Church of the Exaltation of the Holy Cross

Kościół Podwyższenia Krzyża Świętego to barokowa świątynia w Děčínie, ściśle związana z tamtejszym zamkiem i rodem Thun-Hohensteinów. Stoi tuż obok zamkowego wzgórza, z którym łączy ją kryty korytarz wsparty na arkadach, i przez wieki pełniła funkcję prywatnej kaplicy zamkowej możnowładców rządzących miastem.

Skąd wziął się ten kościół?

Obecna budowla powstała w miejscu starszego kościoła, znanego już w 1530 roku, który spłonął. Nowy, barokowy kościół wzniesiono z inicjatywy hrabiego Maxmiliana z Thun-Hohensteinu, właściciela panowania w Děčínie. Pod budowę wykupiono i wyburzono trzy mieszczańskie domy, dzięki czemu powstał plac pod reprezentacyjną świątynię mającą godnie reprezentować ród. Prace budowlane zakończono w 1691 roku, gdy majątek należał już do hrabiego Jana Arnošta z Thun-Hohensteinu, salzburskiego księcia-arcybiskupa. Przez długi czas kościół służył wyłącznie rodzinie właścicieli zamku jako świątynia prywatna, a dopiero za panowania cesarza Józefa II awansował do rangi głównej świątyni katolickiej w mieście – i pozostał jedynym kościołem katolickim w Děčínie aż do 1878 roku.

Co warto zobaczyć w środku i na zewnątrz?

Kościół zbudowano na planie krzyża równoramiennego, co jest charakterystycznym, choć niezbyt częstym rozwiązaniem dla barokowych świątyń tego regionu. Wnętrze zdobią freski autorstwa Josefa Kramolína, malarza znanego z prac dla możnowładczych fundatorów na terenie ówczesnych Czech. W podziemiach kościoła znajduje się krypta, w której spoczywają szczątki członków rodu Thunów – co podkreśla rangę tego miejsca jako rodowego mauzoleum, a nie tylko parafialnej świątyni. W XVIII wieku od strony południowej dobudowano kaplicę Matki Boskiej Śnieżnej, powiększając pierwotny układ budowli. Charakterystycznym elementem pozostaje też wspomniany kryty łącznik na arkadach, prowadzący wprost do zamku – widoczny dowód na to, że kościół i rezydencja stanowiły jeden zespół architektoniczny.

Jak dotrzeć i kiedy warto przyjechać?

Kościół stoi w centrum Děčína, w bezpośrednim sąsiedztwie zamku, co czyni go naturalnym punktem na trasie zwiedzania miasta – wystarczy dojść pieszo od zamkowego wzgórza. Region Ústí nad Labem, w którym leży Děčín, jest dobrze skomunikowany koleją i drogą z Pragi oraz z niemieckiej strony granicy, dzięki czemu miejsce to często odwiedzają turyści jadący doliną Łaby w stronę Saskiej Szwajcarii. Budynek jest chroniony jako nieruchoma zabytek kultury od 3 maja 1958 roku, a w latach 90. XX wieku przeszedł renowację, podczas której fasadom przywrócono pierwotną kolorystykę – dziś kościół prezentuje się właśnie w tych odtworzonych barwach. Warto zaplanować wizytę razem ze zwiedzaniem zamku w Děčínie, ponieważ oba obiekty tworzą spójną, historyczną całość i najlepiej ogląda się je jednego dnia.

Najczęstsze pytania

Czy kościół można zwiedzać razem z zamkiem w Děčínie? Tak, oba obiekty są ze sobą fizycznie połączone krytym korytarzem na arkadach, więc zwiedzanie warto łączyć – kościół stanowi naturalne uzupełnienie wizyty na zamku.

Jak stary jest ten kościół? Obecna barokowa budowla powstała w miejscu starszego kościoła znanego od 1530 roku, a jej budowę ukończono w 1691 roku.

Co szczególnego kryje się w kościele? W podziemiach znajduje się krypta rodu Thunów, a wnętrze zdobią barokowe freski Josefa Kramolína – to nie tylko świątynia, ale też rodowe miejsce pochówku dawnych właścicieli Děčína.

Czy kościół był zawsze głównym kościołem miasta? Nie od razu – początkowo był prywatną kaplicą zamkową, a rolę głównego i przez pewien czas jedynego katolickiego kościoła w Děčínie przejął dopiero za czasów Józefa II, zachowując ten status do 1878 roku.