Antonín Dvořák statue by Josef and Jan Wagner

Pomnik Antonína Dvořáka autorstwa Josefa i Jana Wagnerów stoi na náměstí Jana Palacha w Pradze, tuż przed budynkiem Rudolfinum, nad brzegiem Wełtawy. Brązowa rzeźba przedstawia jednego z najważniejszych czeskich kompozytorów - Antonína Dvořáka, autora symfonii "Z Nowego Świata" i wielu innych dzieł znanych na całym świecie. To jeden z tych praskich pomników, obok których turyści przechodzą codziennie, nie zawsze wiedząc, że jego historia ciągnęła się przez ponad cztery dekady.

Kim był Antonín Dvořák?

Antonín Dvořák (1841-1904) należy do grona najbardziej rozpoznawalnych kompozytorów muzyki poważnej pochodzących z Czech. Jego twórczość, czerpiąca z ludowej melodyki i harmonii środkowoeuropejskiej, zdobyła uznanie zarówno w Europie, jak i w Stanach Zjednoczonych, gdzie przez pewien czas kierował nowojorskim konserwatorium. Pomnik przed Rudolfinum - budynkiem, który od dziesięcioleci kojarzy się z życiem koncertowym Pragi - to naturalne miejsce upamiętnienia artysty tej rangi.

Gdzie dokładnie stoi pomnik?

Rzeźba znajduje się na náměstí Jana Palacha, placu leżącym między Starym Miastem a brzegiem Wełtawy, dosłownie kilka kroków od wejścia do Rudolfinum - siedziby Filharmonii Czeskiej. To lokalizacja spacerowa, łatwa do połączenia ze zwiedzaniem Starego Miasta, mostu Karola czy Josefova, więc pomnik często pojawia się na trasie turystów przemierzających centrum Pragi pieszo.

Jak powstawał ten pomnik?

Historia realizacji jest nietypowa, bo dzieło łączy pracę dwóch pokoleń jednej rodziny rzeźbiarzy. Zlecenie na wykonanie pomnika Dvořáka trafiło w 1955 roku do rzeźbiarza Josefa Wagnera. Artysta zaplanował rozbudowaną, wieloosobową kompozycję, jednak zmarł w 1957 roku, nie zdążywszy jej dokończyć - po jego pracy pozostał jedynie gipsowy model w skali jednej trzeciej docelowej wielkości.

Sprawa pomnika wróciła po latach. W 1988 roku ogłoszono nowy konkurs na upamiętnienie kompozytora, jednak po zapoznaniu się z nadesłanymi projektami zdecydowano się wrócić do koncepcji Josefa Wagnera sprzed lat, znanej wyłącznie z zachowanego modelu. Realizacją zajął się syn artysty, rzeźbiarz Jan Wagner, który pracował wraz ze swoimi uczniami oraz własnym synem Lukášem, opierając się na modelu pozostawionym przez ojca. Brązowy pomnik Antonína Dvořáka według projektu Josefa Wagnera, wykonany przez Jana Wagnera, odsłonięto ostatecznie w 2000 roku na placu przed Rudolfinum.

Dlaczego warto się tu zatrzymać?

Pomnik łączy w sobie kilka wątków, które robią wrażenie na miejscu: postać kompozytora, którego muzyka wciąż rozbrzmiewa kilkadziesiąt metrów dalej w sali koncertowej Rudolfinum, oraz historię rodziny rzeźbiarzy, która nad projektem pracowała przez trzy pokolenia i ponad czterdzieści lat. To rzadki przykład pomnika, którego ostateczny kształt powstał nie mimo śmierci autora koncepcji, lecz właśnie dzięki wierności jego pierwotnemu zamysłowi.

Najczęstsze pytania

Kto zaprojektował pomnik Antonína Dvořáka w Pradze? Koncepcję stworzył rzeźbiarz Josef Wagner w latach 50. XX wieku, a ostateczną realizację w brązie wykonał jego syn, Jan Wagner, wraz ze swoim synem Lukášem i uczniami.

Kiedy odsłonięto pomnik? Pomnik odsłonięto w 2000 roku, mimo że prace nad koncepcją rozpoczęły się już w 1955 roku.

Gdzie stoi pomnik? Na náměstí Jana Palacha w Pradze, na placu przed budynkiem Rudolfinum, siedzibą Filharmonii Czeskiej.

Dlaczego realizacja trwała tak długo? Josef Wagner zmarł w 1957 roku, nie kończąc rzeźby. Po nowym konkursie w 1988 roku zdecydowano się wrócić do jego oryginalnego projektu, znanego z zachowanego gipsowego modelu, i powierzyć dokończenie pracy jego synowi.