Plate-forme et constructions attenantes de la pièce 380

Plate-forme et constructions attenantes de la pièce 380 to zabytkowa pozostałość niemieckiej baterii artyleryjskiej z I wojny światowej, ukryta w lesie nad Zillisheim, w departamencie Haut-Rhin w Alzacji. To jedno z najbardziej niezwykłych świadectw Wielkiej Wojny na terenie Francji - miejsce, skąd ostrzeliwano Belfort z odległości kilkudziesięciu kilometrów.

Co znajduje się na miejscu?

Na powierzchni około hektara lasu rozciąga się betonowa platforma wraz z towarzyszącymi jej podziemnymi galeriami i fundamentami. To pozostałości stanowiska, na którym jesienią 1915 roku armia niemiecka zainstalowała olbrzymie działo morskie kalibru 380 mm, produkcji zakładów Kruppa, nazywane "Langer Max". Samo działo już nie istnieje - zostało zdemontowane po wojnie - ale betonowa konstrukcja, mimo prac konserwacyjnych podjętych w 1924 roku, przetrwała do dziś w stanie mocno zniszczonym przez czas i wilgoć lasu.

Jaka jest historia tego miejsca?

Między lutym a październikiem 1916 roku działo umieszczone na platformie ostrzeliwało Belfort, ważny wówczas węzeł logistyczny po francuskiej stronie frontu, a także miejscowość Wesserling, odbitą przez wojska francuskie już w sierpniu 1914 roku. Pociski ważyły aż 750 kilogramów, jednak samo działo używane było oszczędnie - w całej kampanii oddano zaledwie 44 strzały, które spowodowały 14 ofiar. Mimo ograniczonej liczby salw, sam fakt istnienia tak potężnego działa na linii frontu w Alzacji pokazuje skalę technologicznych ambicji obu stron konfliktu.

Dlaczego to miejsce jest wyjątkowe?

Platforma została wpisana do rejestru zabytków (monument historique) decyzją z 1 września 1920 roku. Miało to szczególne znaczenie - był to pierwszy obiekt związany z I wojną światową objęty ochroną konserwatorską we Francji, a tym samym pierwszy zabytek XX wieku w ogóle wpisany na tę listę. Dla historyków i pasjonatów Wielkiej Wojny to miejsce ma więc podwójną wartość: jako relikt frontu w Alzacji oraz jako punkt zwrotny w podejściu państwa francuskiego do ochrony dziedzictwa najnowszej historii.

Jak dotrzeć na miejsce?

Pozostałości baterii znajdują się przy drodze polnej zwanej Chemin rural dit Gereutweg, w lesie na terenie gminy Zillisheim, kilkanaście kilometrów na południe od Mulhouse. Okolica ma charakter leśny i spokojny, co czyni ją ciekawym celem dla osób łączących spacer z odkrywaniem historii regionu. Zillisheim leży w sercu Alzacji, regionu bogatego w ślady obu wojen światowych, więc wizytę na platformie łatwo połączyć ze zwiedzaniem innych miejsc pamięci w okolicy.

Kiedy przyjechać?

Najlepszą porą na odwiedziny jest wiosna lub jesień, gdy las jest przystępny, a temperatury sprzyjają dłuższym spacerom. Warto pamiętać, że jest to teren leśny, częściowo zarośnięty i pozbawiony infrastruktury turystycznej - odpowiednie obuwie jest wskazane, zwłaszcza po opadach.

Najczęstsze pytania

Czym była pièce 380 w Zillisheim? To niemieckie działo morskie kalibru 380 mm, zwane "Langer Max", zainstalowane jesienią 1915 roku na betonowej platformie w lesie koło Zillisheim.

Do czego służyło działo? Między lutym a październikiem 1916 roku ostrzeliwało Belfort oraz miejscowość Wesserling, wystrzeliwując pociski ważące 750 kg.

Czy działo nadal tam stoi? Nie, samo działo nie zachowało się - pozostała jedynie betonowa platforma i towarzyszące jej konstrukcje podziemne.

Dlaczego to miejsce jest tak ważne historycznie? Platforma została wpisana do rejestru zabytków już w 1920 roku jako pierwszy obiekt z I wojny światowej i pierwszy zabytek XX wieku chroniony we Francji.