San Isidro Cemetery

Cmentarz San Isidro to jedna z najstarszych i najbardziej okazałych madryckich nekropolii, położona na wschodnim brzegu rzeki Manzanares. Powstał w odpowiedzi na dekret królewski Karola III z 1787 roku, który zakazał pochówków wewnątrz kościołów i w granicach miasta ze względów sanitarnych. Kamień węgielny pod budowę położono w marcu 1811 roku, a już kilka miesięcy później, latem tego samego roku, wikariusz Madrytu poświęcił teren i pochowano tam pierwszą osobę zmarłą.

Skąd wzięła się nazwa?

Cmentarz powstał z inicjatywy Królewskiego Bractwa Sakramentalnego San Pedro, San Andrés, San Isidro i Niepokalanego Poczęcia — organizacji religijnej odpowiedzialnej za organizację pochówków dla swoich członków po tym, jak tradycyjne miejsca pochówku przy kościołach parafialnych zostały zamknięte. To właśnie od patrona San Isidro, świętego rolnika i patrona Madrytu, nekropolia wzięła swoją nazwę.

Jak rozwijała się przestrzeń cmentarza?

Pierwszy dziedziniec zaprojektował architekt José Llorente, jednak rosnąca liczba pochówków szybko przerosła dostępną powierzchnię. Już w latach 40. XIX wieku otwarto kolejne dwie części cmentarza, zaprojektowane przez José Alejandro Álvareza. W drugiej połowie XIX stulecia dobudowano Patio de la Concepción — dziedziniec zaprojektowany przez Francisca Enríqueza i Ferrera, w którym znalazły się jedne z najbardziej okazałych grobowców rodzinnych całej nekropolii. Ta stopniowa rozbudowa sprawiła, że cmentarz stał się mozaiką stylów architektonicznych z niemal dwóch stuleci.

Co można zobaczyć na miejscu?

San Isidro słynie z bogactwa architektury nagrobnej — panteony, kaplice grobowe i rzeźby reprezentują różne style, od klasycyzmu po eklektyzm końca XIX wieku. To właśnie gęstość i jakość dzieł sztuki sepulkralnej sprawiły, że miejsce uznawane jest za jeden z najciekawszych cmentarzy w Europie pod względem artystycznym. Spacer alejkami pozwala prześledzić zmieniające się mody pochówkowe madryckiej arystokracji i mieszczaństwa na przestrzeni XIX i XX wieku.

Jaki ma status dzisiaj?

Ze względu na niezaprzeczalną wartość artystyczną budowli oraz dużą liczbę elementów architektonicznych i rzeźbiarskich, Cmentarz Sakramentalny San Isidro został uznany za Dobro Kulturowe (Bien de Interés Cultural) oraz Historyczny Cmentarz Madrytu. Ta ochrona prawna gwarantuje zachowanie zarówno struktury dziedzińców, jak i poszczególnych grobowców dla przyszłych pokoleń.

Najczęstsze pytania

Gdzie dokładnie znajduje się cmentarz? Leży na wschodnim brzegu Manzanares, w dzielnicy na południe od historycznego centrum Madrytu.

Czy to nadal czynny cmentarz? Tak, teren nadal pełni funkcję cmentarną, jednocześnie będąc chronionym zabytkiem.

Dlaczego warto go odwiedzić? Ze względu na wyjątkowe nagromadzenie architektury i rzeźby sepulkralnej z XIX i XX wieku oraz historyczne znaczenie dla Madrytu.

Kto zaprojektował poszczególne części? Pierwszy dziedziniec — José Llorente, kolejne dwa — José Alejandro Álvarez, a Patio de la Concepción — Francisco Enríquez i Ferrer.