Josef Václav Myslbek

Pomnik świętego Wacława to monumentalna, konna statua patrona Czech, stojąca w górnej części Placu Wacławskiego w Pradze, tuż przed budynkiem Muzeum Narodowego. To najsłynniejsze dzieło Josefa Václava Myslbeka, czeskiego rzeźbiarza przełomu XIX i XX wieku uznawanego za współtwórcę nowoczesnego czeskiego rzeźbiarstwa – artysta pracował nad tym projektem przez ponad trzydzieści lat.

Gdzie dokładnie stoi pomnik?

Pomnik zajmuje centralne miejsce w górnej, najwyższej części Placu Wacławskiego, na wprost frontowej fasady Muzeum Narodowego. To jeden z najbardziej rozpoznawalnych punktów na mapie Pragi – plac, na którym stoi, od dziesięcioleci pełni funkcję głównej reprezentacyjnej przestrzeni miasta i miejsca ważnych wydarzeń historycznych.

Kto jest autorem pomnika i kiedy powstał?

Autorem statuy jest Josef Václav Myslbek (1848–1922), rzeźbiarz uznawany za jednego z twórców nowoczesnego czeskiego rzeźbiarstwa monumentalnego. Pomnik odsłonięto uroczyście w 1913 roku, choć Myslbek pracował nad koncepcją i kolejnymi wersjami dzieła znacznie dłużej – ponad trzy dekady, co czyni je swego rodzaju sumą jego twórczego życia. Za oprawę architektoniczną odpowiadał architekt Alois Dryák, a za dekoracyjne elementy ornamentalne – rzeźbiarz Celda Klouček. Odlew z brązu wykonała praska pracownia odlewnicza.

Jak wygląda pomnik?

Centralnym elementem kompozycji jest brązowa, konna statua świętego Wacława, przedstawionego jako władca i patron ziem czeskich siedzący na koniu. Wokół cokołu głównej figury rozmieszczone są dodatkowe posągi innych świętych patronów Czech – między innymi świętego Wojciecha i świętego Prokopa. Skład otaczających figur zmieniał się na przestrzeni lat: pierwotnie planowaną postać świętego Iwana zastąpiono ostatecznie figurą świętej Anežki (Agnieszki Czeskiej). Całość tworzy rozbudowany zespół rzeźbiarski, łączący postać centralną z figurami pobocznymi w jedną spójną kompozycję.

Dlaczego to miejsce jest tak ważne?

Pomnik świętego Wacława od momentu odsłonięcia stał się nie tylko dziełem sztuki, ale i symbolem czeskiej tożsamości narodowej. Plac Wacławski, na którym stoi, wielokrotnie był areną kluczowych wydarzeń historii Czech – zarówno demonstracji, jak i uroczystości państwowych – a sam pomnik regularnie służył i wciąż służy jako naturalny punkt spotkań i symboliczne miejsce odniesienia dla mieszkańców Pragi.

Kim był Josef Václav Myslbek?

Josef Václav Myslbek (1848–1922) to czeski rzeźbiarz przełomu XIX i XX wieku, uznawany za jednego z twórców nowoczesnego czeskiego rzeźbiarstwa monumentalnego. Pomnik świętego Wacława na Placu Wacławskim jest powszechnie uważany za jego najważniejsze i najbardziej rozpoznawalne dzieło, będące ukoronowaniem kilkudziesięcioletniej kariery artystycznej.

Co warto wiedzieć, planując wizytę?

Pomnik znajduje się w samym sercu Pragi, w miejscu, obok którego przechodzi niemal każdy turysta zwiedzający centrum miasta – nie wymaga to żadnego dodatkowego wysiłku ani objazdu. Warto zatrzymać się na chwilę przy cokole, by przyjrzeć się z bliska detalom postaci towarzyszących świętemu Wacławowi, a także spojrzeć na całość z perspektywy schodów Muzeum Narodowego, skąd widać zarówno pomnik, jak i cały plac w jednej osi.

Najczęstsze pytania

Co przedstawia pomnik świętego Wacława? Konną statuę świętego Wacława, patrona Czech, otoczoną figurami innych świętych patronów ziem czeskich, m.in. świętego Wojciecha i świętego Prokopa.

Gdzie stoi pomnik? W górnej części Placu Wacławskiego w Pradze, przed budynkiem Muzeum Narodowego.

Kto jest autorem pomnika? Josef Václav Myslbek, czeski rzeźbiarz przełomu XIX i XX wieku, przy współpracy architekta Aloisa Dryáka i rzeźbiarza Celdy Kloučka.

Kiedy odsłonięto pomnik? W 1913 roku, choć Myslbek pracował nad projektem ponad trzydzieści lat.

Czy skład figur otaczających świętego Wacława zawsze był taki sam? Nie – pierwotnie planowaną postać świętego Iwana zastąpiono figurą świętej Anežki (Agnieszki Czeskiej).