Řihákův mlýn w Dolních Heřmanicích

Řihákův mlýn to zabytkowy młyn wodny stojący w dolinie rzeki Oslavy, na południowy zachód od wsi Dolní Heřmanice w kraju Vysočina. Kamienna budowla łączy dawną funkcję młyna z zachowaną piłą tartaczną i należy do technicznych zabytków regionu, wpisanych do centralnej ewidencji zabytków kultury Czech.

Kto zbudował młyn i skąd wzięła się jego nazwa?

Młyn powstał około 1640 roku, najprawdopodobniej z inicjatywy młynarza o nazwisku Hamža — pierwsza pisemna wzmianka o młynarzu Hamžy w tym miejscu pochodzi z 1668 roku, dlatego obiekt bywa też nazywany Hamžovým mlýnem. Rodzina Hamžów prowadziła młyn nieprzerwanie aż do 1891 roku, kiedy jako właściciel pojawia się Emanuel Ziffer. Od 1922 roku młyn należał do rodziny Řihák, od której pochodzi obecna, powszechnie używana nazwa obiektu.

Jak wygląda budynek młyna?

Obecną formę młyn zawdzięcza przebudowie z końca XIX wieku. To piętrowa, murowana budowla o rzucie w kształcie litery L, nakryta dachem siodłowym krytym dachówką ceramiczną. We wnętrzu zachowało się historyczne wyposażenie techniczne, w tym koło młyńskie, co czyni obiekt cennym świadectwem dawnej technologii przetwórstwa zbożowego na tym terenie.

Czym była piła przy młynie?

Oprócz mielenia zboża w zespole zabudowań działała także piła tartaczna — jej praca ruszyła w 1775 roku. Połączenie młyna z tartakiem było typowe dla wiejskich gospodarstw wodnych tego regionu, pozwalając wykorzystać ten sam napęd wodny do dwóch różnych celów gospodarczych.

Jaki status ochrony ma Řihákův mlýn?

Młyn został wpisany do centralnego rejestru zabytków kultury Republiki Czeskiej w 1970 roku. Budynek przechodził remonty w swojej historii — udokumentowana jest odnowa z 1963 roku, a w ostatnich latach elewacja młyna odzyskała swój pierwotny biały kolor po dziesięcioleciach, w których wyglądała inaczej, dzięki pracom konserwatorskim prowadzonym przy tym zabytku.

Gdzie dokładnie leży młyn?

Řihákův mlýn znajduje się na terenie katastralnym Dolních Heřmanic, w powiecie Žďár nad Sázavou, w kraju Vysočina, nad rzeką Oslavou. Jego położenie na uboczu wsi, w dolinie rzeki, sprawia że dojazd wymaga zjazdu z głównych szlaków turystycznych regionu — to miejsce dla osób szukających technicznych zabytków poza utartymi trasami.

Najczęstsze pytania

Kiedy powstał Řihákův mlýn? Około 1640 roku — pierwsza pisemna wzmianka o młynarzu Hamžy w tym miejscu pochodzi z 1668 roku.

Dlaczego młyn nazywa się Řihákův, skoro pierwotnie należał do rodziny Hamžów? Rodzina Hamžów zarządzała młynem do 1891 roku. Od 1922 roku właścicielem została rodzina Řihák, od której pochodzi obecna nazwa obiektu.

Czy przy młynie zachował się tartak? Tak, piła tartaczna działająca przy młynie ruszyła w 1775 roku i stanowi część zabytkowego zespołu.

Czy młyn jest oficjalnie chroniony jako zabytek? Tak, został wpisany do centralnego rejestru zabytków kultury Republiki Czeskiej w 1970 roku.

Gdzie dokładnie znajduje się młyn? Na południowy zachód od wsi Dolní Heřmanice, w dolinie rzeki Oslavy, w powiecie Žďár nad Sázavou, w kraju Vysočina.