cloître de la Psalette

Cloître de la Psalette to gotycko-renesansowy krużganek przylegający do katedry Saint-Gatien w Tours, we francuskim regionie Centre-Val de Loire. Zabudowania mieszczą się między rue Lavoisier a rue de la Psalette i stanowią jeden z rzadziej odwiedzanych, ale najbardziej autentycznych zakątków historycznego centrum miasta.

Skąd wzięła się nazwa Psalette?

Nazwa nawiązuje do dawnej szkoły muzycznej działającej przy katedrze, w której chłopcy uczyli się śpiewać psalmy — stąd „psalette". Już we wczesnym średniowieczu (między V a X wiekiem) krużganek pełnił funkcję miejsca pracy kanoników katedralnych. To właśnie tutaj kapituła, czyli zgromadzenie kanoników, prowadziła swój skryptorium — pomieszczenie służące do przepisywania ksiąg.

Kiedy powstały obecne budynki?

Budowla, którą oglądamy dziś, powstała w dwóch etapach: prace rozpoczęto w XV wieku dzięki mecenatowi arcybiskupa Jeana de Bernard, a zakończono je w XVI wieku. Efektem jest architektura łącząca późny gotyk z elementami renesansu, co czyni ten obiekt cennym świadectwem przemian stylowych w architekturze doliny Loary.

Jak wygląda układ krużganka?

Budynek zorganizowany jest wokół centralnego dziedzińca na planie czworoboku. Trzy skrzydła otaczają dziedziniec sklepionymi galeriami:

• galeria zachodnia — osiem przęseł na parterze i siedem na piętrze,
• galeria północna — dziesięć przęseł,
• galeria wschodnia — pięć przęseł.

W północno-wschodnim narożniku znajduje się kręcone schody prowadzące do niewielkiej kaplicy — ten fragment uznawany jest za szczególnie cenny przykład architektury renesansowej w regionie Doliny Loary.

Czym była biblioteka kapituły?

Najważniejszym pomieszczeniem dostępnym dziś dla zwiedzających jest dawna biblioteka — największa sala całego zespołu. Składa się z siedmiu przęseł nakrytych sklepieniami zdobionymi bogato rzeźbionymi zwornikami. W średniowieczu i renesansie mieściła się tu jedna z najbardziej cenionych bibliotek królestwa Francji, gromadząca rękopisy kapituły katedralnej Saint-Gatien. Część tych manuskryptów zachowała się do dziś i jest przechowywana w bibliotece miejskiej w Tours.

Co stało się z kapitułą podczas Rewolucji?

Kapituła katedralna, czyli wspólnota kanoników zarządzająca krużgankiem i biblioteką, została rozwiązana w 1793 roku w trakcie Rewolucji Francuskiej. W tym samym okresie zbiory biblioteczne uległy rozproszeniu — część trafiła do zbiorów publicznych miasta, inne ślady zaginęły.

Najczęstsze pytania

Gdzie dokładnie znajduje się cloître de la Psalette? Krużganek przylega bezpośrednio do katedry Saint-Gatien w Tours, w departamencie Indre-et-Loire, między rue Lavoisier a rue de la Psalette.

Dlaczego krużganek nazywa się „Psalette"? Nazwa pochodzi od dawnej szkoły śpiewu psalmów działającej przy katedrze, w której kształcili się chłopcy przygotowywani do liturgii.

Z jakiego okresu pochodzą obecne budynki? Obecna zabudowa powstała między XV a XVI wiekiem, za sprawą fundacji arcybiskupa Jeana de Bernard, i łączy styl gotycki z renesansowym.

Co warto zobaczyć podczas zwiedzania? Największą atrakcją jest dawna sala biblioteczna kapituły z siedmioma przęsłami i rzeźbionymi zwornikami sklepień, a także kręcone schody przy kaplicy w narożniku północno-wschodnim.

Czy zachowały się oryginalne manuskrypty biblioteki? Część dawnej kolekcji rękopisów kapituły katedralnej przetrwała i jest dziś przechowywana w bibliotece miejskiej w Tours.