Vítězslav Hálek Memorial

Pomnik Vítězslava Hálka stoi w północnej części Karlowego Náměstí w Pradze, tuż obok Nowomiejskiego Ratusza. To kamienno-brązowy monument poświęcony jednemu z najważniejszych czeskich poetów XIX wieku, odsłonięty w 1882 roku i do dziś będący stałym punktem na mapie praskiego Nowego Miasta.

Kim był Vítězslav Hálek?

Vítězslav Hálek, urodzony jako Vincenc Hálek 5 kwietnia 1835 roku w Dolínku koło Mělníka, był czeskim poetą, prozaikiem, dramaturgiem, krytykiem literackim i publicystą. Razem z Janem Nerudą uznawany jest za współtwórcę nowoczesnej czeskiej poezji i należał do pokolenia tzw. majowców. Studiował filologię na Uniwersytecie Karola, choć nie ukończył studiów, a na życie zarabiał jako dziennikarz — pisał do czasopism Květy i Lumír oraz do Národních listů. Małżeństwo z Dorotą Horáčkovą, pochodzącą z zamożnej mieszczańskiej rodziny, dało mu finansową niezależność potrzebną do pracy literackiej i działalności społecznej. Zmarł w Pradze 8 października 1874 roku na zapalenie opłucnej, mając zaledwie 39 lat. W swojej twórczości, inspirowanej między innymi Puszkinem, Erbenem i Máchą, opiewał naturę, miłość i harmonijne życie, a zarazem krytykował pogoń za majątkiem i nierówności społeczne. Jego zbiory Večerní písně i V přírodě należą do fundamentów czeskiej liryki XIX wieku.

Jak powstał pomnik i kto go zaprojektował?

Budowę monumentu zainicjowało stowarzyszenie Umělecká beseda w 1882 roku, a na jego wzniesienie zebrano środki w drodze publicznej zbiórki. Miasto Praga bezpłatnie udostępniło działkę w północnej części placu. Autorem projektu rzeźbiarskiego był Bohuslav Schnirch, związany wówczas z Královskimi Vinohradami, prace kamieniarskie wykonał warsztat Skalkova z Karlína, a brązowe popiersie odlał Franta Anýž. Uroczyste odsłonięcie pomnika odbyło się 14 maja 1882 roku.

Jak wygląda pomnik?

Monument ma formę kamiennej konstrukcji z gładko obrobionego opoku, wzniesionej na planie półkola. W centralnej części znajduje się prostopadłościenna, edikularna struktura z niszą, na szczycie której umieszczono brązowe popiersie Hálka. Poniżej niszy znajduje się kamienny zbiornik na wodę — pomnik pełni więc jednocześnie funkcję kaszny (fontanny). Wewnątrz niszy widoczny jest reliefowy maskaron w kształcie lwiej głowy, otoczony motywem roślinnych pnączy, z którego wypływa woda przez detal w kształcie trójzębu.

Gdzie dokładnie stoi na Karlowym Náměstí?

Pomnik znajduje się w północnej części Karlowego Náměstí, jednego z największych placów miejskich w Europie, w bezpośrednim sąsiedztwie Nowomiejskiego Ratusza. To lokalizacja łatwo dostępna dla spacerowiczów zwiedzających praskie Nowe Miasto — plac otoczony jest zielenią i historyczną zabudową, a sam pomnik stanowi jeden z charakterystycznych akcentów tej części placu.

Najczęstsze pytania

Kto jest przedstawiony na pomniku na Karlowym Náměstí? Pomnik przedstawia Vítězslava Hálka, czeskiego poetę, prozaika i dramaturga żyjącego w latach 1835–1874, jednego ze współtwórców nowoczesnej czeskiej poezji.

Kiedy odsłonięto pomnik? Uroczyste odsłonięcie odbyło się 14 maja 1882 roku, a inicjatorem budowy było stowarzyszenie Umělecká beseda.

Kto zaprojektował pomnik? Projekt rzeźbiarski wykonał Bohuslav Schnirch, prace kamieniarskie warsztat Skalkova z Karlína, a brązowe popiersie odlał Franta Anýž.

Czy pomnik pełni też inną funkcję poza upamiętnieniem poety? Tak — poniżej niszy z popiersiem znajduje się kamienny zbiornik na wodę, dzięki czemu monument działa również jako kaszna (fontanna).

Gdzie dokładnie stoi pomnik? W północnej części Karlowego Náměstí w Pradze, tuż przy Nowomiejskim Ratuszu.