Kostel Panny Marie Sedmibolestné Na Slupi

Kostel Panny Marie Sedmibolestné Na Slupi to niewielki, ale bardzo harmonijny barokowy kościół w praskim Nowym Mieście, wtopiony w zabudowę ulicy Na Slupi, tuż obok Ogrodu Botanicznego Wydziału Przyrodniczego Uniwersytetu Karola. Świątynia stanowi część dawnego zespołu klasztornego elżbietanek razem ze szpitalem św. Elżbiety i do dziś należy do tego zakonu.

Skąd wzięła się nazwa i komu poświęcono kościół?

Wezwanie kościoła odnosi się do Matki Boskiej Bolesnej (Panny Marie Sedmibolestné) — jednego z popularnych w Czechach kultów maryjnych związanych z siedmioma boleściami Maryi. Nazwa "Na Slupi" pochodzi od ulicy, przy której stoi budynek, w historycznej części Nowego Miasta.

Jak zaczęła się historia tego miejsca?

Zanim powstał obecny kościół, w tym samym miejscu istniała kaplica. Ufundował ją w 1679 roku biskup Jan Dlouhoveský przy domu przeznaczonym dla emerytowanych księży. Kaplicę poświęcono 22 czerwca 1681 roku, właśnie ku czci Matki Boskiej Bolesnej. Dom dla duchownych w podeszłym wieku nie pozostał tu jednak długo — w 1705 roku przeniesiono go do budynku przy dzisiejszej ulicy Resslova, a miejsce przy Na Slupi opustoszało.

Kto wybudował dzisiejszy kościół?

Opuszczoną posesję przejął zakon elżbietanek — żeński zakon pielęgniarski, sprowadzony do Pragi w 1719 roku przez hrabinę L. Schönkirchovą. Razem z innymi szlachciankami zebrała ona fundusze potrzebne na budowę nowej świątyni i klasztoru ze szpitalem. Kamień węgielny wmurowano uroczyście 8 sierpnia 1724 roku, a prace budowlane postępowały na tyle sprawnie, że już w 1725 roku kościół mógł zostać konsekrowany. Projekt przygotował Kilián Ignác Dientzenhofer, jeden z czołowych architektów praskiego baroku, twórca wielu kościołów w mieście.

Jak wygląda architektura kościoła?

To jednonawowy kościół w stylu późnego baroku, z niewielką wieżyczką w fasadzie. Nad frontonem wznosi się wieża o wysokości 31,5 metra, a w niszy pośrodku szczytu fasady umieszczono figurę Matki Boskiej Bolesnej — patronki świątyni. Bryła kościoła jest zwarta i skromna w porównaniu z największymi praskimi barokowymi realizacjami, ale zachowuje charakterystyczne dla Dientzenhofera proporcje i dekorację fasady.

Wnętrze i otoczenie kościoła zmieniały się jeszcze przez kilkadziesiąt lat po konsekracji. W 1762 roku z lewej strony fasady dobudowano kaplicę św. Tekli. W 1771 roku kościół otrzymał nową ambonę, a w 1779 roku nowy ołtarz główny.

Co spotkało kościół w XX wieku?

Losy budynku odzwierciedlają burzliwą historię Czech w ubiegłym stuleciu. W 1949 roku, po przejęciu władzy przez reżim komunistyczny, kościół, kaplicę oraz cały konwent wraz z budynkiem szpitalnym skonfiskowano elżbietankom. Zakonnice odzyskały swoją własność dopiero w 1991 roku, po upadku komunizmu w Czechosłowacji.

Co jeszcze warto wiedzieć, zwiedzając okolicę?

Kościół sąsiaduje z Ogrodem Botanicznym Wydziału Przyrodniczego Uniwersytetu Karola, który znajduje się przy tej samej ulicy Na Slupi. Ogród działa w tym miejscu od 1890 roku (oficjalnie otwarty w 1898 roku) i zajmuje około 3,5 hektara, oferując spacery wśród rzadkich gatunków roślin oraz szklarnie z roślinami subtropikalnymi i tropikalnymi. To dobre uzupełnienie wizyty w tej części Nowego Miasta — spokojnej, zielonej okolicy z dala od najbardziej turystycznych tras.

Najczęstsze pytania

Komu poświęcony jest kościół Na Slupi? Kościołowi patronuje Matka Boska Bolesna (Panna Marie Sedmibolestná), co odzwierciedla jego pełna nazwa.

Kto zaprojektował kościół? Budynek zaprojektował Kilián Ignác Dientzenhofer, jeden z najważniejszych architektów praskiego baroku.

Do kogo należy kościół? Kościół od początku związany jest z zakonem elżbietanek i stanowi część dawnego zespołu klasztornego ze szpitalem św. Elżbiety.

Czy w pobliżu jest coś jeszcze wartego zobaczenia? Tak — bezpośrednio przy tej samej ulicy leży Ogród Botaniczny Uniwersytetu Karola, działający od końca XIX wieku.

Jak wysoka jest wieża kościoła? Wieża nad fasadą osiąga wysokość 31,5 metra.