Ponte de Salcedo

Ponte de Salcedo to dawny most nad rzeką Navia w Grandas de Salime, w zachodniej Asturii, którego historia sięga końca XIX wieku, choć sama konstrukcja od 1953 roku spoczywa pod wodami zbiornika zaporowego.

Jaka jest historia mostu?

Most powstał pod koniec XIX wieku jako element drogi łączącej Grandas de Salime z La Puelą – odcinka szlaku wiążącego Lugo w Galicii z Oviedo w Asturii. Pierwsza konstrukcja miała rozpiętość 36 metrów i opierała się na dwóch murowanych przyczółkach połączonych metalową kratownicą.

Most nie przetrwał wojny domowej w Hiszpanii. W końcu lipca 1936 roku wysadzili go wycofujący się milicjanci republikańscy, odcinając w ten sposób drogę odwrotu wojskom nacjonalistycznym. Przez pewien czas mieszkańcy korzystali z prowizorycznej drewnianej kładki, zanim w 1940 roku most odbudowano w nowej formie – jako konstrukcję łukową z dwoma przegubami, o rozpiętości 34 metrów i pokładzie wzniesionym około 4 metrów nad wodą, wykonaną z drewnianej kratownicy spajanej gwoździami.

Ta powojenna odbudowa przetrwała jednak tylko kilkanaście lat. W 1953 roku, wraz z napełnieniem zbiornika Embalse de Grandas de Salime po budowie zapory na rzece Navia, most zniknął pod wodą. Starą drogę zastąpiono nową, liczącą 33 kilometry trasą między Grandas a Verducedo, a Ponte de Salcedo pozostał odtąd jedynie podwodnym śladem dawnego szlaku komunikacyjnego.

Co warto wiedzieć o okolicy?

Grandas de Salime to niewielka gmina w dolinie Navia, granicząca od południa z galicyjską prowincją Lugo. Zaporę na rzece wzniesiono w latach 50. XX wieku – w 2004 roku obchodzono jej 50-lecie – a wnętrze budowli zdobi mural autorstwa architekta Joaquína Vaquero Palaciosa. W dawnym domu zarządcy zapory działa dziś muzeum etnograficzne, prezentujące dawne życie codzienne asturyjskiej wsi.

Region leży też na trasie Camino Primitivo de Santiago – to ostatni odcinek asturyjskiej ziemi przed przejściem do Galicii przez przełęcz Acebo, co czyni okolicę popularną wśród pielgrzymów i miłośników pieszych wędrówek.

Jak dotrzeć na miejsce?

Grandas de Salime leży w zachodniej Asturii, w pobliżu granicy z Galicią. Punktem wyjścia jest zwykle sama miejscowość Grandas, skąd lokalne drogi prowadzą w stronę doliny zbiornika i dawnego przebiegu historycznego traktu. Najlepiej dojechać samochodem – transport publiczny w tej górzystej części regionu jest ograniczony, a odległości między miejscowościami spore.

Kiedy najlepiej przyjechać?

Ze względu na górski klimat regionu najprzyjemniej podróżować tu wiosną i latem, kiedy drogi są suche, a doliny zielone. Jesień bywa malownicza dzięki kolorom liści, natomiast zimą pogoda w wyższych partiach gminy potrafi być kapryśna. Poziom wody w zbiorniku zmienia się sezonowo, co warto wziąć pod uwagę, planując wizytę nad samym zalewem.

Najczęstsze pytania

Czy most Ponte de Salcedo można dziś zobaczyć? Oryginalna konstrukcja od 1953 roku znajduje się pod wodami zbiornika Grandas de Salime, więc nie jest dostępna do zwiedzania w tradycyjnym sensie.

Dlaczego most został zniszczony w 1936 roku? Wysadzili go wycofujący się milicjanci republikańscy podczas wojny domowej w Hiszpanii, by utrudnić przemarsz wojskom nacjonalistycznym.

Co zastąpiło most po zatopieniu doliny? Starą drogę łączącą Grandas z La Puelą zastąpiła nowa, 33-kilometrowa trasa między Grandas a Verducedo.

Co jeszcze warto zobaczyć w Grandas de Salime? Zaporę na rzece Navia z muralem Joaquína Vaquero Palaciosa oraz muzeum etnograficzne w dawnym domu zarządcy zapory.