Friedhof am Hörnli

Friedhof am Hörnli to centralny cmentarz miasta Bazylea, położony w gminie Riehen, w kantonie Bazylea-Miasto. Zajmuje ponad 50 hektarów i uchodzi za największy cmentarz w Szwajcarii pod względem powierzchni. Dla odwiedzających to jednocześnie miejsce pamięci, rozległy park i przykład międzywojennej architektury cmentarnej.

Czym jest cmentarz Hörnli?

To główna nekropolia Bazylei. Choć administracyjnie leży w Riehen, służy całemu miastu i jest miejscem pochówku wielu jego mieszkańców. Ogrom założenia sprawia, że spacer po nim zajmuje sporo czasu, a układ alejek i oddziałów łatwo pozwala się zorientować po numerach sekcji.

Historia i architektura

Cmentarz powstał w latach 1926–1932 według projektu zespołu architektów: Bräuninger, Burckhardt, Klingelfuss, Leu i Suter. Wspólna praca kilku biur dała całość o czytelnej, uporządkowanej kompozycji, typowej dla nowoczesnego budownictwa szwajcarskiego tamtego okresu. Ostatni etap rozbudowy, oddział 12 zwany „Im finsteren Boden", zrealizowano w latach 1960–1963. Na terenie działa też krematorium, które w ostatnich latach doczekało się nowego budynku.

Co warto zobaczyć?

• Układ całego założenia – rozległy teren z zielenią, spokojny i dobry na powolny spacer.
• Grób Karla Bartha – jednego z najważniejszych teologów protestanckich XX wieku, związanego z Bazyleą. Cmentarz bywa wymieniany jako jego miejsce spoczynku w materiałach uniwersyteckich poświęconych jego życiu w tym mieście.
• Sammlung Friedhof Hörnli – muzeum kultury cmentarnej i pogrzebowej, założone w 1994 roku i mieszczące się na terenie cmentarza. Pokazuje, jak zmieniały się zwyczaje związane z pożegnaniem zmarłych.
• Nagrodzone nagrobki – miasto opracowało przewodnik po wyróżnionych pomnikach nagrobnych i drzewach cmentarza, co dobrze pokazuje, że teren ma też wartość artystyczną i przyrodniczą.

Godziny otwarcia

Cmentarz jest dostępny codziennie. Od ostatniej niedzieli marca do ostatniej niedzieli października otwarty jest od 7:00 do 19:30, a w pozostałej części roku, od ostatniej niedzieli października do ostatniej niedzieli marca, od 8:00 do 17:30.

Najczęstsze pytania

Czy cmentarz Hörnli jest czynny? Tak. To działający cmentarz centralny Bazylei, więc w trakcie zwiedzania należy zachować ciszę i szacunek wobec osób odwiedzających groby.

Jak duży jest cmentarz? Ma ponad 50 hektarów, co czyni go największym cmentarzem w Szwajcarii pod względem powierzchni.

Kiedy został zbudowany? Główną część zbudowano w latach 1926–1932, a ostatnią dużą rozbudowę zakończono na początku lat 60. XX wieku.

Czy jest tu muzeum? Tak, Sammlung Friedhof Hörnli, założone w 1994 roku, opowiada o kulturze pogrzebowej i historii cmentarza.

Kto jest tu pochowany? Pochowano tu między innymi Karla Bartha, teologa związanego z Bazyleą.

Wskazówki praktyczne

Zaplanuj wizytę z uwzględnieniem godzin otwarcia, które zmieniają się sezonowo wraz ze zmianą czasu. Teren jest rozległy, więc warto mieć wygodne obuwie i wcześniej wybrać cel, na przykład muzeum lub konkretny oddział. Cmentarz leży poza ścisłym centrum Bazylei, w sąsiedniej gminie Riehen, dlatego dojazd warto sprawdzić z wyprzedzeniem. Ze względu na charakter miejsca fotografowanie należy ograniczyć do ogólnych widoków i nie robić zdjęć osobom w żałobie.