Kapitulní rezidence

Kapitulní rezidence (Rezydencja Kapitulna) to zabytkowy, narożny zespół pałacowy przy zachodniej pierzei Hradczańskiego Placu (Hradčanské náměstí) w Pradze, od kilku stuleci związany z kapitułą katedry św. Wita na Hradczanach. Budynek tworzą trzy jednopiętrowe skrzydła otaczające wewnętrzny dziedziniec, za którym rozciąga się rozległy ogród. Dziedziniec od ogrodu oddziela mur zdobiony barokowymi rzeźbami i wazami – jeden z niewielu tak dobrze zachowanych elementów małej architektury ogrodowej na Hradczanach.

Jak zmieniała się rezydencja na przestrzeni wieków?

Historia działki sięga XIV wieku. Od 1374 roku północny dom na tym miejscu należał do archidiakona litomierzyckiego. Jeszcze przed końcem tego stulecia Václav z Radče zlecił jego przebudowę – ówczesne źródła opisywały budynek jako okazały, z wieżyczkami oraz kaplicą pod wezwaniem Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny. Kolejne wieki nie oszczędziły rezydencji: budynek ucierpiał w pożarach w 1541 i 1607 roku, po których był za każdym razem odbudowywany.

Skąd wzięła się obecna, barokowa forma budynku?

Decydująca dla dzisiejszego wyglądu rezydencji okazała się przebudowa z lat 30. XVIII wieku, przeprowadzona za czasów biskupa Jana Ondřeja Kaysera. Za jej autora uznaje się prawdopodobnie architekta Antona Wenzla Spannbruckera. Budynek doczekał się jeszcze jednej istotnej ingerencji budowlanej – po zniszczeniach spowodowanych pruskim bombardowaniem Pragi w 1757 roku, w trakcie wojny siedmioletniej, rezydencję ponownie remontowano. Ostateczny, późnobarokowy i klasycyzujący kształt, który można oglądać dziś, budynek uzyskał w wyniku prac z 1775 roku.

Do czego służy rezydencja dzisiaj?

Kapitulní rezidence pełni obecnie funkcję budynku parafialnego, powiązanego z kapitułą przy pobliskiej katedrze św. Wita. Stoi w otoczonym wysokim murem ogrodzie, co sprawia, że z zewnątrz widoczna jest przede wszystkim jej reprezentacyjna, uliczna elewacja od strony placu. Obiekt figuruje na liście zabytków kultury na Hradczanach jako część historycznego zespołu zabudowy otaczającego Pražský hrad.

Gdzie dokładnie się znajduje?

Budynek stoi przy Hradčanském náměstí, na Hradczanach (Praha 1), w bezpośrednim sąsiedztwie Pražského hradu, katedry św. Wita oraz kapitulního děkanství (dziekanatu kapitulnego). To jedno z ostatnich zabudowań na trasie spaceru od Hradczańskiego Placu w stronę bram zamkowych, więc łatwo minąć je przy okazji zwiedzania samego zamku.

Najczęstsze pytania

Czym jest Kapitulní rezidence? To dawna rezydencja kanoników kapituły katedry św. Wita, dziś pełniąca funkcję budynku parafialnego.

Czy wnętrza i ogród są dostępne dla zwiedzających? Budynek jest czynnym obiektem parafialnym, a jego ogród otacza wysoki mur – z zewnątrz można podziwiać jedynie fasadę od strony Hradčanského náměstí.

Skąd pochodzi obecny wygląd budynku? Z barokowej przebudowy z lat 30. XVIII wieku oraz prac wykończeniowych z 1775 roku, przeprowadzonych po zniszczeniach z czasów wojny siedmioletniej.

Jak dojść do rezydencji? Najłatwiej pieszo od Hradczańskiego Placu, kilkadziesiąt metrów od głównego wejścia na teren Pražského hradu.