Moulin de la Bellassière

Moulin de la Bellassière to dawny młyn wodny w miejscowości Crécy-Couvé w departamencie Eure-et-Loir, stojący nad rzeką Blaise, na południowym końcu kanału Bellassière. Obiekt zawdzięcza swoją sławę nie tyle mechanizmowi młyńskiemu, ile niezwykłej fasadzie zamówionej w XVIII wieku przez markizę de Pompadour — dziś to jeden z ciekawszych przykładów architektonicznego trompe-l'œil we Francji.

Jaka jest historia młyna?

Początki młyna sięgają XI wieku — pracował wtedy jako zwykły młyn zbożowy, przemielając ziarno dla okolicznych gospodarstw. Sytuacja obiektu zmieniła się diametralnie w 1746 roku, kiedy Ludwik XV podarował pobliski zamek w Crécy markizie de Pompadour. Między 1750 a 1754 rokiem markiza przeprowadziła gruntowną przebudowę całej wsi, a młyn stał się jednym z elementów tego planu.

Dlaczego fasada młyna wygląda inaczej niż resztki budynku?

Około 1750 roku, z inicjatywy markizy, przed budynkiem młyna wzniesiono ozdobną fasadę-fronton. Jej zadaniem nie było wspomaganie pracy młyna, a wręcz odwrotnie — miała go zamaskować i wizualnie dopasować do niewielkiego zameczku d'Aunay, widocznego z tarasów zamku w Crécy. Markiza chciała, by widok z jej rezydencji był harmonijny, więc kazała zbudować fasadę całkowicie ślepą: otwory okienne są jedynie zaznaczone w murze, bez żadnego przeszklenia czy realnego wnętrza za nimi. Do najbardziej charakterystycznych elementów należą gzyt, balustrada z akroterionami oraz mały trójkątny fronton nad portykiem wejściowym. Fasada została wpisana do rejestru zabytków (monuments historiques) na mocy decyzji z grudnia 1992 roku.

Co stało się z młynem po czasach Pompadour?

W tym samym okresie, około 1750 roku, wnętrze młyna przekształcono na potrzeby zamku — powstały tu pralnia oraz ogród zimowy służący rezydencji markizy. Po zniknięciu samego zamku w Crécy młyn wraz z fasadą pozostał jako niemal jedyny materialny świadek epoki Pompadour w tej okolicy.

Co można zobaczyć w Ogrodzie Sześciu Zmysłów?

Od 2003 roku w młynie działa lokalne stowarzyszenie, które organizuje wystawy, konferencje i przyjmuje grupy zainteresowane historią miejsca. W maju 2013 roku na terenie posiadłości otwarto ogród o nazwie „Pas de sens interdit" (Ogród Sześciu Zmysłów), zaprojektowany tak, by był dostępny dla wszystkich — dzieci, osób starszych oraz osób z niepełnosprawnościami. Ogród podzielony jest na osobne „komnaty roślinne": klasyczny ogród ozdobny, warzywnik, sad ze starymi odmianami jabłoni, gruszy i brzoskwiń prowadzonymi w formie szpalerów, a także zakątek roślin leczniczych. Rośliny wybierano z myślą o wyglądzie, zapachu, smaku i dotyku, tak by zwiedzanie angażowało różne zmysły.

Jak zwiedzić Moulin de la Bellassière?

Młyn i ogród można odwiedzać po wcześniejszym uzgodnieniu terminu ze stowarzyszeniem prowadzącym obiekt. W ciągu roku organizowane są też wydarzenia okazjonalne, między innymi podczas Dni Dziedzictwa (Journées du Patrimoine), gdy dostępne są zwiedzanie z przewodnikiem oraz dodatkowe informacje o historii miejsca i markizy de Pompadour.

Najczęstsze pytania

Gdzie znajduje się Moulin de la Bellassière? W Crécy-Couvé, w departamencie Eure-et-Loir, nad rzeką Blaise, na południowym końcu kanału Bellassière.

Czy to był kiedyś prawdziwy młyn zbożowy? Tak, jego historia jako młyna zbożowego sięga XI wieku, zanim w XVIII wieku zmienił funkcję za czasów markizy de Pompadour.

Czym jest fasada-fronton młyna? To ozdobna, całkowicie ślepa fasada wzniesiona około 1750 roku, mająca zamaskować młyn i upiększyć widok z zamku w Crécy — przykład architektonicznego trompe-l'œil.

Czy fasada jest zabytkiem? Tak, fasada-fronton młyna jest wpisana do rejestru monuments historiques na podstawie decyzji z grudnia 1992 roku.

Co to jest ogród „Pas de sens interdit"? To ogród sześciu zmysłów otwarty w maju 2013 roku, zaprojektowany jako dostępny dla wszystkich, z sekcjami ogrodu ozdobnego, warzywnika, sadu i roślin leczniczych.

Czy trzeba się umawiać na wizytę? Tak, zwiedzanie młyna i ogrodu odbywa się po wcześniejszym uzgodnieniu ze stowarzyszeniem zarządzającym obiektem.