Church of Saint Lawrence

Kościół św. Wawrzyńca to najważniejszy zabytek Bystřicy nad Pernštejnem, miasteczka leżącego w kraju wysoczyzn Vysočina, w powiecie żďársko-nadsázawskim we wschodnich Czechach. Świątynia stoi w dolnej części Placu Masaryka, czyli głównego rynku miasta, i od wieków pełni funkcję kościoła parafialnego rzymskokatolickiej parafii Bystřice nad Pernštejnem. Budynek jest wpisany na listę zabytków kultury Republiki Czeskiej.

Jak stara jest ta świątynia?

Pierwsze wzmianki o kościele w Bystřicy sięgają 1238 roku, co czyni go jednym z najstarszych obiektów sakralnych w regionie. Najstarsza świątynia w tym miejscu istniała już na początku XIII wieku, w czasach kolonizacji Wysoczyzny Swrateckiej — obszaru, przez który płynie rzeka Svratka, a który w średniowieczu był zasiedlany i zagospodarowywany rolniczo przez osadników przybywających z zachodu. Do dziś zachowało się gotyckie jądro budowli pochodzące w przybliżeniu z XIV wieku, widoczne w bryle prezbiterium i najstarszych murach.

Co zmieniło się w kościele na przestrzeni wieków?

Największą przebudowę kościół przeszedł w latach 1750–1753. W ramach tej barokowej modernizacji dobudowano boczne nawy z emporami (galeriami), kaplicę oraz zakrystię, a fasadę zwieńczono charakterystyczną podwójną wieżą, która dziś jest rozpoznawalnym elementem sylwetki miasta widocznym z daleka. W tym samym czasie ujednolicono sklepienia całej budowli, nadając wnętrzu spójny, jednolity charakter mimo wielowiekowej historii przebudów.

Co warto zobaczyć wewnątrz?

Wnętrze kościoła prezentuje przede wszystkim wyposażenie rokokowe, pochodzące właśnie z okresu XVIII-wiecznej przebudowy — ołtarze, ambona i inne elementy wystroju utrzymane są w tym stylu, z jedynie pojedynczymi, późniejszymi uzupełnieniami. Przy tworzeniu wyposażenia świątyni pracował rzeźbiarz František Josef Hamb, którego prace można dziś oglądać jako część historycznego wystroju wnętrza. Połączenie gotyckiego rdzenia budowli z barokowo-rokokową przebudową sprawia, że kościół jest interesującym przykładem warstwowej architektury sakralnej typowej dla czeskiej prowincji.

Jak dotrzeć do kościoła?

Kościół stoi w samym centrum Bystřicy nad Pernštejnem, przy dolnej części Placu Masaryka, więc jest łatwo dostępny pieszo z każdego miejsca w miasteczku. Bystřice nad Pernštejnem leży w regionie Vysočina, niedaleko zamku Pernštejn i na skraju Žďárskich Vrchów (Wysoczyzny Żďárskiej), co czyni ją dobrym punktem wypadowym podczas zwiedzania tej części Czech. Ze względu na centralne położenie kościoła warto połączyć jego zwiedzanie ze spacerem po rynku i okolicznych uliczkach starego miasta.

Najczęstsze pytania

Ile lat ma kościół św. Wawrzyńca? Pierwsze wzmianki o świątyni w tym miejscu pochodzą z 1238 roku, a zachowane gotyckie elementy budowli datuje się na XIV wiek, choć obecny kształt kościół zawdzięcza głównie przebudowie z lat 1750–1753.

Jaki styl architektoniczny reprezentuje kościół? To budowla łącząca gotycki rdzeń z barokowo-rokokową przebudową z połowy XVIII wieku, w tym charakterystyczną podwójną wieżą i wyposażeniem wnętrza w stylu rokokowym.

Gdzie dokładnie znajduje się kościół? W dolnej części Placu Masaryka w centrum Bystřicy nad Pernštejnem, w regionie Vysočina, niedaleko zamku Pernštejn.

Czy kościół jest zabytkiem chronionym prawnie? Tak, obiekt figuruje na liście chronionych zabytków kultury Republiki Czeskiej jako najważniejszy pomnik architektury tego miasta.