Šternberský palác

Šternberský palác to barokowa rezydencja stojąca tuż przy Hradczanach, w cieniu praskiego zamku, która od dziesięcioleci pełni funkcję galerii sztuki dawnej. To właśnie tutaj Galeria Narodowa w Pradze pokazuje jedną z najważniejszych w Europie Środkowej kolekcji malarstwa europejskiego — od włoskiego trecenta po flamandzki i niderlandzki barok.

Gdzie stoi pałac i jak się do niego dostać?

Budynek znajduje się przy Hradczańskim Placu, w bezpośrednim sąsiedztwie bram wjazdowych do Zamku Praskiego, co czyni go naturalnym punktem na trasie zwiedzania Hradczan. Pałacowy dziedziniec i wejście do galerii są łatwo dostępne pieszo z tramwaju czy metra, a odwiedzający zamek turyści bardzo często wpadają tu niejako „po drodze”, nie zdając sobie sprawy, jak bogatą kolekcję kryje ten stosunkowo skromny z zewnątrz budynek.

Kto zbudował pałac i kiedy powstał?

Obecny, barokowy kształt rezydencja zawdzięcza przebudowie prowadzonej na przełomie XVII i XVIII wieku, między końcem lat 90. XVII wieku a rokiem 1708, na zlecenie hrabiego Wacława Wojciecha ze Šternberka. Projekt przypisuje się włoskiemu architektowi Giovanniemu Battiście Alliprandiemu, który pracował wówczas dla wielu czeskich rodów arystokratycznych i zostawił w Pradze kilka innych realizacji w podobnym duchu.

Od siedziby patriotów sztuki do Galerii Narodowej

Zanim pałac stał się galerią w dzisiejszym rozumieniu, w latach 1811–1871 mieściło się w nim Towarzystwo Patriotycznych Przyjaciół Sztuki — organizacja, która stała u źródeł dzisiejszej Galerii Narodowej w Pradze. Sama galeria sztuki działała w budynku już od 1814 roku, a od 1947 roku pałac na stałe wszedł w skład zbiorów Galerii Narodowej, stając się jedną z jej głównych siedzib wystawienniczych.

Co można dziś zobaczyć w środku?

Od grudnia 2020 roku pałac prezentuje stałą ekspozycję „Starzy mistrzowie II”, obejmującą trzy duże bloki tematyczne: malarstwo włoskie XIV i XV wieku, sztukę niderlandzką XVII i XVIII wieku oraz malarstwo środkowoeuropejskie tego samego okresu. Znaczną część kolekcji włoskiego trecenta i quattrocenta zgromadził niegdyś arcyksiążę Franciszek Ferdynand d'Este, dzięki czemu zwiedzający mogą prześledzić rozwój malarstwa w takich ośrodkach jak Siena, Florencja, Wenecja czy Padwa.

Wśród najcenniejszych dzieł galerii wymienia się przede wszystkim „Święto Różańcowe” Albrechta Dürera — obraz namalowany w Wenecji na początku XVI wieku jako ołtarz dla tamtejszego kościoła San Bartolomeo, sprowadzony później do Pragi przez cesarza Rudolfa II. Do stałej ekspozycji należą również prace El Greca, Rembrandta oraz monumentalne płótno Petera Paula Rubensa przedstawiające męczeństwo świętego Tomasza, a także obrazy członków rodziny Brueghlów i innych mistrzów niderlandzkich.

Najczęstsze pytania

Czy Šternberský palác warto zwiedzić razem z Zamkiem Praskim? Tak, ze względu na lokalizację tuż przy głównym wejściu na Zamek Praski, pałac świetnie sprawdza się jako uzupełnienie wizyty na Hradczanach — zwłaszcza dla osób zainteresowanych malarstwem dawnym, a nie tylko architekturą zamkową.

Jakie dzieło jest największą atrakcją galerii? Za najcenniejsze dzieło uchodzi „Święto Różańcowe” Albrechta Dürera, sprowadzone do Pragi przez cesarza Rudolfa II — to jeden z niewielu obrazów tego malarza znajdujących się poza Niemiecką czy Austriacką kolekcją.

Od kiedy budynek pełni funkcję galerii? Sztuka wystawiana jest w pałacu od 1814 roku, jednak obecny kształt i przynależność do Galerii Narodowej w Pradze pałac zawdzięcza dopiero 1947 rokowi.

Kto zaprojektował pałac? Barokową przebudowę przypisuje się włoskiemu architektowi Giovanniemu Battiście Alliprandiemu, działającemu na zlecenie hrabiego Wacława Wojciecha ze Šternberka na przełomie XVII i XVIII wieku.