Castell Nou de Beuda del Pla

Castell Nou de Beuda del Pla to gotycka rezydencja obronna stojąca na równinie przy kościele w Beudzie, w katalońskim regionie Garrotxa (prowincja Girona). Budynek nie powstał na wzgórzu jak wiele katalońskich zamków, lecz na płaskim terenie — dlatego łatwo pomylić go z pobliskim, starszym Castell de Beuda. To dwa różne obiekty w tej samej miejscowości.

Co warto wiedzieć przed wizytą?

Zamek jest własnością prywatną i nie jest swobodnie dostępny do zwiedzania od wewnątrz. Mimo to elewacja i otaczający teren można obejrzeć z zewnątrz, a sama sylwetka budowli — złożona z trzech korpusów o różnej wysokości — jest jednym z ciekawszych przykładów architektury gotyckiej w regionie Garrotxa.

Jaka jest historia budowli?

Rodzina Queixàs władała majątkiem w Beudzie już od 1308 roku, a obecny budynek wzniesiono w XV wieku, rozbudowując wcześniejszą konstrukcję. Stąd druga nazwa miejsca — mas Queixàs. Na fasadzie do dziś widoczny jest herb rodowy, świadczący o dawnym prestiżu właścicieli.

Co zobaczysz, oglądając zamek?

Główny korpus ma plan prostokątny i dwuspadowy dach. Wejście główne prowadzi przez łukowy, ciosowy portal (arc de mig punt adovellat), a okna zdobią gotyckie detale — łuki w kształcie ośla grzbietu (arc conopial) obwiedzione motywami zwierzęcymi. Na piętrze wieży strażniczej znajduje się okno z dwoma trójlistnymi łukami, a u podstawy wieża zwęża się ku dołowi, po czym rozszerza się na wyższych piętrach. Warto też szukać zamurowanych blanek — pozostałości dawnych krenelaży, które świadczą o obronnym charakterze budowli w czasach średniowiecznych konfliktów.

Wnętrze zostało w XX wieku przebudowane na wzór typowego katalońskiego gospodarstwa wiejskiego (masia), a dach przeszedł remonty — dlatego dzisiejszy wygląd łączy elementy gotyckie z późniejszymi, bardziej gospodarczymi modyfikacjami.

Jak dotrzeć do Castell Nou de Beuda del Pla?

Beuda leży w Garrotxa, wśród wzgórz i dolin charakterystycznych dla tego regionu wulkanicznego. Najlepiej dojechać samochodem z Besalú lub Banyoles — obie miejscowości znajdują się w niedużej odległości i mają dobre połączenia drogowe z resztą Katalonii. Sam zamek stoi przy kościele wioski, więc punktem orientacyjnym jest centrum Beudy. W okolicy prowadzą też szlaki pieszo-rowerowe łączące różne zabytki gminy, dzięki czemu wizytę można połączyć ze zwiedzaniem pobliskiego Castell de Beuda oraz spacerem po Garrotxa.

Kiedy najlepiej przyjechać?

Wiosna i jesień to najkorzystniejsze pory — umiarkowane temperatury sprzyjają zwiedzaniu okolicznych szlaków, a zieleń regionu wulkanicznego jest wtedy najbardziej efektowna. Latem w Girona bywa gorąco, choć wysokość terenu w Garrotxa łagodzi upały w porównaniu z wybrzeżem.

Najczęstsze pytania

Czy można wejść do wnętrza zamku? Nie — obiekt jest prywatną własnością, dostępny jedynie do oglądania z zewnątrz.

Czym różni się od Castell de Beuda? Castell Nou de Beuda del Pla stoi na równinie przy kościele i pochodzi z XV wieku (choć na starszych fundamentach), podczas gdy Castell de Beuda to inny, osobny obiekt w tej samej gminie. Nie należy ich mylić.

Jaki status ochrony ma budynek? Od 8 listopada 1988 roku jest wpisany jako dobro kultury o znaczeniu narodowym (bé cultural d'interès nacional), z numerami katalogowymi BCIN 543-MH i BIC RI-51-0005807.

Co jest najciekawszym elementem architektonicznym? Wieża strażnicza ze zwężającą się podstawą i oknem z dwoma trójlistnymi łukami na piętrze, a także gotycki portal wejściowy z ciosowym, łukowym obramowaniem.