Barchov Castle

Zámek Barchov to wysokobarokowa rezydencja stojąca w północno-wschodniej części wsi Barchov w powiecie Hradec Králové, gdzie stanowi główny architektoniczny akcent całej miejscowości. Budynek wzniesiono w latach 1727–1733 na miejscu wcześniejszej średniowiecznej twierdzy, a jego fundatorem był Kryštof Norbert Voračický z Paběnic, piastujący wówczas urząd hetmana kraju królowohradeckiego. Przy wystroju wnętrz pracował czeski malarz barokowy Petr Brandl, co nadaje obiektowi dodatkową wartość artystyczną. Dziś zespół zamkowy jest chroniony jako zabytek kultury Republiki Czeskiej.

Kto zbudował zamek i dlaczego akurat w tym miejscu?

Wybór Barchova nie był przypadkowy – w tym miejscu od dawna istniała tvrz, czyli niewielka umocniona rezydencja szlachecka, typowa dla czeskiego średniowiecza. Kryštof Norbert Voračický z Paběnic zdecydował się nie remontować starej budowli, lecz wznieść na jej fundamentach zupełnie nowy, reprezentacyjny obiekt w modnym wówczas stylu wysokiego baroku. Prace budowlane trwały sześć lat i zakończyły się w 1733 roku. Obecność Petra Brandla przy dekoracji wnętrz świadczy o ambicjach fundatora – był to jeden z najbardziej cenionych malarzy barokowych działających na terenie Czech w tamtym okresie.

Jak zmieniali się właściciele zamku w XVIII wieku?

Losy Barchova po śmierci fundatora są dobrze udokumentowane dzięki kolejnym transakcjom majątkowym. W połowie XVIII wieku majątek trzymali Libštejnští z Kolovrat, następnie panowie z Vlkanova, praska Invalidovna (fundacja opiekująca się inwalidami wojennymi), rodzina Kinských, ród Černínów, a wreszcie Václav Teuchert. Ta częsta zmiana rąk odzwierciedla typowy dla epoki obrót majątkami ziemskimi wśród czeskiej szlachty i instytucji kościelno-charytatywnych.

Co się stało z zamkiem w marcu 1775 roku?

Najbardziej dramatycznym epizodem w historii Barchova jest napad chłopskich rebeliantów w marcu 1775 roku. Powstanie chłopskie tego roku ogarnęło znaczną część Czech, a jego uczestnicy kierowali gniew wobec właścicieli majątków znanych z wyzysku poddanych. W Barchovie ofiarą stał się Josef Bartoloměj z Vlkanova, opisywany jako wyzyskujący poddanych właściciel, oraz jego zarządca Reichenbach. Zbuntowani chłopi napadli na zamek w akcie zemsty i splądrowali budynek, co pozostawiło trwały ślad w lokalnej historii.

Jak wyglądały losy zamku w XX wieku?

Na początku XX wieku majątek przeszedł w ręce instytucji finansowej – w 1911 roku kupiła go Pozemková banka (Bank Ziemski). Osiem lat później, w 1919 roku, bank sprzedał posiadłość rodzinie Picków. Po 1948 roku, w wyniku powojennych przemian własnościowych w Czechosłowacji, zamek wraz z folwarkiem przeszedł na własność Państwowych Gospodarstw Rolnych (Státní statky). Pod zarządem państwowym obiekt systematycznie podupadał, tracąc dawny blask.

Co dzieje się z zamkiem obecnie?

Po upadku komunizmu, w latach 90. XX wieku, potomkowie ostatniego prywatnego właściciela, pana Picka, odzyskali zamek w ramach restytucji majątkowej. Mimo to budynek nadal pozostawał zaniedbany aż do 2010 roku. Przełom nastąpił, gdy w 2010 roku zamek kupili państwo Součkowie. Nowi właściciele podjęli się stopniowej, systematycznej odnowy, finansowanej z dochodów uzyskiwanych z pól uprawnych otaczających zamek. W ramach prac całkowicie wymieniono pokrycie dachowe, zamontowano nowe okna oraz odnowiono elewacje budynku. Dzięki temu Barchov zaczął odzyskiwać swój historyczny wygląd po dekadach zaniedbania.

Najczęstsze pytania

Kiedy powstał zamek w Barchovie? Zamek wybudowano w latach 1727–1733 na zlecenie Kryštofa Norberta Voračickiego z Paběnic, na miejscu wcześniejszej średniowiecznej twierdzy.

Kto zdobił wnętrza zamku? Przy dekoracji wnętrz w okresie budowy pracował czeski malarz barokowy Petr Brandl.

Co wydarzyło się w zamku w 1775 roku? Zamek został napadnięty i splądrowany przez chłopskich rebeliantów w ramach powstania chłopskiego, jako akt zemsty wobec wyzyskującego poddanych właściciela i jego zarządcy.

Kto obecnie jest właścicielem zamku? Od 2010 roku zamek należy do małżeństwa Součków, którzy prowadzą jego stopniową rekonstrukcję finansowaną z dochodów z okolicznych pól.

Czy zamek jest zabytkiem? Tak, cały zespół zamkowy w Barchovie jest chroniony jako kulturalna pamiątka (kulturní památka) Republiki Czeskiej.