Peace Mill

Vredesmolen, znany też jako Peace Mill (Młyn Pokoju), to dawny wiatrak w miejscowości Klerken, wchodzącej w skład gminy Houthulst w Flandrii Zachodniej. Stoi na najwyższym punkcie wioski, na wysokości około 43 metrów nad poziomem morza — a to położenie zdecydowało o jego niezwykłej historii, znacznie wykraczającej poza pierwotne przeznaczenie.

Kiedy powstał młyn?

Konstrukcję wzniesiono w 1879 roku jako drewniany wiatrak zbożowo-olejowy. Okoliczni rolnicy korzystali z niego do mielenia zboża i tłoczenia oleju, co czyniło go typowym elementem wiejskiej infrastruktury Klerken w drugiej połowie XIX wieku.

Jaką rolę odegrał podczas pierwszej wojny światowej?

Ponieważ stał na najwyższym wzniesieniu wśród płaskiej, otwartej okolicy Flandrii, młyn stał się cennym punktem obserwacyjnym. W latach 1914–1918 wykorzystywały go niemieckie oddziały jako punkt obserwacyjny, śledząc ruchy wojsk alianckich na otwartym terenie. W 1917 roku młyn został poważnie uszkodzony ostrzałem artyleryjskim — bezpośrednie trafienie spowodowało pożar. Podczas ostatecznej ofensywy aliantów młyn ostatecznie zdobyto, jednak niemieccy żołnierze wcześniej wycofali się podziemnym przejściem prowadzącym z tego miejsca.

Skąd wzięła się nazwa „Peace Mill"?

Ze względu na zniszczenia wojenne młyn był lokalnie znany także jako „Afgeschoten molen" (dosłownie „ostrzelany młyn") albo „młyn Van Couillie", od nazwiska rodziny młynarzy, która niegdyś go prowadziła. Oficjalną nazwę Vredesmolen — Młyn Pokoju — otrzymał 1 kwietnia 1999 roku, tego samego dnia, w którym uznano go za zabytek chroniony prawem. Nazwa nawiązuje do pokoju, jaki nastał po zniszczeniach, których młyn doświadczył i których był świadkiem podczas wojny.

Jak wygląda dzisiaj?

Vredesmolen to rzadki, zachowany przykład młyna-ruiny: zamiast odbudowy do formy działającego wiatraka, obiekt zakonserwowano i ustabilizowano jako historyczną konstrukcję bez pokrycia dachowego. W 2014 roku przeszedł wyjątkową, gruntowną renowację w ramach projektu Horizon 2025 prowadzonego przez prowincję Flandria Zachodnia, a odrestaurowany obiekt oficjalnie otwarto tego samego roku.

Czy można go zwiedzać?

Tak — teren młyna jest dostępny dla zwiedzających bezpłatnie, codziennie od wschodu do zachodu słońca. Dzięki wyniesionemu położeniu miejsce to oferuje w pogodne dni rozległe widoki, sięgające aż po wzgórza Heuvelland, a czasem nawet po linię wybrzeża.

Najczęstsze pytania

Czy Peace Mill wciąż działa jako wiatrak? Nie, obiekt przetrwał jako zakonserwowana ruina, która przeszła renowację konserwatorską, a nie jako czynny młyn produkcyjny.

Dlaczego młyn ma znaczenie historyczne? Niemieckie wojska wykorzystywały go jako punkt obserwacyjny podczas pierwszej wojny światowej, a w 1917 roku został poważnie uszkodzony ostrzałem artyleryjskim.

Od kiedy nosi nazwę Peace Mill? Od 1 kwietnia 1999 roku, kiedy jednocześnie nadano mu status zabytku chronionego.

Czy wstęp jest płatny? Nie, teren jest bezpłatnie dostępny codziennie od wschodu do zachodu słońca.