznych Czechach, gdy tradycyjne koła wodne ustępowały miejsca wydajniejszym urządzeniom mechanicznym.

Z jakich budynków składa się dzisiejszy zespół?

Na kompleks młyński składają się trzy główne obiekty. Pierwszy to drewniana, zrębowa budowla samego młyna, pochodząca z przebudowy z 1874 roku. Drugi to murowana suszarnia, która służyła do suszenia zboża oraz cykorii – rośliny uprawianej w regionie jako surowiec do produkcji namiastki kawy. Trzecim budynkiem jest murowana stodoła, uzupełniająca gospodarczy charakter całego założenia.

Czy młyn jest chroniony jako zabytek?

Tak. Od 3 lutego 2003 roku cały zespół młyński w Boharyně figuruje w rejestrze zabytków kultury Republiki Czeskiej, wpisany przez czeskie Ministerstwo Kultury pod numerem 100041. Ochrona obejmuje wszystkie trzy budynki wchodzące w skład kompleksu.

W jakim stanie znajduje się obiekt obecnie?

Mimo statusu zabytku młyn należy do obiektów zagrożonych w Kraju Královéhradeckim. Właścicielem kompleksu jest gmina Boharyně, której zasoby finansowe nie pozwalają na przeprowadzenie kosztownego remontu koniecznego do zachowania budynków w dobrym stanie. To sprawia, że przyszłość obiektu pozostaje niepewna, a jego odnowienie zależy od pozyskania dodatkowych środków.

Najczęstsze pytania

Czy młyn w Boharyně można zwiedzać? Nie ma publicznie dostępnych informacji o stałych godzinach zwiedzania – obiekt wymaga remontu, a gmina jako właściciel nie ogłosiła programu udostępniania go turystom.

Kto jest właścicielem młyna? Właścicielem całego zespołu młyńskiego jest gmina Boharyně.

Gdzie leży Boharyně? Wieś znajduje się w powiecie Hradec Králové, nad rzeką Bystrzycą, w Kraju Královéhradeckim we wschodnich Czechach.

Od kiedy młyn jest zabytkiem? Od 3 lutego 2003 roku, gdy czeskie Ministerstwo Kultury wpisało go do rejestru zabytków pod numerem 100041.