Hoya del Gamonal

Hoya del Gamonal to rozległe zagłębienie terenu w paśmie Las Cumbres, na wysokości około 1432 m n.p.m., w gminie Vega de San Mateo na Gran Canarii. Nazwa miejsca pojawia się już w dokumentach z 1549 roku, gdy niejaki Diego Gutiérrez ubiegał się o nadanie tutejszych ziem — to jeden z najstarszych pisemnych śladów osadnictwa w tej części wyspy. Dziś to niewielka miejscowość (w 2014 roku mieszkało tu zaledwie kilkanaście osób), otoczona krajobrazem, który wciąż nosi ślady dawnej, znacznie bardziej wilgotnej przeszłości.

Dlaczego to miejsce jest wyjątkowe przyrodniczo?

Hoya del Gamonal leży w granicach Chronionego Obszaru Przyrodniczego Las Cumbres — pasma szczytowego Gran Canarii, cenionego za bogactwo endemicznych gatunków roślin. Ukształtowanie terenu w połączeniu z pasatami sprawia, że w tej okolicy panuje chłodniejszy, bardziej wilgotny mikroklimat niż w wielu innych częściach wyspy. To właśnie te warunki — stała wilgoć i regularne opady — dają podstawy przypuszczeniom, że niegdyś rosły tu lasy laurowe (laurisilva), dziś praktycznie nieobecne w tej części Gran Canarii.

Wśród roślin endemicznych, które można spotkać w okolicy, wymienia się grzebienicę Isabeli (Isoplexis isabelliana) oraz drzewiastego starca zwanego lokalnie "majowym kwiatem" (Pericallis hadrosomus) — gatunki charakterystyczne dla wyższych partii wyspy i ważny element lokalnej bioróżnorodności.

Skąd brała się woda dla Las Palmas?

Hoya del Gamonal odegrała istotną rolę w historii zaopatrzenia w wodę stolicy wyspy. Na początku XX wieku wodę z tutejszych naturalnych źródeł zaczęto transportować żelaznymi rurociągami aż do Llano de las Brujas w Las Palmas de Gran Canaria — trasa prowadziła między innymi obok dawnego browaru. Dzięki czystym wodom spływającym z okolic Hoya del Gamonal i sąsiednich Camaretas region Vega de San Mateo bywa określany mianem naturalnego zbiornika wodnego (aljibe) dla stolicy wyspy.

Woda z tych wysokogórskich terenów miała znaczenie nie tylko gospodarcze, ale i społeczne — z okolicznych miejscowości, w tym z samego Gamonal, pochodzili tzw. neveros, czyli ludzie zajmujący się dawniej zbieraniem śniegu w wysokich partiach gór na potrzeby przechowywania żywności i chłodzenia.

Co warto wiedzieć, planując wizytę?

Ze względu na wysokość i surowszy klimat, Hoya del Gamonal to miejsce cenione przez miłośników pieszych wędrówek szukających kontaktu z górskim, mniej turystycznym obliczem Gran Canarii. Bliskość obszaru La Lechucilla oraz włączenie w sieć szlaków biegnących przez Las Cumbres sprawia, że okolica bywa punktem wyjścia lub przystankiem na dłuższych trasach po wyspiarskich wyżynach.

Najczęstsze pytania

Na jakiej wysokości leży Hoya del Gamonal? Miejscowość znajduje się na wysokości około 1432 metrów nad poziomem morza.

Czy Hoya del Gamonal jest terenem chronionym? Tak, wchodzi w skład Chronionego Obszaru Przyrodniczego Las Cumbres na Gran Canarii.

Jakie znaczenie historyczne ma to miejsce? Nazwa pojawia się w dokumentach już w 1549 roku, a na początku XX wieku stąd czerpano wodę zaopatrującą Las Palmas de Gran Canaria.

Jakie rośliny endemiczne można tu spotkać? Między innymi grzebienicę Isabeli (Isoplexis isabelliana) i Pericallis hadrosomus, gatunki charakterystyczne dla wyższych partii wyspy.