Church of Saints Peter and Paul in Dolany (Klatovy District)

Kościół świętych Piotra i Pawła stoi w Dolanach, niewielkiej miejscowości w powiecie Klatovy, w kraju pilzneńskim na zachodzie Czech. To rzymskokatolicka świątynia parafialna wpisana na listę zabytków kultury Republiki Czeskiej — jeden z tych obiektów, które łatwo pominąć na mapie, a które dla miłośników architektury sakralnej i historii regionu Poszumavi są warte zatrzymania się na chwilę.

Jaka jest historia kościoła w Dolanach?

Pierwsza pisemna wzmianka o świątyni w Dolanach pochodzi z 1384 roku, co czyni ją jednym ze starszych miejsc kultu w tej części powiatu Klatovy. Budynek, który widzimy dzisiaj, nie jest już jednak tym średniowiecznym kościołem — pod koniec XVIII wieku, w latach 1794–1799, obiekt przeszedł całkowitą przebudowę w stylu późnego baroku. To właśnie ta przebudowa nadała świątyni obecny kształt architektoniczny.

Historia kościoła nie kończy się jednak w XVIII wieku. W latach 2023–2024 przeprowadzono prace remontowe obejmujące dach, sklepienie oraz elewację, częściowo finansowane ze środków Unii Europejskiej. Dzięki temu budynek zachował się w dobrym stanie technicznym i nadal pełni funkcję czynnego kościoła parafialnego.

Jak wygląda architektura świątyni?

Kościół świętych Piotra i Pawła to budowla jednonawowa, wzniesiona w duchu późnobarokowym. Wnętrze uzupełniają boczne empory (kruchty) oraz dwie zakrystie, co jest rozwiązaniem typowym dla wiejskich kościołów tego okresu w regionie. Skala budynku nie jest monumentalna — świątynia mierzy około 23 metrów długości i 16 metrów szerokości — ale proporcje i detale architektoniczne odzwierciedlają typowy dla późnego baroku język formalny, spotykany w wielu kościołach parafialnych Poszumavi.

Co warto zobaczyć we wnętrzu?

Największą wartością artystyczną wnętrza są obrazy ołtarzowe oraz stacje drogi krzyżowej, których autorem jest pilzneński malarz Jan Herzog (1820–1886). Jego prace nadają wnętrzu spójny, XIX-wieczny charakter malarski, kontrastujący z barokową architekturą budynku.

Ciekawostką jest marmurowa chrzcielnica — powstała z przerobionej umywalki (lawaboru) pochodzącej z refektarza kolegium jezuickiego w Klatovach. To przykład typowego dla epoki „recyklingu" elementów wyposażenia kościelnego, gdy po kasacie zakonu jezuitów jego mienie trafiało do okolicznych parafii.

Dla kogo jest to miejsce?

Kościół w Dolanach to propozycja dla osób, które planują trasę po mniejszych zabytkach powiatu Klatovy i regionu Poszumavi, a nie tylko po głównych atrakcjach turystycznych. Ze względu na skromną skalę i lokalny charakter najlepiej sprawdza się jako punkt na trasie rowerowej lub samochodowej wycieczki po okolicy, a nie jako cel samodzielnej podróży.

Najczęstsze pytania

Gdzie dokładnie znajduje się kościół? W miejscowości Dolany, w powiecie Klatovy, w kraju pilzneńskim, w zachodniej części Czech.

Kiedy powstał obecny wygląd kościoła? Obecna, późnobarokowa forma budynku pochodzi z przebudowy przeprowadzonej w latach 1794–1799, choć sama świątynia w tym miejscu jest wzmiankowana już od 1384 roku.

Czy kościół jest zabytkiem? Tak, jest wpisany na listę kulturowych zabytków Republiki Czeskiej.

Co warto zobaczyć wewnątrz? Obrazy ołtarzowe i stacje drogi krzyżowej autorstwa Jana Herzoga oraz marmurową chrzcielnicę wykonaną z elementu pochodzącego z jezuickiego kolegium w Klatovach.

Czy kościół był niedawno remontowany? Tak, w latach 2023–2024 wykonano prace przy dachu, sklepieniu i elewacji, częściowo dzięki wsparciu unijnemu.