Church of Saint James the Older

Kościół św. Jakuba Starszego to dziekański kościół w centrum Česká Třebová, stojący na działce między ulicami Klácelova i Hýblova, tuż przy Starym Rynku. Klasycystyczna budowla, którą dziś widać w mieście, ma za sobą burzliwą historię sięgającą średniowiecza – i jest jednym z niewielu zabytków, które przetrwały pożary trawiące miasto na przestrzeni wieków.

Jak wygląda historia tego miejsca?

Pierwszy kościół w tym miejscu – drewniana świątynia pod wezwaniem św. Mikołaja – stał w Česká Třebová już w 1335 roku. Drewniana konstrukcja nie przetrwała jednak próby czasu: po pożarze w jej miejsce wzniesiono murowaną budowlę, ukończoną w 1636 roku. Kolejny cios przyszedł z nieba – w 1793 roku piorun wywołał pożar, który zniszczył ten kościół niemal doszczętnie.

Miasto nie poddało się i szybko przystąpiło do odbudowy. Nowy kościół, tym razem w stylu klasycystycznym, zaprojektował austriacki architekt Josef Hardtmuth. Budowę ukończono i świątynię konsekrowano w 1801 roku – to właśnie ta bryła stoi w Česká Třebová do dziś. Od 6 maja 1964 roku kościół figuruje jako chroniony zabytek kultury Republiki Czeskiej.

Co warto zobaczyć w środku?

Wnętrze kościoła kryje elementy wyposażenia sięgające przełomu XVIII i XIX wieku. Ołtarz główny oraz ambona pochodzą właśnie z tego okresu, a rzeźby zdobiące wyposażenie wyszły z pracowni brneńskiego rzeźbiarza Andreasa Schweigla – nazwisko dobrze znane miłośnikom sztuki sakralnej tego regionu.

Ciekawostką, którą doceniają zwłaszcza melomani, są organy piszczałkowe. Trzymanuałowy instrument elektropneumatyczny powstał w latach 2001–2004 w pracowni firmy Vladimíra Grygara z Prostějova – to stosunkowo świeży element wyposażenia, który łączy dawną architekturę z nowoczesnym rzemiosłem organmistrzowskim.

Jak dotrzeć do kościoła?

Kościół stoi w samym centrum Česká Třebová, w bezpośrednim sąsiedztwie Starego Rynku – to najbardziej rozpoznawalny punkt orientacyjny w mieście, więc trafienie na miejsce nie sprawia trudności. Spacerem z rynku to dosłownie kilka minut, niezależnie z której strony się nadchodzi. Česká Třebová to ważny węzeł kolejowy w regionie pardubickim, więc dojazd pociągiem, a następnie krótki spacer przez centrum, to najwygodniejszy sposób na dotarcie do zabytku.

Kiedy najlepiej przyjechać?

Kościół dziekański najlepiej ogląda się przy okazji spaceru po Starym Rynku i historycznym centrum miasta – klasycystyczna bryła świątyni komponuje się z zabudową placu i tworzy spójny obraz małomiasteczkowej architektury regionu. Warto sprawdzić lokalne ogłoszenia parafialne, jeśli zależy nam na wysłuchaniu koncertu organowego – trzymanuałowy instrument bywa wykorzystywany podczas nabożeństw i wydarzeń kulturalnych.

Najczęstsze pytania

Jak nazywał się pierwszy kościół w tym miejscu? Pierwsza świątynia była drewnianym kościołem pod wezwaniem św. Mikołaja i stała tu już w 1335 roku, na długo przed obecną klasycystyczną budowlą.

Kto zaprojektował obecny kościół? Budowlę w stylu klasycystycznym zaprojektował austriacki architekt Josef Hardtmuth, a prace ukończono i kościół konsekrowano w 1801 roku.

Czy kościół jest zabytkiem chronionym? Tak, od 6 maja 1964 roku kościół figuruje jako chroniony zabytek kultury Republiki Czeskiej.

Co jest największą atrakcją wnętrza? Oprócz ołtarza głównego i ambony z przełomu XVIII i XIX wieku, uwagę przyciągają trzymanuałowe organy elektropneumatyczne zbudowane w latach 2001–2004.