Chapel of Saint Adalbert of Prague in Neratovice

Kaplica św. Wojciecha w Neratovicích stoi przy ulicy Vojtěšská, mniej więcej w połowie jej długości, na granicy Neratovic i sąsiedniej Libiš w Czechach. To niewielka wczesnobarokowa budowla o charakterze pielgrzymkowym, od dawna wpisana na listę czeskich zabytków kultury, a jej powstanie łączy się z legendą o świętym Wojciechu, biskupie praskim.

Jak powstała kaplica?

Kaplicę wzniesiono w 1666 roku z inicjatywy hrabiego Ferdynanda Wilhelma Slavaty, który zdecydował się na tę fundację za namową Bohuslava Balbína, jezuickiego historyka i pisarza znanego z licznych opracowań poświęconych czeskim świętym i zabytkom. Powstała wówczas budowla pielgrzymkowa była w kolejnych stuleciach przebudowywana, zachowując jednak wczesnobarokowy charakter bryły.

Jaka legenda wiąże się z tym miejscem?

Miejsce, w którym stoi kaplica, ma według tradycji związek z dramatycznym epizodem z życia świętego Wojciecha. Biskup miał tędy przechodzić, wracając ze Starej Bolesławi, gdzie w 987 roku odprawił mszę ku pamięci świętego Wacława. Legenda głosi, że przewoźnicy przeprawiający go przez rzekę zażądali zapłaty, a gdy odmówił, pobili go i zabrali mu buty. To właśnie w miejscu tego zdarzenia, wieki później, powstała kaplica upamiętniająca świętego.

Jak wygląda kaplica i jej wnętrze?

Budowla ma formę murowanej z cegły prostokątnej hali zamkniętej od strony ołtarza półkolistą absydą. Fasadę zdobią dekoracyjne elementy typowe dla wczesnego baroku, a nad częścią ołtarzową wznosi się charakterystyczna sześcioboczna wieżyczka, tzw. sanktusnik, sygnalizująca sakralny charakter budynku już z daleka.

Największą osobliwością kaplicy jest drewniany barokowy ołtarz o niecodziennej formie – ma kształt dębu, którego rozłożyste gałęzie otaczają owalny obraz świętego Wojciecha umieszczony centralnie. W konarach drzewa umieszczono dodatkowo owalne wizerunki innych czeskich świętych, co czyni ten ołtarz jednym z bardziej oryginalnych przykładów barokowej rzeźby sakralnej w regionie.

Czy kaplica jest dziś dostępna dla zwiedzających?

Kaplica pozostaje własnością i miejscem kultu rzymskokatolickiej parafii w Neratovicích. Na co dzień jest zamknięta i otwierana tylko okazjonalnie – przy okazji nabożeństw lub podczas ogólnokrajowej akcji Noc Kościołów, gdy zabytkowe świątynie udostępniane są zwiedzającym poza zwykłymi godzinami. W ostatnich latach obiekt przeszedł prace remontowe, w trakcie których do wnęki nad wejściem trafiła figura świętego Wojciecha, dodatkowo podkreślająca patrona miejsca.

Najczęstsze pytania

Gdzie dokładnie znajduje się kaplica? Przy ulicy Vojtěšská, na granicy Neratovic i Libiš, w środkowych Czechach.

Kiedy zbudowano kaplicę? W 1666 roku, z fundacji hrabiego Ferdynanda Wilhelma Slavaty.

Z czym związana jest nazwa kaplicy? Z legendą o świętym Wojciechu, który miał zostać napadnięty i pobity przez przewoźników w tym właśnie miejscu podczas podróży ze Starej Bolesławi.

Co jest najciekawszym elementem wnętrza? Drewniany barokowy ołtarz w kształcie dębu z owalnymi wizerunkami świętego Wojciecha i innych czeskich świętych w gałęziach.

Czy można zwiedzać kaplicę w dowolnym momencie? Nie – obiekt jest zamknięty na co dzień i dostępny głównie podczas nabożeństw oraz Nocy Kościołów.