De Nachtegaal der Maatvennen

De Nachtegaal der Maatvennen to zabytkowy wiatrak koźlak stojący w Ravels, we flamandzkiej prowincji Antwerpia, przy drodze prowadzącej niegdyś w stronę Arendonk przez Ravels-Eel. Młyn należy do niewielkiej grupy tzw. młynów pasowych (bergmolen) i przez dziesięciolecia służył okolicznym rolnikom do mielenia zbóż, głównie żyta i jęczmienia przeznaczonego na paszę dla zwierząt.

Jak powstał ten młyn?

Obecna konstrukcja pochodzi z 1869 roku. Zbudował ją Leonardus Van Himbergen, młynarz pochodzący z sąsiedniej miejscowości Netersel, który osiedlił się w Ravels po ślubie z Joanną Marią Catheriną De Jongh, właścicielką terenu i wcześniejszego młyna. Nowa budowla zastąpiła drewniany młyn-koźlak, który rok wcześniej, w 1868 roku, zawalił się pod naporem silnego wiatru. Wybór miejsca nie był przypadkowy — otwarta okolica przy drodze do Arendonk dawała wiatrakowi dobry dostęp do wiatru, niezbędny do napędzania kamieni młyńskich.

Dlaczego młyn przestał pracować i jak go uratowano?

Młyn pracował jako czynny zakład przez ponad osiemdziesiąt lat, aż do 1952 roku, kiedy produkcję ostatecznie wstrzymano. Po zaprzestaniu działalności budynek zaczął podupadać — brak bieżącej konserwacji i naturalne zużycie drewnianej konstrukcji sprawiły, że stan techniczny młyna z czasem się pogarszał. Sytuację odwrócono dopiero w 1971 roku, gdy przeprowadzono kompleksową renowację. Prace powierzono doświadczonemu młynarzowi-budowniczemu Caersowi z pobliskiego Retie, specjalizującemu się w odbudowie tradycyjnych wiatraków tego regionu Flandrii.

Co wyróżnia ten obiekt na tle innych młynów w regionie?

De Nachtegaal der Maatvennen zapisał się w lokalnej historii dzięki nietypowemu osiągnięciu technicznemu. W czwartek 6 kwietnia 2006 roku młyn wykonał swój milionowy obrót skrzydeł, stając się tym samym pierwszym wiatrakiem w całej prowincji Antwerpia, który osiągnął ten pułap. Wydarzenie to potwierdziło, jak intensywnie i systematycznie młyn był eksploatowany — zarówno w czasach czynnej produkcji, jak i później, gdy uruchamiano go już głównie w celach demonstracyjnych i edukacyjnych.

Czy można dziś zobaczyć młyn w ruchu?

Tak. Choć De Nachtegaal der Maatvennen nie pełni już funkcji gospodarczej na skalę przemysłową, pozostaje obiektem żywym, a nie wyłącznie muzealnym eksponatem. Młyn otwiera swoje podwoje dla zwiedzających w ostatnią niedzielę każdego miesiąca od kwietnia do września. W te dni na miejscu obecni są młynarze-wolontariusze, którzy chętnie opowiadają o historii budowli, wyjaśniają zasady działania mechanizmu mielącego i pokazują pracę skrzydeł oraz kamieni młyńskich w praktyce.

Najczęstsze pytania

Gdzie dokładnie znajduje się młyn? W miejscowości Ravels, przy dawnej drodze do Arendonk prowadzącej przez Ravels-Eel, we flamandzkiej prowincji Antwerpia w Belgii.

Jakiego typu jest to młyn? To młyn koźlak typu pasowego (bergmolen), pierwotnie napędzany wyłącznie siłą wiatru.

Kiedy można go zwiedzić? W ostatnią niedzielę miesięcy od kwietnia do września, kiedy młyn jest otwarty dla odwiedzających.

Co mielono w tym młynie? Głównie żyto i jęczmień, przeznaczone na paszę dla zwierząt gospodarskich.

Czy młyn zachował się w oryginalnej formie? Konstrukcja z 1869 roku przetrwała do dziś dzięki gruntownej renowacji przeprowadzonej w 1971 roku przez młynarza-budowniczego Caersa z Retie.