Église Notre-Dame-du-Bosquet de Bouchet

Kościół Notre-Dame-du-Bosquet w Bouchet to dawny kościół klasztorny należący niegdyś do cysterskiego opactwa żeńskiego, położony w niewielkiej miejscowości Bouchet w departamencie Drôme, na południu Francji. Choć dziś kojarzony głównie jako zabytek architektury romańskiej, przez stulecia stanowił serce życia religijnego i gospodarczego całej okolicy.

Kiedy powstało opactwo i kto je ufundował?

Opactwo Notre-Dame-du-Bosquet założono w latach 80. XII wieku z inicjatywy Tiburgi II, hrabiny Orange, jako klasztor cysterek. Pierwsza przeorysza, Willelma, jest poświadczona w dokumentach już w 1184 roku, u boku fundatorki podczas jednej z darowizn na rzecz nowej wspólnoty. Kościół wzniesiono w tym samym okresie co zabudowania klasztorne, z którymi łączyło go górne przejście — rozwiązanie typowe dla klasztorów cysterskich, oddzielające część zakonną od miejsca kultu.

Jak wygląda romańska architektura kościoła?

Budowla ma formę jednonawową, z transeptem i półkolistą absydą zamykającą prezbiterium. Charakterystycznym elementem są romańskie, łukowo sklepione otwory okienne, typowe dla stylu cysterskiego z przełomu XII i XIII wieku — surowego, pozbawionego bogatej dekoracji, zgodnie z regułą zakonną nakazującą prostotę.

Jaką rolę odegrało opactwo w XIII wieku?

Wiek XIII przyniósł opactwu rozkwit dzięki wsparciu miejscowych możnowładców, przede wszystkim książąt Orange, którzy zapewnili wspólnocie majątki ziemskie sięgające aż po Mornas. To właśnie w tym okresie miejsce zyskało dodatkowe znaczenie duchowe: w 1230 roku zmarł tu Bertrand de Garrigues, towarzysz świętego Dominika, a jego relikwie były czczone w kościele aż do przeniesienia ich w 1414 roku.

Co doprowadziło do upadku klasztoru?

XIV wiek okazał się dla opactwa czasem trudnym. Wojna stuletnia oraz najazdy najemniczych band, a także skutki wielkiej zarazy, doprowadziły wspólnotę do ubóstwa. W 1413 roku ostatnie trzy mniszki opuściły klasztor, a jego dobra przyłączono do opactwa Aiguebelle. W 1476 roku, z inicjatywy Juliana della Rovere (późniejszego papieża Juliusza II), miejsce przekształcono w świeckie probostwo, którego dochody miały wspierać nowo powstałe Kolegium du Roure w Awinionie. Kolejny cios nastąpił w 1562 roku, podczas wojen religijnych — baron des Adrets najechał Bouchet i zniszczył część kościoła.

Jak budynek zmieniał swoje przeznaczenie w kolejnych wiekach?

W XIX wieku dawne zabudowania klasztorne trafiły w ręce lyońskiej rodziny Fabre, przemysłowców jedwabniczych, którzy urządzili w nich fabrykę tekstylną. Zakład działał aż do lat 70. XX wieku. Po jego zamknięciu obiekt przejęli lokalni winiarze zrzeszeni w spółdzielni Cellier des Dauphins — parter zaadaptowano na piwnicę do leżakowania win Côtes-du-Rhône i Coteaux-du-Tricastin, a piętro na salę przyjęć. Gmina Bouchet stała się właścicielką całego zespołu na początku XXI wieku, co umożliwiło jego dalsze badanie i stopniowe udostępnianie zwiedzającym.

Najczęstsze pytania

Czy kościół Notre-Dame-du-Bosquet można dziś zwiedzać? Zabudowania dawnego opactwa, w tym kościół, są własnością gminy Bouchet i bywają udostępniane zwiedzającym, między innymi przy okazji Dni Dziedzictwa (Journées du Patrimoine).

Do jakiego zakonu należało opactwo? Był to klasztor cysterek, czyli żeńskiej gałęzi zakonu cystersów, założony w XII wieku.

Do czego służy dawny budynek klasztorny dzisiaj? Pełni funkcję sali przyjęć oraz, częściowo, piwnicy do leżakowania regionalnych win Côtes-du-Rhône.

Jak dojechać do Bouchet? Miejscowość leży w departamencie Drôme, w regionie znanym jako Drôme Provençale, na południu Francji.