Church of Saint Bartholomew

Kościół św. Bartłomieja stoi na głównym rynku w centrum Milevska, miasta w powiecie pisieckim w kraju południowoczeskim. To dziewiętnastowieczna świątynia wzniesiona w miejscu znacznie starszego, szesnastowiecznego kościółka, i dziś pełni funkcję kościoła parafialnego oraz dziekańskiego. Budynek jest chroniony jako zabytek kultury Republiki Czeskiej.

Jaka jest historia kościoła?

Poprzedni kościół w tym miejscu ufundował Jindřich ze Švamberka po pożarze miasta w 1513 roku. Przez kolejne stulecia budowla służyła mieszkańcom, lecz w XIX wieku okazała się zbyt mała i mocno zniszczona, by dalej pełnić swoją funkcję. Podjęto decyzję o jej rozbiórce — dekonsekracja i prace wyburzeniowe ruszyły w 1863 roku.

Nowy kościół powstał jako wotum wdzięczności: mieszkańcy i władze upamiętnili w ten sposób ocalenie cesarza Franciszka Józefa I z zamachu w Wiedniu w 1853 roku. Na budowę zebrano publiczną składkę, do której finansowo dołożył się sam cesarz. Kamień węgielny położono 7 września 1863 roku, a uroczystości przewodniczył opat klasztoru strahowskiego Jeronym Josef Zeidler — nawiązanie do premonstratensów, zakonu silnie związanego z samym Milevskiem, gdzie od średniowiecza istnieje klasztor tego zgromadzenia. Budowę ukończono stosunkowo szybko: uroczyste poświęcenie odbyło się 26 sierpnia 1866 roku.

Co warto zobaczyć w środku i na zewnątrz?

Kościół reprezentuje styl pseudoromański (neoromański), popularny w architekturze sakralnej środkowej Europy w drugiej połowie XIX wieku. To budowla trójnawowa, nietypowo zorientowana względem stron świata — nie zachowuje klasycznej osi wschód–zachód. Charakterystycznym elementem jest kanciasta wieża na zachodniej fasadzie, widoczna z większości punktów rynku, oraz pięcioboczne prezbiterium zamykające bryłę od strony wschodniej.

Wewnątrz uwagę przyciąga ołtarz główny, dzieło miejscowego rzeźbiarza Karla Burdy. Większość wyposażenia — ławki, elementy dekoracyjne, detale stolarskie — pochodzi z okresu budowy i utrzymana jest w stylu neogotyckim. Część dzieł sztuki sakralnej trafiła tu z innych, dziś już nieistniejących lub zlikwidowanych obiektów religijnych z okolic Milevska, co nadaje wnętrzu dodatkową warstwę historyczną.

Jak dotrzeć i kiedy przyjechać?

Kościół stoi bezpośrednio na rynku, w samym centrum Milevska, więc dotarcie do niego nie wymaga żadnej dodatkowej nawigacji — wystarczy trafić na główny plac miasta, dostępny pieszo z dworca autobusowego i kolejowego w kilkanaście minut. Milevsko leży w południowych Czechach, w rozsądnej odległości od Táboru i Písku, co czyni je wygodnym punktem na trasie zwiedzania regionu. Fasada i wieża najlepiej prezentują się w świetle popołudniowym, a spokojna atmosfera rynku sprzyja zwiedzaniu poza sezonem turystycznym, wiosną lub jesienią.

Najczęstsze pytania

Czy kościół jest czynny do zwiedzania? Jako czynny kościół parafialny i dziekański, otwarty jest zazwyczaj w godzinach nabożeństw oraz w wybranych porach dnia — warto sprawdzić aktualny rozkład na miejscu lub w parafii przed wizytą.

Dlaczego kościół zbudowano akurat w 1866 roku? Powstał jako wotum dziękczynne za ocalenie cesarza Franciszka Józefa I z zamachu w 1853 roku, a jego budowę częściowo sfinansował sam cesarz.

Czy to jest ten sam kościół, co dawniej stał w tym miejscu? Nie — obecny budynek zastąpił znacznie starszy, szesnastowieczny kościółek ufundowany przez Jindřicha ze Švamberka, który w XIX wieku był już zbyt mały i zniszczony.

Co łączy ten kościół z klasztorem w Milevsku? Kamień węgielny położył opat premonstratensów ze Strahova, co symbolicznie nawiązuje do wielowiekowej obecności tego zakonu w samym Milevsku.