Radotínské skály

Radotínské skály to przyrodniczy pomnik na południowo-zachodnim krańcu Pragi, w dzielnicy Radotín, obejmujący łącznie niemal 28 hektarów powierzchni. Obszar nie tworzy jednej zwartej całości, lecz składa się z trzech oddzielnych fragmentów rozmieszczonych wzdłuż doliny potoku Radotínský — między terenem dawnej cementowni w Loszkowie a ulicą Strážovská, a także w rejonie ulicy K Cementárně w samym Radotínie. To właśnie sąsiedztwo przemysłu wapienniczego tłumaczy charakter tego miejsca: skały są w dużej mierze pozostałością po dawnych kamieniołomach.

Dlaczego to miejsce jest ważne dla geologów?

Odsłonięte tu skały wapienne i łupkowe dokumentują rozwój tzw. praskiej niecki paleozoicznej na przestrzeni trzech okresów geologicznych — najwyższego ordowiku, syluru i dolnego dewonu. To nie jest przypadkowy fragment skały: w obrębie Radotínských skał znajduje się profil o znaczeniu międzynarodowym, uznawany za punkt odniesienia dla globalnej granicy stratygraficznej między sylurem a dewonem. Dla specjalistów zajmujących się historią Ziemi sprzed setek milionów lat to jedno z kluczowych miejsc w Czechach, regularnie odwiedzane przez badaczy i studentów geologii.

Co rośnie i żyje na skałach?

Zanim teren stał się kamieniołomem, porastał go ciepłolubny las dębowy — jego dawną obecność zdradzają dziś pojedyncze okazy dębu omszonego oraz zarośla głogu. Właściwy charakter miejsca nadają jednak murawy naskalne i stepowe, rozwijające się na nasłonecznionych, wapiennych zboczach. Przez wiele lat kondycję tej roślinności pogarszał pył unoszący się z pobliskiej cementowni, jednak zastosowane w latach 90. XX wieku środki ograniczające zapylenie pozwoliły przyrodzie odbudować się w zaskakującym tempie. Dziś można tu spotkać ostnicę, oset blady, pięciornik srebrzysty oraz kostrzewę owłosioną — gatunki typowe dla suchych, ciepłych siedlisk stepowych.

Równie cenna jak flora jest fauna bezkręgowa. Wapienne podłoże sprzyja gatunkom ciepłolubnym, a najcenniejsza część rezerwatu — właśnie ta zbudowana z wapieni — stanowi schronienie dla licznych owadów i innych bezkręgowców związanych ze zbiorowiskami stepowymi i leśno-stepowymi. To właśnie ta kombinacja skalnego, otwartego terenu z fragmentami zarośli tworzy mozaikę siedlisk rzadko spotykaną w granicach dużego miasta.

Dla kogo jest to miejsce?

Radotínské skály to punkt na mapie zarówno dla miłośników przyrody, jak i dla osób zainteresowanych geologią czy po prostu szukających spokojnego spaceru z dala od centrum Pragi. Skaliste ścieżki i widoki na dolinę potoku Radotínský przyciągają spacerowiczów, a bliskość doliny Slavičí údolí sprawia, że wielu odwiedzających łączy oba miejsca w jedną trasę. To także dobry przykład tego, jak dawna działalność przemysłowa — w tym przypadku wydobycie wapienia — może z czasem, przy odpowiedniej ochronie, ustąpić miejsca cennemu ekosystemowi.

Najczęstsze pytania

Jak duży jest obszar chroniony? Radotínské skály zajmują łącznie około 27,64 hektara, podzielone na trzy odrębne części.

Dlaczego to miejsce jest chronione? Przede wszystkim ze względu na wartość geologiczną — międzynarodowo uznawany profil dokumentujący granicę syluru i dewonu — a także cenne murawy stepowe i populacje ciepłolubnych bezkręgowców.

Czy dawniej teren był eksploatowany przemysłowo? Tak, obszar sąsiaduje z terenem dawnej cementowni w Loszkowie, a same skały są częściowo pozostałością po kamieniołomach wapienia.

Co warto zobaczyć oprócz skał? W pobliżu znajduje się Slavičí údolí, często odwiedzane razem z Radotínskými skálami w ramach jednej trasy spacerowej.