Jardín Botánico Histórico de Barcelona

Jardín Botánico Histórico de Barcelona to zabytkowy ogród botaniczny ukryty w zboczu góry Montjuïc, w sektorze znanym jako La Foixarda. To miejsce dla tych, którzy chcą zobaczyć inną, mniej znaną twarz Montjuïc — bez tłumów odwiedzających pobliski zamek czy stadion olimpijski, za to z ciszą i gęstą roślinnością wyrastającą z dawnego kamieniołomu.

Skąd wziął się ten ogród?

Teren, na którym dziś rośnie ogród, był niegdyś czynnym kamieniołomem La Foixarda. W 1915 roku rodzina Josepa Roviry i Bruguery przekazała te grunty ratuszowi Barcelony. Prawdziwy impuls do zmiany przyszedł jednak wraz z przygotowaniami do Międzynarodowej Wystawy w 1929 roku, która stała się okazją do przekształcenia całej góry Montjuïc w wielki miejski park. To właśnie wtedy, w 1930 roku, botanik Pius Font i Quer otrzymał zadanie stworzenia kolekcji roślin w dwóch zagłębieniach terenu po dawnym wyrobisku.

Kiedy otworzono ogród dla publiczności?

Prace trwały ponad dekadę. Ogród oficjalnie otwarto 17 lipca 1941 roku. Przez kolejne dekady służył jako miejsce ochrony i prezentacji rzadkich gatunków roślin, aż w 1986 roku został zamknięty dla zwiedzających — teren wymagał konsolidacji i zabezpieczenia zboczy. Po latach prac renowacyjnych ogród ponownie otworzył swoje bramy w 2003 roku, tym razem jako część Muzeum Nauk Przyrodniczych w Barcelonie (Museu de Ciències Naturals de Barcelona).

Jakie rośliny można tu zobaczyć?

Font i Quer zgromadził tu przede wszystkim gatunki endemiczne i rzadkie, pochodzące głównie z Półwyspu Iberyjskiego, Balearów oraz Maroka. To odróżnia ten ogród od nowszego, znacznie większego Jardí Botànic de Barcelona, otwartego w 1999 roku po drugiej stronie góry, który prezentuje roślinność z pięciu regionów świata o klimacie śródziemnomorskim. Historyczny ogród zachował bardziej kameralny, naukowy charakter kolekcji sprzed niemal stu lat.

Co jeszcze warto zobaczyć na miejscu?

W drugiej z dwóch zagłębień terenu stoi masia — tradycyjny katalońska zabudowa gospodarcza, wzniesiona przez Stowarzyszenie Hodowców jako farma modelowa na potrzeby Wystawy Światowej z 1929 roku. Pierwotny projekt zakładał, że budynek stanie się ośrodkiem prac ogrodniczych, badań nad nasionami, rozmnażaniem roślin oraz laboratoriów i upraw porównawczych. Dziś budynek stanowi część infrastruktury towarzyszącej ogrodowi i przypomina o wystawienniczych korzeniach całego kompleksu na Montjuïc.

Dlaczego warto tu zajrzeć podczas zwiedzania Montjuïc?

Ogród leży na trasie łatwej do połączenia ze zwiedzaniem innych atrakcji Montjuïc — zamku, Fundacji Miró czy stadionu olimpijskiego — a jednocześnie oferuje zupełnie inne tempo zwiedzania: spokojny spacer wśród skalistych ścieżek dawnego kamieniołomu, gdzie roślinność wyrasta z historycznych blizn terenu. To miejsce łączy historię przemysłową (kamieniołom), historię wystawienniczą (Expo 1929/1941) oraz naukową misję ochrony rzadkich gatunków roślin śródziemnomorskich.

Najczęstsze pytania

Czy Jardín Botánico Histórico to to samo co Jardí Botànic de Barcelona? Nie. To dwa różne ogrody na tej samej górze Montjuïc — historyczny powstał w 1930 roku i skupia się na roślinach endemicznych z Iberii, Balearów i Maroka, a nowy Jardí Botànic otwarto w 1999 roku i prezentuje roślinność z pięciu regionów śródziemnomorskich świata.

Kiedy ogród był zamknięty dla zwiedzających? Ogród zamknięto w 1986 roku ze względu na konieczność konsolidacji terenu, a ponownie otwarto go w 2003 roku po pracach renowacyjnych.

Kto stworzył ten ogród? Botanik Pius Font i Quer, który w 1930 roku zaczął zakładać kolekcję na terenie dawnego kamieniołomu La Foixarda.