Zapisz to miejsce i odkrywaj atrakcje w pobliżu z NextOnTrip
W aplikacji dodasz je do ulubionych, zobaczysz na mapie, co jeszcze warto odwiedzić w okolicy, i zdobędziesz odznakę za wizytę.
Aplikacja jest dostępna na iPhone'a i Androida.
O tym miejscu
Grób Grisélidis Réal to nagrobek na Cimetière des Rois, czyli Cmentarzu Królów, w genewskiej dzielnicy Plainpalais. Spoczywa tu szwajcarska pisarka, malarka i działaczka na rzecz praw prostytutek, żyjąca w latach 1929–2005. Miejsce interesuje osoby, które chcą poznać mniej oczywistą stronę Genewy: historię miejskich sporów o pamięć i o to, kto zasługuje na pochówek wśród wielkich postaci miasta.
Kim była Grisélidis Réal?
Réal była autorką książek, w tym „La Passe imaginaire”, oraz malarką. Przez lata działała publicznie na rzecz praw i godności osób świadczących usługi seksualne. Sama pracowała w tym zawodzie, a doświadczenia opisywała w swoich tekstach. Zmarła w 2005 roku w wieku 75 lat. Jej nazwisko jest dziś w Genewie obecne także poza cmentarzem: 18 maja 2026 miasto otworzyło w dzielnicy Pâquis plac jej imienia, a w 2024 roku jej nazwisko znalazło się wśród propozycji nazw ulic upamiętniających kobiety.
Dlaczego jej grób wzbudza zainteresowanie?
Cmentarz Królów bywa nazywany „genewskim Panteonem”. Chowa się na nim wyłącznie osoby, które przyczyniły się do rozsławienia Genewy, oraz sędziów i urzędników. Pochówek Réal wymagał więc decyzji władz miasta. Jej ostatnią wolą było spocząć właśnie tutaj. Życzenie spełniono w 2009 roku, choć wywołało to ostrą polemikę. Przeciwnicy podważali samą decyzję rady miejskiej, a zwolennicy wskazywali, że Réal była ważną postacią życia społecznego Genewy jako pisarka i aktywistka. Zwracano też uwagę, że na tym prestiżowym cmentarzu pochowano niewiele kobiet.
Miejsce spoczynku znajduje się około trzydziestu metrów od grobu Jana Kalwina, jednego z najsłynniejszych nagrobków na cmentarzu. Zestawienie obu grobów stało się symbolem tej debaty.
Co jeszcze zobaczysz na cmentarzu?
Cmentarz jest niewielki, ma około 350 grobów, i łatwo go zwiedzić w godzinę. Oprócz Kalwina pochowano tu m.in.:
- Jorge Luisa Borgesa, argentyńskiego pisarza,
- Zofię Dostojewską, córkę rosyjskiego pisarza,
- Émile'a Jaques-Dalcroze'a, muzyka i pedagoga,
- Jamesa Fazy'ego i Adriena Lachenala, polityków,
- Sergio Vieirę de Mello, dyplomatę ONZ.
Sam grób Réal jest skromnym nagrobkiem. Szczegółowy plan alejek warto sprawdzić na miejscu lub na stronie miasta, bo oficjalne źródła nie podają dokładnego numeru parceli.
Jak dotrzeć?
Cmentarz leży w Plainpalais, w centrum Genewy, na południowy zachód od Starego Miasta. Współrzędne wejścia to około 46,2021 N i 6,1360 E. Z dworca Cornavin dojdziesz pieszo w kilkanaście minut lub dojedziesz tramwajem do przystanku w okolicy Plainpalais. Wejście jest bezpłatne.
Kiedy przyjechać?
Najlepsza jest pogodna pora dnia, gdy w alejkach jest jasno. Cmentarz to miejsce pamięci, więc warto zachować ciszę, nie wchodzić na groby i fotografować z szacunkiem.
Najczęstsze pytania
Gdzie dokładnie jest pochowana Grisélidis Réal?
Na Cimetière des Rois w Plainpalais, około trzydziestu metrów od grobu Jana Kalwina.
Kiedy została tam pochowana?
Jej szczątki przeniesiono w 2009 roku, kilka lat po jej śmierci w 2005 roku. Decyzja wywołała w mieście spór.
Czy wstęp na cmentarz jest płatny?
Nie, cmentarz jest publicznie dostępny i bezpłatny.
Kogo jeszcze można tu odwiedzić?
Między innymi Kalwina, Borgesa, Zofię Dostojewską, Émile'a Jaques-Dalcroze'a i Sergio Vieirę de Mello.
W pobliżu
Zbieraj odznaki za odwiedzane miejsca
Pobierz NextOnTrip, odkrywaj nowe miejsca i odznaczaj swoje trasy.