Almodí de Xàtiva

Almodí de Xàtiva to zabytkowy budynek dawnego spichlerza zbożowego w Xàtiva, w prowincji Walencja. Dziś mieści się w nim muzeum miejskie, które pokazuje historię miasta od starożytności po czasy nowożytne.

Czym był Almodí i skąd pochodzi nazwa?

Słowo „almodí" oznacza publiczny spichlerz lub magazyn zboża — takie budynki służyły w miastach Korony Aragonu do przechowywania i sprzedaży ziarna pod kontrolą władz miejskich. Xàtiva zbudowała swój almodí w tym właśnie celu, a funkcja handlowa i administracyjna budynku widoczna jest do dziś w jego układzie: obszerne wnętrze na parterze i reprezentacyjny dwór.

Kiedy powstał budynek i w jakim stylu?

Almodí wzniesiono między 1530 a 1548 rokiem. To jeden z ostatnich przykładów gotyki walencyjskiej w mieście i jednocześnie pierwszy budynek w Xàtiva, w którym pojawił się język architektury renesansowej. Fasada zachowała gotycki charakter, natomiast wewnętrzny dwór — z kolumnami o kapitelach jońskich — reprezentuje już nowy, renesansowy styl. To połączenie dwóch epok w jednej konstrukcji sprawia, że budynek jest rzadkim świadkiem przejścia architektonicznego w regionie.

Jak rozpoznać budynek na miejscu?

Na fasadzie umieszczono trzy herby Korony Aragońskiej — symbol publicznego charakteru instytucji, czyli tego, że spichlerz podlegał władzy miejskiej, nie prywatnym właścicielom. Kartusz na elewacji zawiera datę zakończenia budowy: 1548. Wewnątrz warto zwrócić uwagę na dwór renesansowy z arkadami wspartymi na jońskich kolumnach — to najbardziej fotografowany element budynku.

Co można zobaczyć w muzeum?

Muzeum zajmuje nie tylko sam almodí, lecz również sąsiadujący budynek, który miał własną, odrębną historię: był Królewską Wagą (Pes Reial), następnie siedzibą urzędu celnego, a później oddziałem Banku Hiszpanii, zanim włączono go do przestrzeni muzealnej.

W zbiorach szczególne miejsce zajmuje okres islamski — można zobaczyć łuki pochodzące z publicznych łaźni oraz podwójny łuk z pałacu Pinohermoso, a także liczną kolekcję ceramiki z tego okresu. Ekspozycja obejmuje też przedmioty ze starożytności, w tym czaszkę mężczyzny z kultury iberyjskiej datowaną na IV wiek przed naszą erą oraz rzymskie inskrypcje nagrobne.

Gdzie znajduje się Almodí de Xàtiva?

Budynek stoi w historycznym centrum Xàtiva, miasta położonego w prowincji Walencja, w regionie La Costera. Współrzędne geograficzne to około 38,988°N, -0,522°E.

Najczęstsze pytania

Co dokładnie oznacza słowo „almodí"? To publiczny spichlerz zbożowy — budynek, w którym miasto przechowywało i sprzedawało zboże pod nadzorem władz miejskich.

Kiedy zbudowano Almodí de Xàtiva? Budowę prowadzono w latach 1530–1548, o czym świadczy data w kartuszu na fasadzie.

Jaki jest najstarszy eksponat w muzeum? Czaszka mężczyzny z kultury iberyjskiej, datowana na IV wiek przed naszą erą — najstarszy znany element kolekcji.

Czy muzeum zajmuje tylko budynek almodí? Nie — ekspozycja obejmuje również sąsiedni budynek, wcześniej Królewską Wagę, urząd celny i oddział Banku Hiszpanii.