Sima de Aradelas

Sima de Aradelas to najgłębsza jaskinia (hiszp. sima oznacza studnię krasową) w całej Galicji, ukryta w skałach niedaleko wsi Campelo, w gminie Folgoso do Courel w prowincji Lugo. Obiekt leży w granicach Geoparku Światowego UNESCO Montañas do Courel — pierwszego tego typu terenu w Galicji i trzynastego w Hiszpanii, uznanego przez UNESCO w 2019 roku za wyjątkowe dziedzictwo geologiczne.

Co to za miejsce?

Aradelas to system podziemnych studni i korytarzy uformowanych w skałach wapiennych Serra do Courel. Jaskinię odkryły w 1972 roku kluby speleologiczne Santa Clara i Montañeiros Celtas z Vigo, które rok później zeszły na głębokość 120 metrów. Kolejne badania, prowadzone przez lokalny Klub Speleologiczny Aradelas, pozwoliły w 1987 roku sporządzić pełną mapę jaskini — sześć studni i ponad 142 metry głębokości.

Prawdziwy przełom nastąpił w 2024 roku. Około czterdziestu speleologów z klubów galicyjskich i asturyjskich, podczas serii ekspedycji, odkryło ponad dwa kilometry wcześniej nieznanych, dziewiczych galerii, komór i studni. Znaleziono tam turkusowe jezioro podziemne, nazwane Hydra, a także bogaty zestaw form naciekowych — stalaktyty, stalagmity i kolumny. Dzięki tym odkryciom Aradelas potwierdziła status najgłębszej i jednej z najbardziej rozbudowanych jaskiń w regionie.

Jak dotrzeć?

Punktem wyjścia jest wieś Campelo, leżąca w granicach gminy Folgoso do Courel, w górzystym wnętrzu Serra do Courel. To obszar typowo wiejski, o rozrzuconej zabudowie i niewielkiej liczbie mieszkańców, dlatego warto zaplanować dojazd własnym samochodem — infrastruktura geoparku (punkty widokowe, centra informacyjne, szlaki) jest rozsiana po całym terenie Montañas do Courel, a nie skoncentrowana w jednym miejscu. Przed wyjazdem dobrze jest zorientować się w lokalnych centrach informacji turystycznej geoparku, które pomogą zaplanować trasę dojazdową do Campelo.

Co zobaczysz?

Tu trzeba być szczerym: wnętrze Sima de Aradelas nie jest otwarte dla zwykłych turystów. Ze względu na trudność i niebezpieczeństwo eksploracji — strome studnie, wąskie przejścia, konieczność użycia sprzętu speleologicznego — dostęp do jaskini mają wyłącznie przeszkoleni speleolodzy działający w ramach zorganizowanych klubów i ekspedycji. Nie oznacza to jednak, że wizyta w okolicy nie ma sensu. Sam obszar wokół Campelo i szerzej — Serra do Courel — to część geoparku UNESCO z licznymi punktami widokowymi, szlakami pieszymi i centrami interpretacyjnymi poświęconymi geologii regionu, w tym słynnemu fałdowi geologicznemu Campodola-Leixazós, uznanemu za pomnik przyrody. To właśnie krajobraz powierzchniowy, wapienne skały i dzikie doliny Courel dają najlepsze wyobrażenie o tym, co kryje się pod ziemią.

Kiedy przyjechać?

Górzysty teren Serra do Courel sprawia, że najlepszym momentem na odwiedziny są miesiące wiosenne i letnie, kiedy szlaki są w pełni dostępne, a pogoda sprzyja pieszym wędrówkom po terenie geoparku. Jesień bywa również atrakcyjna ze względu na kolorystykę lasów, natomiast zimą część dróg i szlaków w wyższych partiach terenu może być utrudniona.

Najczęstsze pytania

Czy można wejść do jaskini Sima de Aradelas samodzielnie? Nie. Dostęp mają wyłącznie doświadczeni speleolodzy z klubów zajmujących się eksploracją jaskiń, ze względu na trudność terenu i wymagany sprzęt.

Jak głęboka jest Sima de Aradelas? Według mapy z 1987 roku jaskinia ma sześć studni i ponad 142 metry głębokości, a odkrycia z 2024 roku dodały ponad dwa kilometry nowych, wcześniej nieznanych korytarzy.

Gdzie leży Sima de Aradelas? W gminie Folgoso do Courel, w prowincji Lugo (Galicja), niedaleko wsi Campelo, na terenie Geoparku Światowego UNESCO Montañas do Courel.

Co warto zobaczyć w okolicy, jeśli nie można wejść do jaskini? Punkty widokowe, szlaki piesze i centra interpretacyjne geoparku Montañas do Courel, w tym pobliski fałd geologiczny Campodola-Leixazós.