Kasteel Schouwbroek

Kasteel Schouwbroek to zamek położony we wsi Vinderhoute, wchodzącej dziś w skład wschodnioflamandzkiej gminy Lievegem w Belgii. Obiekt stoi w otoczeniu rozległego parku krajobrazowego i należy do grupy historycznych rezydencji ziemiańskich charakterystycznych dla regionu wokół Gandawy.

Jak wyglądały początki tego miejsca?

W miejscu dzisiejszego zamku istniał wcześniej tzw. "hof van plaisance" – wiejska rezydencja rekreacyjna, udokumentowana już w 1755 roku. Ówczesny teren otaczał starannie zaprojektowany park, w którym znajdował się nawet amfiteatr – element rzadko spotykany przy prywatnych posiadłościach tamtej epoki i świadczący o ambicjach ówczesnych właścicieli, by nadać miejscu charakter reprezentacyjny.

Kto był właścicielem majątku?

W połowie XVIII wieku dobra należały do rodziny d'Hane, a konkretnie do P. d'Hane, noszącego tytuł pana Eeckhove. Rodziny ziemiańskie tego typu odgrywały istotną rolę w kształtowaniu krajobrazu wiejskiego wschodniej Flandrii, inwestując w rezydencje otoczone parkami i ogrodami, które miały podkreślać status społeczny.

Kiedy powstał obecny budynek zamku?

Budynek, który można oglądać dzisiaj, nie jest oryginalną XVIII-wieczną rezydencją. Zamek został przebudowany w 1894 roku według projektu architekta Achille'a Marchanda. Powstała wówczas eklektyczna budowla łącząca cegłę i kamień ciosany, wzniesiona na dwóch kondygnacjach i nakryta łupkowym dachem z lukarnami oraz spiczastymi wieżyczkami. Charakterystycznym elementem bryły jest dominująca, kwadratowa wieża narożna, która swoją formą nawiązuje do średniowiecznych blanek – zabieg typowy dla historyzującej architektury końca XIX wieku, popularnej wśród belgijskiej arystokracji i zamożnej burżuazji.

Co znajduje się w otaczającym parku?

Park wokół zamku został założony pod koniec XIX wieku w stylu angielskiego ogrodu krajobrazowego – z pozornie naturalnym układem ścieżek, grup drzew i otwartych polan, kontrastującym z wcześniejszymi, bardziej geometrycznymi kompozycjami ogrodowymi. W jego obrębie znajduje się staw, lodownia z pawilonem wzniesionym nad nią, a także niewielkie mostki, przystań na łodzie oraz sztuczna grota. Tego rodzaju elementy krajobrazowe były typowym wyposażeniem romantycznych parków rezydencjonalnych tamtego okresu, służąc zarówno celom praktycznym, jak i dekoracyjnym.

Czy zamek jest chroniony prawnie?

Tak. Kasteel Schouwbroek uzyskało status obiektu chronionego w 1996 roku. Ochroną objęto nie tylko sam budynek zamku, ale również otaczający park, żelazną bramę wjazdową, most zwodzony z balustradą oraz trzy okazałe kasztanowce rosnące na terenie posiadłości. Taki zakres ochrony podkreśla, że wartość historyczna miejsca dotyczy całego założenia rezydencjonalno-parkowego, a nie wyłącznie architektury.

Najczęstsze pytania

Gdzie dokładnie znajduje się zamek? W miejscowości Vinderhoute, będącej częścią gminy Lievegem we wschodniej Flandrii, w Belgii.

Czy obecny budynek jest oryginalny? Nie – obecna bryła pochodzi z przebudowy z 1894 roku według projektu Achille'a Marchanda, poprzedzającej ją rezydencji z XVIII wieku już nie ma w tej formie.

Co warto zobaczyć poza samym budynkiem? Park w stylu angielskim ze stawem, lodownią z pawilonem, mostkami, przystanią i grotą.

Od kiedy miejsce jest prawnie chronione? Od 1996 roku, wraz z parkiem, bramą, mostem zwodzonym i trzema kasztanowcami.