Kościół Ducha Świętego

Kościół Ducha Świętego wznosi się w dzielnicy Zábřeh, wchodzącej w skład ostrawskiego okręgu administracyjnego Ostrava-Jih na czeskim Śląsku. To jedna z młodszych świątyń w mieście — teren pod budowę zarezerwowano już w 1968 roku, ale sam kościół powstał dopiero kilkadziesiąt lat później, w zupełnie innych realiach politycznych i architektonicznych.

Jak powstał kościół?

Projekt wyłoniono w drodze konkursu architektonicznego, który wygrał architekt Marek Štěpán. Budowa kosztowała około 55 milionów koron czeskich i objęła nie tylko samą świątynię, ale też centrum duszpasterskie, wieżę oraz zaplecze z garażami i parkingiem dla odwiedzających. Ponieważ podłoże w tej części Ostrawy jest niestabilne — typowa pozostałość po górniczej przeszłości Śląska — zarówno kościół, jak i wieża posadowione są na 36 betonowych palach wbitych na głębokość około 18 metrów. Poświęcenia kościoła i przylegającego terenu dokonał 25 maja 2004 roku biskup ostrawsko-opawski František Lobkowicz.

Co zobaczysz na miejscu?

Bryła kościoła ma nietypowy, eliptyczny plan, rzadko spotykany w architekturze sakralnej. Wnętrze zaprojektowano tak, by odwiedzający przechodzili przez kolejne strefy buforowe, które stopniowo wyciszają hałas, przygaszają światło i odcinają od chłodu, zanim dotrze się do głównej nawy — to celowy zabieg, który izoluje wnętrze od otaczającego miasta. To detal wart uwagi dla każdego, kto interesuje się współczesną architekturą sakralną Europy Środkowej. W maju 2024 roku w kościele poświęcono nowe organy podczas uroczystości prowadzonej przez biskupa Martina Davida, co pokazuje, że parafia wciąż inwestuje w wyposażenie świątyni.

Jak dotrzeć?

Kościół znajduje się w Zábřehu, gęsto zabudowanej dzielnicy mieszkaniowej na południe od centrum Ostrawy, dobrze skomunikowanej z resztą miasta liniami tramwajowymi i autobusowymi kursującymi w kierunku Ostrava-Jih. Przybliżone współrzędne obiektu to 49.7894 N, 18.2255 E, co ułatwia nawigację GPS zarówno osobom podróżującym samochodem, jak i pieszo od najbliższego przystanku komunikacji miejskiej.

Kiedy przyjechać?

Kościół pełni funkcję czynnej świątyni parafialnej, dlatego najlepszym momentem na wizytę są godziny regularnych nabożeństw albo doroczna "Noc kościołów" (Noc kostelů) — wydarzenie, podczas którego obiekty sakralne w całych Czechach otwierają swoje drzwi dla zwiedzających poza standardowymi godzinami mszy. Ten wieczór to dobra okazja, by obejrzeć architekturę i wnętrze bez zakłócania nabożeństwa.

Najczęstsze pytania

Czy Kościół Ducha Świętego w Ostrawie jest zabytkiem? Nie — to stosunkowo młoda budowla, poświęcona dopiero w 2004 roku, choć teren pod nią zarezerwowano już w 1968 roku.

Kto zaprojektował kościół? Budynek zaprojektował architekt Marek Štěpán, który wygrał dedykowany temu projektowi konkurs architektoniczny.

Dlaczego kościół stoi na palach fundamentowych? Ze względu na niestabilne podłoże w tej części Ostrawy zarówno kościół, jak i przylegająca do niego wieża zostały posadowione na 36 betonowych palach o głębokości około 18 metrów.

Czy można zwiedzać wnętrze? Tak, kościół jest czynnym budynkiem parafialnym — najłatwiej zobaczyć jego wnętrze podczas nabożeństw lub w trakcie dorocznej Nocy kościołów, kiedy dostęp dla zwiedzających jest szerzej otwarty.