Church of Saint Elisabeth in Kbely

Kościół św. Elżbiety w Kbelích to niewielka rzymskokatolicka świątynia parafialna w Kbelích, dzielnicy na północno-wschodnich obrzeżach Pragi, znanej przede wszystkim z pobliskiego lotniska i muzeum lotnictwa. Budynek, wzniesiony na początku XXI wieku, wyróżnia się nietypową bryłą nawiązującą kształtem do bochenka chleba — i to właśnie architektura, a nie wiek, czyni go jednym z ciekawszych sakralnych obiektów tej części miasta.

Skąd wzięła się parafia w Kbelích?

Kbely jako osada istnieją od dawna — pierwsza wzmianka pochodzi z 1130 roku, gdy książę Sobiesław I podarował wieś kapitule wyszehradzkiej. Mimo to przez stulecia mieszkańcy nie mieli własnego kościoła i należeli do parafii w sąsiedniej Vinoři. Sytuacja zmieniła się dopiero po pierwszej wojnie światowej, gdy podpražská wieś zaczęła się szybko rozrastać — w dużej mierze za sprawą powstania kbelskiego lotniska, pierwszego na terenie Pragi i całych Czech. Rosnąca liczba mieszkańców potrzebowała własnego miejsca modlitwy.

Jak powstała pierwsza kaplica?

W 1931 roku dr František Nosek kupił we Kbelích działkę budowlaną i przekształcił znajdującą się na niej stodołę w kaplicę. Stanęła ona na rogu dzisiejszych ulic Vrchlabská i Železnobrodská. Kaplicę poświęcono 28 października 1932 roku, a dokonał tego wielki mistrz zakonu krzyżowców z czerwoną gwiazdą, dr Josef Vlasák. Formalnie obiekt funkcjonował jako filia parafii w Vinoři, opiekę nad nim sprawował Trzeci Zakon św. Franciszka. Dopiero 27 stycznia 1997 roku erygowano tu kwazi-parafię, a samodzielną parafią miejsce to stało się jeszcze później, 18 lutego 2015 roku, po tym jak 6 grudnia 2007 roku opiekę nad wspólnotą przejęła na mocy porozumienia Prowincja Franciszkanów.

Dlaczego nowy kościół ma kształt bochenka chleba?

Choć o budowie właściwego kościoła myślano już przed drugą wojną światową, do realizacji doszło dopiero w latach 2001–2003 — stara kaplica z 1932 roku została wtedy rozebrana, a na jej miejscu stanął nowy budynek. Koncepcję architektoniczną przygotował włoski architekt Bernardo d'Ambrose, który nadał świątyni formę bochenka chleba z odkrojonym i "rozdanym" kawałkiem. To symboliczne nawiązanie do patronki kościoła, św. Elżbiety Turyńskiej, znanej z działalności charytatywnej i rozdawania jałmużny ubogim. Nowy kościół konsekrował 13 czerwca 2004 roku kardynał Miloslav Vlk.

Co warto zobaczyć wewnątrz?

Wnętrze kościoła jest celowo proste i lekkie w formie — ten sam architekt, Bernardo d'Ambrose, zaprojektował także witraże oraz skromny wystrój wnętrza, spójny z ideą całej bryły budynku. To sprawia, że kościół, mimo niewielkich rozmiarów, robi wrażenie dopracowanego architektonicznie całościowo, od zewnętrznej formy po detale w środku.

Gdzie dokładnie się znajduje?

Kościół stoi przy ulicy Železnobrodská w praskiej dzielnicy Kbely (Praha 19), niedaleko lotniska Kbely i Muzeum Lotnictwa Praga-Kbely. Współrzędne geograficzne to 50.1333233, 14.5474736.

Najczęstsze pytania

Jak stary jest kościół św. Elżbiety w Kbelích? Obecny budynek powstał w latach 2001–2003, ale tradycja miejsca sięga 1932 roku, gdy stanęła tu pierwsza kaplica pod tym samym wezwaniem.

Kto zaprojektował kościół? Autorem koncepcji architektonicznej jest włoski architekt Bernardo d'Ambrose, który zaprojektował zarówno bryłę budynku, jak i witraże oraz wystrój wnętrza.

Dlaczego kościół ma taki nietypowy kształt? Bryła przypomina bochenek chleba z odkrojonym kawałkiem — to symbol charytatywnej działalności patronki kościoła, św. Elżbiety Turyńskiej.

Kiedy kościół został konsekrowany? Nowy budynek poświęcił 13 czerwca 2004 roku kardynał Miloslav Vlk.

Czy Kbely to samodzielna parafia? Tak, choć formalnie stało się to dopiero w 2015 roku — wcześniej miejsce funkcjonowało jako filia parafii w Vinoři, a od 1997 jako kwazi-parafia.