Mistério da Prainha

Mistério da Prainha to chroniony obszar na północnym wybrzeżu wyspy Pico na Azorach, w gminie São Roque do Pico. Krajobraz powstał w wyniku erupcji wulkanicznej, a dziś łączy surową, zastygłą lawę z uprawami winorośli i ostoją ptaków morskich.

Czym jest Mistério da Prainha?

Słowo „mistério" w lokalnej nomenklaturze Azorów oznacza młody, czarny strumień lawy, na którym roślinność dopiero z trudem odzyskuje teren. Ten konkretny powstał podczas erupcji, która rozpoczęła się we wrześniu 1562 roku i zakończyła w 1564 roku. Była to najdłuższa erupcja historyczna w archipelagu. Lawa dotarła do oceanu i utworzyła nisko położoną platformę, czyli fajã, wysuniętą w morze.

Jaki status ochrony ma to miejsce?

Obszar jest objęty kilkoma nakładającymi się formami ochrony:

• Rezerwat przyrody o powierzchni około 716 hektarów, wchodzący w skład kompleksu wulkanicznego São Roque–Piedade.
• Chroniony krajobraz Cultura da Vinha – Ponta do Mistério (około 77 hektarów), uznany w 2004 roku, obejmujący lawową platformę z tradycyjnymi winnicami.
• Natura 2000: specjalny obszar ochrony siedlisk Montanha do Pico, Prainha e Caveiro oraz obszar specjalnej ochrony ptaków Zona Central do Pico.
• Ważna Ostoja Ptaków (IBA) według BirdLife International.
• Geostanowisko w ramach Azorskiego Geoparku UNESCO.

W pobliżu znajduje się też niewielki leśny rezerwat rekreacyjny Prainha (około 12 hektarów).

Dlaczego warto tu przyjechać?

To jedno z najlepszych miejsc na Pico, by zobaczyć, jak wygląda młody krajobraz wulkaniczny. Czarne bazaltowe pola kontrastują z błękitem Atlantyku, a w tle widać stożek góry Pico. Winnice na Pico, sadzone w niskich kamiennych murkach chroniących krzewy przed wiatrem i solą, są częścią tradycji uprawy wina, związanej z wpisanym na listę UNESCO krajobrazem winnic wyspy. W strefie Ponta do Mistério ta tradycja sąsiaduje bezpośrednio z lawą sprzed ponad czterech stuleci.

Co z przyrodą?

Obszar jest ważny dla ptaków morskich. Gatunkiem, dla którego wyznaczono ostoję IBA, jest burzyk Audubona. Rezerwat chroni także siedliska typowe dla młodych strumieni lawy, gdzie jako pierwsze pojawiają się mchy, porosty i rodzime rośliny azorskie.

Najczęstsze pytania

Gdzie leży Mistério da Prainha? Na północnym wybrzeżu wyspy Pico, w gminie São Roque do Pico, w okolicy miejscowości Prainha. Współrzędne: 38,472, -28,271.

Kiedy powstał ten teren? W wyniku erupcji trwającej od września 1562 do 1564 roku.

Czy to obszar chroniony? Tak. Podlega ochronie jako rezerwat przyrody, chroniony krajobraz oraz część sieci Natura 2000.

Czy można tu zobaczyć winnice? Tak, strefa Cultura da Vinha – Ponta do Mistério chroni krajobraz uprawy winorośli na lawowej platformie.

Jakie ptaki tu występują? Najważniejszym gatunkiem jest burzyk Audubona, dla którego obszar uznano za ostoję ptaków o znaczeniu międzynarodowym.

Jak się zachowywać na miejscu? Trzymaj się szlaków i dróg, nie zrywaj roślin i nie niepokój ptaków, zwłaszcza w okresie lęgowym.