Abbey of Saint-Roman

Opactwo Saint-Roman to jedyny w pełni troglodytyczny klasztor we Francji, wykuty w skale wzgórza nad doliną Rodanu, na terenie gmin Beaucaire i Comps w departamencie Gard. Z tarasu opactwa rozciąga się widok na rzekę i pobliski Tarascon, a sam kompleks — kaplica, cele, cysterny i prasa do wina — powstał przez wydrążenie naturalnych jaskiń w wapiennym zboczu, a nie przez wznoszenie murów z przywiezionego kamienia.

Jak powstał klasztor wykuty w skale?

Od V wieku w tutejszych jaskiniach osiedlali się pustelnicy, prowadząc życie ascetyczne w naturalnych grotach. W VII wieku przyjęli regułę św. Benedykta, a pustelnia stopniowo przekształciła się w opactwo benedyktyńskie. Mnisi powiększali i pogłębiali istniejące jaskinie, tworząc kaplicę, korytarze, cele mieszkalne i pomieszczenia gospodarcze — całość wykuta ręcznie w litej skale. Pierwsza pisemna wzmianka o miejscu pochodzi z testamentu arcybiskupa Arles, Manassèsa, spisanego około 963 roku.

Co znajduje się w nekropolii skalnej?

Na górnym tarasie opactwa rozciąga się rozległa nekropolia licząca około 174 grobów wykutych bezpośrednio w skale. Groby mają kształt zbliżony do ludzkiej sylwetki — tak zwane sarkofagi antropomorficzne — i pozostają otwarte ku niebu, bez przykrycia płytami. Powstawały między VIII a XII wiekiem i najprawdopodobniej były przeznaczone dla mnichów oraz pielgrzymów pragnących spoczywać jak najbliżej miejsca uznawanego za święte. Przez wieki opactwo przyciągało też pielgrzymów czczących świętego Romana i świętego Trofima.

Co stało się z opactwem po średniowieczu?

Prace budowlane trwały jeszcze w IX, X, XII i XV wieku, jednak w XVI wieku życie zakonne w tym miejscu wygasło i klasztor został opuszczony. Nieopodal wzniesiono później fortecę, do której budowy wykorzystano częściowo kamień pochodzący z dawnych zabudowań klasztornych. Przez kolejne stulecia miejsce popadało w zapomnienie, a systematyczne badania archeologiczne rozpoczęło dopiero od lat 60. XX wieku lokalne Towarzystwo Historii i Archeologii Beaucaire. W 1988 roku teren nabyła gmina Beaucaire, a w 1990 roku obiekt wpisano na listę monument historique, obejmując go ochroną konserwatorską.

Kiedy warto odwiedzić opactwo?

Obiekt jest dostępny sezonowo. Od kwietnia do czerwca opactwo można zwiedzać od wtorku do piątku w godzinach 14:00–18:30, a w soboty i niedziele od 10:00 do 13:00 oraz od 14:00 do 18:30. W dni świąteczne obowiązują godziny 14:00–18:30. Zwiedzanie odbywa się wyznaczoną trasą prowadzącą przez kaplicę, cele mnichów, wielką salę oraz taras z grobami wykutymi w skale, dlatego warto zaplanować na wizytę odpowiednio dużo czasu.

Najczęstsze pytania

Czy Opactwo Saint-Roman to jedyne takie miejsce we Francji? Tak, jest to jedyny klasztor we Francji w pełni wykuty w skale, co czyni go rzadkim przykładem tego typu budownictwa w Europie Zachodniej.

Gdzie dokładnie znajduje się opactwo? Kompleks leży na wzgórzu na terenie gmin Beaucaire i Comps, w departamencie Gard, nad doliną Rodanu.

Ile grobów znajduje się w nekropolii? Na górnym tarasie wykuto około 174 grobów w skale, część z nich ma niewielkie rozmiary, a ich powstanie datuje się na VIII–XII wiek.

Kiedy opactwo zostało opuszczone? Życie zakonne wygasło w XVI wieku, a wzniesiona później nieopodal forteca została częściowo zbudowana z kamienia pochodzącego z klasztoru.

Jakie są godziny otwarcia? Od kwietnia do czerwca: wtorek–piątek 14:00–18:30, sobota–niedziela 10:00–13:00 i 14:00–18:30, w święta 14:00–18:30.