Statue of Saint John of Nepomuk in Jimramov

Barokowa statua świętego Jana Nepomucena w Jimramovie stoi na placu przed dawną szkołą w tej niewielkiej miejscowości w powiecie żďárskim, w kraju Wysoczyna. To nie jest słynny posąg z praskiego Mostu Karola, lecz odrębne dzieło lokalne, uznawane za jedną z najstarszych rzeźb plenerowych w tej części regionu, z własną, udokumentowaną historią przenosin i fundacji.

Kto ufundował posąg i kiedy powstał?

Rzeźbę zleciała Marie Anna z Niebrů, właścicielka majątku jimramowskiego w latach 1712–1744. Na cokole znajduje się łaciński napis, w którym duże litery tworzą chronogram wskazujący rok 1712 — data ta jest odczytywana dwojako: albo jako moment objęcia majątku jimramowskiego przez ród Niebrů, albo jako rok powstania samej rzeźby. Niezależnie od interpretacji, posąg wiąże się bezpośrednio z tym konkretnym rodem szlacheckim, a nie z anonimową fundacją parafialną.

Jaką drogę przeszła rzeźba, zanim trafiła na obecne miejsce?

Statua nie stała od początku tam, gdzie można ją zobaczyć dzisiaj. Pierwotnie znajdowała się przy miejscowym zamku, następnie przeniesiono ją w sąsiedztwo kościoła katolickiego. Na obecny plac trafiła prawdopodobnie po wybudowaniu budynku szkoły w 1801 roku — to właśnie wtedy przestrzeń przed szkołą zaczęła pełnić rolę głównego miejsca ekspozycji rzeźby. Tego rodzaju wielokrotne przenosiny nie są w regionie rzadkością, ale w przypadku tej statuy są dobrze udokumentowane i pozwalają prześledzić jej drogę krok po kroku.

Co można odczytać z cokołu?

Podstawa rzeźby nosi herby dwóch rodzin — Bornstadtów oraz Niebrů — obok wspomnianego już łacińskiego napisu z chronogramem. Ten układ heraldyczny potwierdza, że posąg powstał jako fundacja właścicieli majątku, a nie jako spontaniczna inicjatywa mieszkańców. Rzeźbę uznaje się za jedną z najstarszych zachowanych statuy plenerowych w granicach dawnego powiatu novoměstskiego, co czyni ją ważnym punktem odniesienia dla lokalnej historii sztuki sakralnej.

Gdzie dokładnie szukać posągu?

Statua stoi na placu w centralnej części Jimramova, bezpośrednio przed budynkiem dawnej szkoły. W rejestrach ta lokalizacja bywa przypisywana do Sedliště — niewielkiej miejscowości leżącej w bezpośrednim sąsiedztwie Jimramova, w odległości zaledwie kilkuset metrów. Nie zmienia to jednak samego miejsca, w którym rzeźbę można oglądać: jest to teren obecnego Jimramova, dawnej siedziby rodu Niebrů. Warto o tym wiedzieć, planując dojazd — nawigacja może wskazywać na Sedliště, podczas gdy fizycznie posąg stoi przy głównym placu miejscowości.

Najczęstsze pytania

Czy to ta sama statua co na Moście Karola w Pradze? Nie. To odrębna, lokalna rzeźba z Jimramova na Wysoczyźnie, niezwiązana z żadnym z posągów praskiego mostu.

Kto zlecił wykonanie posągu? Marie Anna z Niebrů, właścicielka majątku jimramowskiego w latach 1712–1744.

Dlaczego rzeźba stała w trzech różnych miejscach? Pierwotnie stała przy zamku, potem przy kościele katolickim, a na obecny plac trafiła prawdopodobnie po wybudowaniu szkoły w 1801 roku.

Czy to najstarsza rzeźba w okolicy? Według lokalnych źródeł jest to prawdopodobnie najstarsza zachowana statua plenerowa w granicach dawnego powiatu novoměstskiego.

Dlaczego niektóre rejestry podają jako lokalizację Sedliště? Sedliště to sąsiadująca z Jimramovem miejscowość, oddalona o kilkaset metrów — to najbliższy punkt referencyjny w niektórych bazach danych, choć sam posąg stoi na placu w Jimramovie.