Alum Pot

Alum Pot to jeden z najsłynniejszych szybów jaskiniowych Anglii, położony w dolinie Ribblesdale, w pobliżu wsi Horton in Ribblesdale w Parku Narodowym Yorkshire Dales. Wielki otwarty lej w zboczu Simon Fell wygląda jak wyrwa w ziemi, a ludzie schodzą tu w głąb od ponad stu pięćdziesięciu lat. Dla spacerowiczów to ciekawy cel krótkiej wyprawy, dla grotołazów – klasyk północnej Anglii.

Czym jest Alum Pot?

To pothole, czyli pionowy szyb krasowy, z szeroko otwartym wejściem na wysokości około 343 m n.p.m. na wschodnich stokach Simon Fell w hrabstwie North Yorkshire. Współczesne opisy podają głębokość około 104 m (341 stóp). System łączy się pod ziemią z pobliską jaskinią Long Churn i szybem Diccan Pot. W dawnych źródłach spotkasz też inne nazwy: Allan, Alan, Allen, Hellen i Hell'n.

Jak dojść do Alum Pot?

Szyb leży na prywatnym terenie. Wejście prowadzi od farmy Selside Farm w osadzie Selside in Ribblesdale. Za przejście płaci się symboliczną opłatę, rzędu kilku funtów lub mniej, po czym idzie się około kilometra prywatną ścieżką do krawędzi leja. Wokół szybu stoi mur, który chroni owce i ludzi przed upadkiem, ale mimo to warto trzymać się z dala od krawędzi, zwłaszcza z dziećmi i psami.

Popularne są też trasy piesze z samego Horton in Ribblesdale, które mijają Sulber Nick i wchodzą w rejon Alum Pot, a potem schodzą do Selside. Dłuższa pętla około 15 km zaczyna się od zatoczki koło Selside i prowadzi przez Park Fell oraz Simon Fell na Ingleborough, jeden ze szczytów słynnego szlaku Three Peaks.

Co zobaczysz na miejscu?

Z krawędzi widać ogromną, głęboką szczelinę, do której spływa potok. Woda ginie w ciemności szybu, a po deszczach robi się tu wyjątkowo głośno i mokro. Wokół rozciąga się typowy krajobraz wapiennych wyżyn Dales: kamienne murki, pastwiska i niskie, wietrzne wzgórza. Z okolicznych wzniesień widać Ingleborough.

Historia zejść

Pierwsze próby w latach 1847 i 1848 nie przyniosły pełnego sukcesu. W 1848 roku dziewięciu mężczyzn opuszczono na dno szybu w dużym wiadrze spuszczanym przez pracowników kolei. Pierwsze kompletne zejście odnotowano w 1870 roku. W lipcu 1936 roku Mabel Binks zginęła na skutek spadającego kamienia i została pierwszą ofiarą śmiertelną jaskiniowego wypadku w Yorkshire Dales.

Czy można zejść do środka?

Główny szyb to teren dla doświadczonych grotołazów ze sprzętem linowym. Początkujący częściej wybierają sąsiednią jaskinię Long Churn, uważaną za jedną z najpopularniejszych łatwiejszych tras jaskiniowych w regionie. Jej górna część zaczyna się zejściem po czterometrowym wodospadzie do basenu zwanego Dr Bannister's Handbasin. Najlepiej skorzystać z lokalnego przewodnika lub klubu jaskiniowego.

Kiedy przyjechać?

Spacer jest możliwy przez cały rok, ale najlepsze warunki są od późnej wiosny do jesieni. Po obfitych opadach ścieżki bywają błotniste, a w szybie wody jest znacznie więcej, co robi wrażenie, lecz utrudnia ewentualne zejście. Zabierz solidne buty i ciepłą kurtkę, bo na otwartych wzgórzach wiatr jest odczuwalny nawet latem.

Najczęstsze pytania

Czy wejście do Alum Pot jest płatne? Tak. Teren jest prywatny, a niewielką opłatę wnosi się w farmie Selside Farm.

Jak długo idzie się od Selside do szybu? Prywatna ścieżka ma około kilometra, więc w jedną stronę zajmuje to zwykle kilkanaście do dwudziestu kilku minut spokojnego marszu.

Jak głęboki jest Alum Pot? Współczesne źródła podają około 104 m. Starsze opisy z XIX wieku mówiły o 165 stopach, ale pomiary były niepewne.

Czy to dobre miejsce dla początkujących grotołazów? Sam szyb nie, ale sąsiednia jaskinia Long Churn jest często wybierana na pierwsze wyprawy pod opieką przewodnika.