Palace of the Alsace-Lorraine Diet

Pałac Landtagu Alzacji-Lotaryngii to okazały gmach przy Place de la République w Strasburgu, dziś siedziba Théâtre National de Strasbourg (TNS) — jednego z najważniejszych teatrów publicznych we Francji.

Co zobaczysz?

Budynek stoi na honorowym miejscu placu, naprzeciw dawnego pałacu cesarskiego (Palais du Rhin), i razem z otaczającą go zabudową tworzy jeden z najbardziej reprezentacyjnych zespołów architektonicznych dzielnicy Neustadt. Wzniesiono go w latach 1888–1892 według projektu architektów Augusta Hartela i Skjolda Neckelmanna, w stylistyce nawiązującej do neorenesansu — z monumentalną fasadą, symetrycznym układem i dekoracją podkreślającą rangę instytucji, jaką miał pomieścić.

Pierwotnie budynek pełnił funkcję siedziby parlamentu Alzacji-Lotaryngii — najpierw jako Delegacja Krajowa, a po reformie konstytucyjnej z 1911 roku jako pełnoprawny Landtag. To właśnie tutaj, w latach 1871–1918, gdy region należał do Cesarstwa Niemieckiego, obradowali przedstawiciele lokalnej władzy ustawodawczej.

Po 1918 roku, kiedy Alzacja wróciła do Francji, gmach zmienił przeznaczenie — urządzono w nim konserwatorium, a dawna sala obrad zaczęła gościć koncerty i przedstawienia teatralne. Drugą wojnę światową budynek przetrwał ze znacznymi zniszczeniami: bombardowania z 1944 roku poważnie go uszkodziły, co wymusiło gruntowną odbudowę przeprowadzoną w latach 1952–1955. W ramach tych prac powstała m.in. nowa sala koncertowa oraz zaplecze robocze dla Centre Dramatique de l'Est — zespołu teatralnego działającego wówczas w Strasburgu.

Przełomowy moment w historii budynku nastąpił w 1972 roku, gdy instytucję podporządkowano bezpośrednio francuskiemu Ministerstwu Kultury. Tym samym powstał tu pierwszy teatr narodowy ulokowany poza Paryżem — status, który TNS zachowuje do dziś. Obecnie w gmachu działa nie tylko scena teatralna z bogatym repertuarem spektakli dramatycznych, ale też prestiżowa szkoła aktorska (École du TNS), kształcąca kolejne pokolenia francuskich aktorów i reżyserów.

Jak dotrzeć?

Budynek znajduje się w samym centrum Strasburga, na Place de la République, w spacerowej odległości od katedry i Grande Île. To jeden z przystanków obowiązkowej trasy po dzielnicy Neustadt — niemieckiej części miasta wzniesionej po 1871 roku, dziś wpisanej na listę UNESCO razem ze średniowiecznym centrum.

Kiedy przyjechać?

Zewnętrzną architekturę placu i fasadę pałacu można podziwiać przez cały rok, a wieczorne oświetlenie dodatkowo podkreśla monumentalny charakter budynku. Aby zobaczyć wnętrze i wziąć udział w spektaklu, warto sprawdzić repertuar TNS z wyprzedzeniem — sezon teatralny trwa zwykle od jesieni do wiosny, z przerwą wakacyjną latem.

Najczęstsze pytania

Czym pierwotnie był ten budynek? Siedzibą parlamentu Alzacji-Lotaryngii — najpierw Delegacji Krajowej, a od 1911 roku Landtagu — w okresie, gdy region należał do Cesarstwa Niemieckiego.

Kiedy powstał gmach? Wzniesiono go w latach 1888–1892 według projektu architektów Augusta Hartela i Skjolda Neckelmanna.

Dlaczego budynek był odbudowywany? Bombardowania z 1944 roku poważnie go uszkodziły, dlatego w latach 1952–1955 przeprowadzono gruntowną odbudowę, tworząc m.in. nową salę koncertową.

Co dziś mieści się w budynku? Théâtre National de Strasbourg — pierwszy teatr narodowy poza Paryżem (status od 1972 roku) — wraz z prestiżową szkołą aktorską École du TNS.