Zámek Návarov

Zámek Návarov stoi we wsi Návarov, części gminy Zlatá Olešnice w okresie Jablonec nad Nisou, w kraju libereckim. To barokowy dworek wzniesiony w latach 1664–1666 z inicjatywy Marie Angeli Nounkelové, który do dziś pozostaje w rękach prywatnych i tworzy razem z ruinami starszego, średniowiecznego zamku jeden z ciekawszych zakątków Jizerskich Hor.

Jak powstał zámek?

Obecny budynek nie jest tym samym obiektem, co pobliska ruina zamkowa. Stary hrad Návarov, stojący na skalistym cyplu nad rzeką Kamenicí, został rozebrany w 1644 roku na rozkaz praskiego namiestnika. Dwadzieścia lat później z pozyskanego w ten sposób kamienia i cegły wzniesiono nowy, barokowy dworek — właśnie ten, który dziś nosi nazwę Zámek Návarov. Pierwotny zespół obejmował kilka budynków otaczających gospodarczy dwór, romantyczny park z pawilonem i ogród warzywny, a całości dopełniała kaplica Wniebowstąpienia Pańskiego.

Co przetrwało wieki?

Historia obiektu nie była łaskawa. W 1775 roku dworek ucierpiał podczas buntu chłopskiego, a w 1827 roku strawił go pożar. Pierwsza poważna odbudowa nastąpiła w 1895 roku. W ostatnich dekadach prywatni właściciele przeprowadzili kolejną, wzorową renowację, za którą otrzymali wyróżnienia od kraju libereckiego oraz Narodowego Instytutu Zabytków (Národní památkový ústav). W 2017 roku zámek zdobył tytuł Zabytku Roku kraju libereckiego. Obiekt jest wpisany na listę zabytków kultury Republiki Czeskiej.

Czy można wejść do wnętrza?

Zámek Návarov jest własnością prywatną i nie jest ogólnodostępny dla turystów na co dzień. Wyjątkiem jest zabytkowa kaplica przy dworku — raz w miesiącu odbywa się w niej publiczna msza, co daje rzadką okazję, by zobaczyć wnętrze z bliska. Poza tym budynek najlepiej ogląda się z zewnątrz, spacerując po okolicy.

Co jeszcze zobaczyć w okolicy?

Dopełnieniem wizyty jest wspomniana ruina starego hradu Návarov, położona na skalnym grzbiecie wysoko nad rzeką Kamenicí. Prowadzi do niej zielony szlak turystyczny łączący dolinę rzeki z dworkiem — od brzegu Kamenicy do sylwetki ruin jest tylko około 200 metrów przez las. Z pierwotnego zamku zachowały się fragmenty murów obwodowych i mniej więcej połowa jądra budowli, co wystarcza, by wyobrazić sobie skalę dawnej fortyfikacji. Warto połączyć spacer do ruin z krótkim postojem przy dworku — to naturalny punkt wypadowy dla wędrówek po Jizerskich Horach.

Kiedy przyjechać?

Najlepszym momentem na wycieczkę jest wiosna, lato i wczesna jesień, kiedy szlak przez las jest suchy i przyjemny, a zieleń wokół ruin i dworku wygląda najbardziej efektownie. Zimą dojście do ruin bywa trudniejsze ze względu na śnieg i oblodzone kamienne podłoże na skalnym grzbiecie.

Najczęstsze pytania

Czy zámek Návarov można odwiedzić od wewnątrz? Nie na stałe — to prywatna nieruchomość. Wnętrze kaplicy przy dworku jest dostępne raz w miesiącu podczas publicznej mszy.

Czym różni się zámek od ruiny hradu Návarov? Zámek to barokowy dworek z lat 1664–1666, wzniesiony z materiału rozebranego wcześniej średniowiecznego zamku (hradu), który stał na sąsiednim skalnym cyplu i którego ruiny można dziś oglądać osobno.

Jak dotrzeć do ruin starego zamku? Prowadzi do nich zielony szlak turystyczny od rzeki Kamenice — dojście przez las zajmuje tylko około 200 metrów.

Czy zámek Návarov jest zabytkiem? Tak, jest wpisany na listę zabytków kultury Republiki Czeskiej, a w 2017 roku otrzymał tytuł Zabytku Roku kraju libereckiego za jakość przeprowadzonej renowacji.