Church of Saint Cunigunde

Kościół św. Kunegundy stoi na głównym placu Náměšti na Hané, niewielkiego miasteczka w kraju ołomunieckim, w samym sercu regionu Hana. Neoromańska świątynia z lat 70. XIX wieku zastąpiła dużo starszy, drewniany kościół, po którym do dziś pozostała pamiątka w postaci zabytkowego dzwonu.

Jak dotrzeć?

Náměšť na Hané leży kilkanaście kilometrów na zachód od Ołomuńca, wśród żyznych pól uprawnych charakterystycznych dla równinnej Hany. Kościół znajduje się bezpośrednio przy náměstí Masarykovo, czyli głównym placu miasteczka, co czyni go naturalnym punktem wyjścia do zwiedzania okolicy. Dojazd samochodem z Ołomuńca zajmuje około dwudziestu minut, miasteczko obsługują też lokalne połączenia autobusowe łączące je z regionalną stolicą.

Co warto wiedzieć o historii tego miejsca?

Obecność świątyni w tym miejscu sięga znacznie dalej niż wskazywałaby na to jej dzisiejsza, dziewiętnastowieczna bryła. Zapiski o cmentarzu otaczającym kościół pochodzą już z połowy XVII wieku, a sam drewniany, gotycki kościółek poprzedzający obecną budowlę wzmiankowano w źródłach od początku XV wieku — możliwe, że stał w tym miejscu jeszcze wcześniej. Ten pierwotny, drewniany obiekt służył wiernym przez wieki, aż w latach trzydziestych XIX stulecia został zamknięty z powodu złego stanu technicznego. Kolejne dekady tylko pogłębiały zniszczenia murów i konstrukcji, aż pod koniec lat sześćdziesiątych XIX wieku podjęto decyzję o rozbiórce.

W jego miejsce, w latach 1871–1873, wzniesiono nową, murowaną świątynię w stylu neoromańskim. Prace budowlane prowadził mistrz murarski V. Crha z pobliskiego Litovela, a głównym fundatorem przedsięwzięcia był hrabia Kinský, właściciel miejscowego majątku ziemskiego, dla którego wsparcie budowy kościoła parafialnego było naturalnym elementem patronatu nad okolicą.

Co można zobaczyć dzisiaj?

Kościół ma formę jednonawową, zamkniętą od strony prezbiterium pięciobocznym zamknięciem chóru, co nadaje bryle charakterystyczny, wydłużony kształt. Od strony północnej wznosi się smukła wieża na planie zbliżonym do kolumny, widoczna z daleka ponad dachami okolicznych domów i stanowiąca dominantę architektoniczną całego placu. W wieży zawieszony jest dzwon odlany jeszcze przed rokiem 1440 przez ludwisarza Hanuša Herbsta — to jeden z nielicznych elementów, który łączy dzisiejszą, dziewiętnastowieczną budowlę z jej znacznie starszą, średniowieczną poprzedniczką.

Sama lokalizacja na centralnym placu sprawia, że kościół pełni funkcję nie tylko sakralną, ale i orientacyjną — to naturalny punkt odniesienia dla każdego, kto zwiedza Náměšť na Hané, otoczony zabudową typową dla małych miasteczek regionu Hana.

Kiedy najlepiej przyjechać?

Náměšť na Hané można zwiedzać przez cały rok, jednak wiosna i lato sprzyjają dłuższym spacerom po okolicznych, rolniczych terenach Hany oraz łączeniu wizyty z wycieczką do pobliskiego Ołomuńca. Warto wcześniej sprawdzić godziny otwarcia kościoła lub możliwość udziału w nabożeństwie, ponieważ dostęp do wnętrza poza mszami bywa ograniczony.

Najczęstsze pytania

Czy dzisiejszy kościół jest tym samym, co dawny drewniany kościół z XV wieku? Nie w sensie fizycznym — starszy, drewniany kościół rozebrano pod koniec lat sześćdziesiątych XIX wieku, a obecną, murowaną świątynię wzniesiono w latach 1871–1873. Łącznikiem między obiema budowlami pozostaje jednak dzwon odlany przed 1440 rokiem.

Kto sfinansował budowę obecnego kościoła? Głównym fundatorem był hrabia Kinský, właściciel miejscowego majątku, a prace budowlane prowadził mistrz V. Crha z Litovela.

Gdzie dokładnie stoi kościół? Bezpośrednio przy náměstí Masarykovo, głównym placu Náměšti na Hané, w centrum miasteczka.

Co warto obejrzeć w bryle kościoła? Charakterystyczną, smukłą wieżę na północnej elewacji, pięcioboczne zamknięcie prezbiterium oraz zabytkowy dzwon sprzed 1440 roku zachowany po starszej świątyni.