Týnec (castle)

Zámek Týnec stoi we wsi Týnec, około 6 kilometrów na południe od Klatov, w regionie plzeńskim w Czechach. To barokowa rezydencja z bogatą, momentami dramatyczną historią – od średniowiecznej twierdzy, przez luksusowy hotel międzywojenny, po dzisiejszą odbudowę.

Skąd wzięła się nazwa i pierwsza osada?

Osada Týnec po raz pierwszy pojawia się w źródłach w 1227 roku. Pierwotna siedziba rycerska w tym miejscu miała formę twierdzy założonej w drugiej połowie XIV wieku – to właśnie ona stała się zalążkiem późniejszego założenia pałacowego. Obok nowego zámku, po wschodniej stronie, do dziś zachował się starszy dwór renesansowy, znany jako Rochcův zámek, będący pozostałością wcześniejszej siedziby.

Kto zbudował dzisiejszy barokowy zámek?

W 1584 roku majątek Týnec kupił Jan Vidršperg i władał nim aż do swojej śmierci w 1620 roku. Dobra przeszły następnie na jego córkę Annę Ewę, która w 1607 roku poślubiła Viléma Albrechta Krakovského z Kolovrat – to małżeństwo związało Týnec z rodem Kolovratów na kolejne dwa stulecia.

Obecny barokowy zámek zaczęto wznosić na początku XVIII wieku według projektu architekta Giovanniego Battisty Alliprandiego. Prace budowlane prowadzono w latach 1704–1710 z inicjatywy Maxmiliána Norberta z Kolovrat, a ostateczny kształt budowla otrzymała około 1760 roku dzięki jego synowi, Janowi Josefowi Krakovskému z Kolovrat. Zámek w Týnci uznawany jest za jedną z pierwszych w pełni barokowych rezydencji na terenie Czech.

Co działo się z zámkiem w XIX wieku?

Po okresie świetności przyszedł czas zaniedbania. W XIX wieku budowla stała opuszczona, była wynajmowana, a część pomieszczeń służyła nawet jako obora dla bydła. Rodzina Kolovrat-Krakovských z linii týneckiej pozostawała formalnym właścicielem majątku, jednak sama rezydencja z czasem podupadała.

Jak zámek stał się luksusowym hotelem?

Przełom nastąpił w 1927 roku, gdy Jindřich Kolovrat-Krakovský sprzedał posiadłość czeskiemu architektowi Jaroslavovi Polívce. Nowy właściciel przeprowadził gruntowny remont i dokończył zachodnie skrzydło według własnego projektu. Po kosztownej przebudowie 1 maja 1928 roku otwarto tu luksusowy hotel liczący 40 pokoi. Wśród gości bywali m.in. piosenkarz Karel Hašler, malarz Alfons Mucha oraz Alice Masaryková, córka pierwszego prezydenta Czechosłowacji. Hotelowa przygoda skończyła się jednak szybko – kryzys gospodarczy 1929 roku doprowadził przedsięwzięcie do bankructwa.

Co przetrwało do naszych czasów?

Po upadku hotelu zámek wielokrotnie zmieniał właścicieli, a w okresie powojennym korzystała z niego Czechosłowacka Armia Ludowa. Budynek stopniowo niszczał przez kolejne dekady. Dopiero w 2000 roku obiekt kupił czeski kolekcjoner sztuki Jan Pelánek Lazarowitz, który podjął się ratowania podupadającej rezydencji. Dzięki tej inicjatywie zámek dziś łączy historię, sztukę współczesną i opowieść o uratowaniu zabytku – stopniowo wraca do dawnej świetności, pozostając jednocześnie świadectwem burzliwych losów czeskiej arystokracji i architektury barokowej.

Współrzędne geograficzne miejsca to 49.3464 N, 13.2633 E, co ułatwia zaplanowanie dojazdu dla osób zwiedzających okolice Klatov.

Najczęstsze pytania

Gdzie dokładnie znajduje się zámek Týnec? Zámek leży we wsi Týnec w powiecie klatovskim, w regionie plzeńskim, około 6 km na południe od Klatov.

Kto zaprojektował barokowy zámek? Budowlę zaprojektował architekt Giovanni Battista Alliprandi, a prace prowadzono w latach 1704–1710 dla rodu Kolovratów.

Czy w zámku działał kiedyś hotel? Tak, w latach 1928–1929 mieścił się tu luksusowy 40-pokojowy hotel, który odwiedzali m.in. Alfons Mucha i Alice Masaryková, jednak upadł wskutek kryzysu gospodarczego.

Czy zámek można dziś zwiedzać? Od 2000 roku obiekt jest własnością kolekcjonera sztuki Jana Pelánka Lazarowitza, który prowadzi jego odbudowę, łącząc historię miejsca ze współczesną sztuką.