NextOnTrip

Schöpfmühle Honigfleth

Stördorf, Niemcy

Zapisz to miejsce i odkrywaj atrakcje w pobliżu z NextOnTrip

W aplikacji dodasz je do ulubionych, zobaczysz na mapie, co jeszcze warto odwiedzić w okolicy, i zdobędziesz odznakę za wizytę.

Aplikacja jest dostępna na iPhone'a i Androida.

O tym miejscu

Schöpfmühle Honigfleth to wiatrowy młyn odwadniający w miejscowości Honigfleth, należącej do gminy Stördorf w regionie Wilstermarsch (powiat Steinburg, Szlezwik-Holsztyn). Charakterystyczna drewniana konstrukcja stoi wśród płaskich pól i kanałów marszy nad dolną Łabą i uchodzi za symbol całej okolicy.

Czym jest Schöpfmühle Honigfleth?

Schöpfmühle to dosłownie „młyn czerpalny". Nie mielił on zboża, lecz pompował wodę. Wilstermarsch leży bardzo nisko, miejscami poniżej poziomu morza, więc od wieków mieszkańcy musieli walczyć z nadmiarem wody. Wiatr napędzał tu urządzenie podnoszące wodę z rowów i grup melioracyjnych na wyżej położone kanały, zwane w regionie Wettern. Stamtąd woda odpływała dalej, a pola i łąki nadawały się do uprawy i wypasu.

Młyn działa w oparciu o ślimak Archimedesa, czyli obracającą się spiralę zamkniętą w nachylonej rynnie. Obrót śruby unosi wodę stopniowo w górę, bez skomplikowanych mechanizmów. Rozwiązanie jest proste, a przy tym skuteczne, dlatego przez długi czas stosowano je w marszach północnych Niemiec.

Jaki to typ młyna?

W literaturze i w nazwach potocznych często pojawia się określenie „Bockmühle" (wiatrak koźlak). Część opracowań zwraca jednak uwagę, że jest to nieścisłe: konstrukcja należy do typu Köcherwindmühle, zwanego też Kokermühle. W takim młynie cały korpus z wirnikiem nie obraca się na kozłach, lecz mieści się nad nieruchomą podstawą, a ruchoma część pozwala ustawić skrzydła pod wiatr. Dla zwiedzającego różnica jest subtelna, ale dla miłośników techniki to ważny szczegół.

Historia i przeniesienie

Daty powstania w różnych źródłach się różnią. Jedne podają rok 1850, inne wskazują na wiatrak pochodzący z XVIII wieku, który później częściowo rozebrano i gruntownie odnowiono. Wiadomo natomiast, że w 1960 roku ostatni młyn czerpalny Wilstermarsch przeniesiono z pierwotnego miejsca nad kanałem Dwerfelder Wettern do Honigfleth, aby zachować go jako zabytek kultury. Od 1983 roku obiekt podlega ochronie jako zabytek, a prace remontowe zakończono około 2000 roku.

Opisuje się go jako jeden z ostatnich młynów tego rodzaju w północnych Niemczech, a według jednego ze źródeł jest jedynym kokermühle w Niemczech, który wciąż działa w swoim pierwotnym zastosowaniu.

Kto o niego dba?

Opiekę nad młynem sprawuje stowarzyszenie wspierające, założone w 1997 roku, które działa pod nazwą związaną z młynem w Honigfleth. Jego członkowie zajmują się utrzymaniem konstrukcji i organizacją zwiedzania. Ostatnio stowarzyszenie zbudowało sześciometrową drewnianą pompę ślimakową z napędem elektrycznym. Dzięki niej goście mogą zobaczyć, jak działa technika podnoszenia wody, nawet gdy wiatr jest za słaby, by obracać skrzydła.

Informacje praktyczne

Młyn znajduje się pod adresem Honigfleth 1 w Stördorfie. Zwiedzanie odbywa się według ustaleń, a oprowadzanie bywa organizowane na prośbę grup. Przed wizytą warto sprawdzić aktualne terminy u lokalnych organizatorów lub w urzędzie Amt Wilstermarsch.

Okolica świetnie nadaje się na spokojną wycieczkę rowerową. Płaski krajobraz marszy, kanały, groble i pojedyncze zabytki techniki, jak ten młyn, tworzą trasę kulturową związaną z historią odwadniania ziemi. Miejsce spodoba się osobom zainteresowanym techniką, historią rolnictwa i fotografią krajobrazową.

Najczęstsze pytania

Czy młyn mielił zboże? Nie. Jego zadaniem było odwadnianie, czyli pompowanie wody z rowów do wyżej położonych kanałów.

Czy to na pewno wiatrak koźlak? Potocznie tak się go nazywa, lecz według części źródeł to Köcherwindmühle, czyli Kokermühle.

Od kiedy jest zabytkiem? Od 1983 roku znajduje się pod ochroną konserwatorską.

Dlaczego stoi w Honigfleth? W 1960 roku przeniesiono go tu znad kanału Dwerfelder Wettern, by zachować ostatni młyn czerpalny regionu.

Czy działa przy słabym wietrze? Przy małej ilości wiatru można pokazać pracę elektrycznie napędzanej drewnianej pompy ślimakowej.

W pobliżu

Zbieraj odznaki za odwiedzane miejsca

Pobierz NextOnTrip, odkrywaj nowe miejsca i odznaczaj swoje trasy.