Town hall in Moravská Třebová

Radnica w Moravskiej Třebovej to jedna z najbardziej rozpoznawalnych budowli czeskiego miasteczka na pograniczu Czech i Moraw, znana przede wszystkim dzięki charakterystycznej wieży z cebulastym hełmem, górującej nad rynkiem im. T. G. Masaryka.

Jak radnica zyskała dzisiejszy wygląd?

Pierwotnie miejska rada urzędowała w starszym, prawdopodobnie drewnianym budynku wójtostwa. Sytuacja zmieniła się po wielkim pożarze miasta w 1509 roku, kiedy podjęto decyzję o odbudowie centrum na nowych zasadach. Budowniczy Hieronim Bubeński wzniósł wieżę w 1521 roku, a dwa lata później ukończył także późnogotycki korpus samej radnicy. Budynek nie miał jednak szczęścia do ognia — kolejny pożar w 1541 roku zniszczył go tak dotkliwie, że z pierwotnej konstrukcji ocalało jedynie przyziemie.

Gruntowny remont rozpoczęto dopiero pod koniec lat 50. XVI wieku, tym razem już w duchu dojrzałego renesansu, a prace zakończono w 1560 roku. Budynek na długo zyskał stabilną formę, ale wieża wciąż pozostawała najbardziej narażonym elementem całości. Po kolejnym pożarze w 1726 roku radnica przez blisko cztery dekady stała w ruinie, aż w 1764 roku nad prostopadłościenną, renesansową częścią wzniesiono nową, ośmioboczną nadbudowę.

Dlaczego wieża radniczna jest tak nietypowa?

Najbardziej zaskakującą cechą wieży jest jej konstrukcja — mimo pokaźnej wysokości nie posiada ona własnych fundamentów. Zamiast tego opiera się na sąsiadujących kamienicach mieszczańskich, co jest rozwiązaniem rzadko spotykanym w architekturze tego typu. Wieża pochodzi z 1521 roku, a w 1771 roku podwyższono ją o siedmioboczną nadbudowę, nadając jej ostateczny, dziś rozpoznawalny kształt zwieńczony cebulastym hełmem.

Taka historia budowy — dwa poważne pożary, dziesięciolecia ruiny i kolejne przebudowy w zmieniających się stylach — sprawiła, że radnica łączy w sobie elementy gotyku i renesansu, a jej sylwetka stała się symbolem miasta.

Co warto zobaczyć na miejscu?

Budynek radnicy stoi w samym sercu Moravskiej Třebovej, na rynku, który sam w sobie należy do lepiej zachowanych historycznych układów urbanistycznych w regionie. Wieża, widoczna z wielu punktów miasta, pozostaje głównym punktem orientacyjnym dla odwiedzających — to właśnie jej sylwetka najczęściej pojawia się na widokówkach i w opisach miasta. Warto zwrócić uwagę na kontrast między masywną, prostopadłościenną częścią dolną a lekką, ośmioboczną nadbudową — efekt kilku etapów budowy rozłożonych na ponad dwa i pół wieku.

Zwiedzanie samej radnicy warto połączyć ze spacerem po okolicznym rynku i przyległych uliczkach starego miasta, gdzie zachowały się kamienice o podobnym rodowodzie historycznym — to właśnie na nich, dosłownie, opiera się konstrukcja wieży.

Najczęstsze pytania

Kiedy zbudowano wieżę radniczą? Wieżę wzniesiono w 1521 roku, a jej ostateczną, ośmioboczną formę nadano w 1771 roku po wcześniejszej nadbudowie z 1764 roku.

Dlaczego wieża nie ma fundamentów? Ze względu na nietypowe rozwiązanie konstrukcyjne wieża opiera się na sąsiednich kamienicach mieszczańskich zamiast na własnym fundamencie.

Co spowodowało obecny, mieszany styl budynku? Kolejne pożary — w 1541 i 1726 roku — zmuszały do odbudowy w duchu panujących wówczas stylów, przez co radnica łączy elementy późnogotyckie i renesansowe.

Gdzie dokładnie znajduje się radnica? Budynek stoi na głównym rynku Moravskiej Třebovej, w historycznym centrum miasta.