Kaple svatého Kříže u Apolináře

Kaple svatého Kříže u Apolináře to niewielka, ale zaskakująco bogato zdobiona kaplica ukryta w budynku dawnego szpitala położniczego U Apolináře na praskim Nowym Mieście. Wejście znajduje się przy ulicy Apolinářská 18, a sama kaplica zajmuje pierwsze piętro, tuż nad wejściowym westybulem kliniki — z zewnątrz łatwo ją przeoczyć, mimo że wewnątrz kryje jedno z ciekawszych architektonicznie wnętrz sakralnych tej części miasta.

Skąd wzięła się kaplica przy szpitalu?

Kaplica powstała w 1875 roku jako integralna część całego kompleksu Królewskiego Ziemskiego Szpitala Położniczego U Apolináře. Autorem projektu budynku był architekt i budowniczy Josef Hlávka, jedna z najważniejszych postaci czeskiej architektury i mecenatu drugiej połowy XIX wieku. Umieszczenie kaplicy w szpitalu położniczym nie było przypadkiem — miała służyć zarówno pacjentkom, jak i personelowi placówki, łącząc funkcję medyczną z duchową w jednym budynku.

Co przetrwał czas komunizmu?

Po przejęciu władzy przez komunistów kaplica podzieliła los wielu miejsc kultu — w latach 50. XX wieku została zamknięta, a jej wnętrze zamieniono w magazyn. Dopiero w 1997 roku doczekała się renowacji i ponownie otworzyła swoje drzwi. Przy tej okazji odsłonięto uroczyście pomnik Josefa Hlávki autorstwa akademickiego rzeźbiarza Josefa Mařatki — dar Fundacji Hlávki dla instytutu, przypominający o twórcy całego założenia.

Jak wygląda wnętrze kaplicy?

Kaplica uchodzi za najciekawszą architektonicznie część budynku szpitala. Charakterystycznym elementem jest sklepienie gwiaździste wsparte na centralnej kolumnie — rozwiązanie rzadko spotykane w tak niewielkiej przestrzeni sakralnej. We wnętrzu znajdują się także: marmurowa chrzcielnica, kredensowy ołtarz z marmuru, neogotycki dębowy konfesjonał oraz chór z organami. Dekoracja malarska, według projektów Adolfa Liebschera i Adolfa Körbera, pochodzi z 1902 roku i uzupełnia wystrój o kolorystyczną, historyzującą warstwę charakterystyczną dla przełomu XIX i XX wieku.

Czy kaplicę można dziś zwiedzać?

Tak — pomieszczenia kaplicy są dostępne dla zwiedzających codziennie w godzinach od 8 do 18. To rzadki przypadek, gdy sakralne wnętrze funkcjonujące w obrębie czynnego szpitala pozostaje otwarte na tak długie godziny każdego dnia. Kaplica bywa też miejscem szczególnych okazji — informowano o mszy o północy w Wigilię Bożego Narodzenia, co przyciąga zarówno pacjentów i personel szpitala, jak i mieszkańców okolicy.

Najczęstsze pytania

Gdzie dokładnie znajduje się kaplica? W budynku dawnego szpitala położniczego U Apolináře w Pradze 2 (Nowe Miasto), wejście od ulicy Apolinářská 18, kaplica na pierwszym piętrze nad westybulem wejściowym.

Kto zaprojektował budynek, w którym znajduje się kaplica? Cały kompleks szpitala z 1875 roku zaprojektował architekt Josef Hlávka; dekorację malarską kaplicy z 1902 roku wykonano według projektów Adolfa Liebschera i Adolfa Körbera.

Czy kaplica była kiedyś zamknięta? Tak, w latach 50. XX wieku, po przejęciu władzy przez komunistów, kaplicę zamknięto i wykorzystywano jako magazyn. Renowacja i ponowne otwarcie nastąpiły w 1997 roku.

W jakich godzinach można zwiedzać kaplicę? Codziennie od 8 do 18, wstęp jest bezpłatny dla zwiedzających wchodzących od strony wejścia klinicznego.