Marqués del Duero

Marqués del Duero to pomnik konny stojący na Plaza del Doctor Marañón w Madrycie, jeden z tych obiektów małej architektury miejskiej, które łatwo przeoczyć w pędzie między rondem a przystankiem metra, a które w rzeczywistości kryją całą historię XIX-wiecznej Hiszpanii.

Kogo przedstawia pomnik?

Na cokole z brązu widać generała na koniu — to Manuel Gutiérrez de la Concha e Irigoyen, wojskowy znany przede wszystkim z walk przeciw karlistom, czyli zwolennikom pretendenta do tronu Karola Marii Izydora w wojnach domowych toczonych w Hiszpanii w XIX wieku. Tytuł markiza del Duero (Marqués del Duero) otrzymał od hiszpańskiej Korony za swoją rolę w zażegnaniu konfliktu podczas interwencji w Portugalii w 1847 roku, kiedy hiszpańskie wojska wkroczyły do Porto w trakcie tamtejszej wojny domowej. Za tę misję pokojową uhonorowano go również portugalskim Orderem Wieży i Miecza.

Jak wygląda i kto go zaprojektował?

Figurę konną wykonał hiszpański rzecznikarz Andrés Aleu, autor również cokołu i płaskorzeźb zdobiących jego boki. Sama statua mierzy około 4,55 metra i waży niemal 8,3 tony — to niebagatelne rozmiary, które sprawiają, że pomnik dominuje nad środkiem placu, widoczny z każdej strony ronda. Kamienny cokół zdobią dwa reliefy, z których jeden przedstawia wejście wojsk generała do Porto w 1847 roku, przypominając o wydarzeniach, które dały mu tytuł i sławę.

Skąd wziął się brąz na odlew?

Ciekawostką jest sposób finansowania i wykonania monumentu. Pomnik powstał ze składek publicznych, przy wsparciu ratusza Madrytu i armii, a państwo dołożyło się w nietypowy sposób — przekazując zdobyczne działa artyleryjskie, z których przetopionego metalu odlano figurę generała. To praktyka typowa dla epoki, gdy pomniki wojskowe często dosłownie powstawały z broni.

Kiedy odsłonięto pomnik?

Uroczyste odsłonięcie monumentu miało miejsce 27 czerwca 1885 roku, w okresie, gdy Madryt intensywnie upamiętniał bohaterów wojen karlistowskich i kolonialnych kampanii XIX wieku licznymi pomnikami konnymi w przestrzeni publicznej.

Gdzie dokładnie stoi pomnik?

Pomnik zajmuje centralne miejsce Plaza del Doctor Marañón — ronda w północnej części centrum Madrytu, na granicy dzielnic Chamberí i Chamartín, w pobliżu Paseo de la Castellana. To ważny węzeł komunikacyjny miasta, więc pomnik codziennie mija tysiące mieszkańców i kierowców, choć niewielu z nich zna historię postaci na koniu.

Czy warto się zatrzymać przy pomniku?

Dla kogoś zwiedzającego Madryt pieszo trasą wzdłuż Castellany to naturalny punkt orientacyjny i dobra okazja, by na chwilę zwolnić i przyjrzeć się detalom odlewu oraz reliefom — szczególnie warto obejść cokół, żeby zobaczyć obie płaskorzeźby, które rzadko są widoczne z jednej strony ronda.

Najczęstsze pytania

Kim był Marqués del Duero? To tytuł szlachecki generała Manuela Gutiérreza de la Concha e Irigoyen, przyznany mu za rolę w interwencji w Portugalii w 1847 roku.

Kto zaprojektował pomnik? Autorem statuy i cokołu jest hiszpański rzeźbiarz Andrés Aleu.

Gdzie w Madrycie stoi pomnik? Na środku Plaza del Doctor Marañón, na granicy Chamberí i Chamartín, przy Paseo de la Castellana.

Kiedy odsłonięto monument? 27 czerwca 1885 roku, po zbiórce publicznej wspartej przez ratusz, armię i państwo.