Thunovský palác

Thunovský palác (pałac Thunów) to barokowa rezydencja w praskiej Malej Stranie, przy ulicy Sněmovní, w której dziś obraduje Izba Poselska czeskiego parlamentu. Choć z zewnątrz wygląda jak jeden z wielu szlacheckich pałaców w cieniu Zamku Praskiego, jego wnętrza kryją ponad trzysta lat historii — od arystokratycznej rezydencji, przez teatr odwiedzany przez cesarza, aż po siedzibę władzy ustawodawczej.

Gdzie stoi pałac i jak można go rozpoznać?

Budynek znajduje się w samym sercu Malej Strany, niedaleko Mostu Karola i wzgórza zamkowego, przy niewielkiej ulicy noszącej dziś nazwę Sněmovní — czyli „Sejmowa". To właśnie obecność Izby Poselskiej nadała ulicy tę nazwę, nie odwrotnie. Fasada pałacu, utrzymana w stonowanym baroku, nie rzuca się w oczy tak jak pobliskie kościoły czy pałace magnackie, ale to właśnie surowa elegancja budynku zdradza jego wielowiekową funkcję reprezentacyjną.

Jak powstał pałac Thunów?

Historia miejsca sięga XVII wieku. Stał tu wcześniej dom należący do Jana z Roupova, który w 1650 roku kupiła hrabina Markéta Anna Thunová. Rodzina Thunów szybko zaczęła powiększać swoją posiadłość — w 1662 i 1694 roku dokupiła sąsiednie budynki, łącząc je stopniowo w jedną rezydencję. Prace budowlane ciągnęły się jednak przez dziesięciolecia i dopiero na początku XVIII wieku, około 1720 roku, pałac przybrał kształt zbliżony do dzisiejszego. Nadzorował je mistrz murarski nazwiskiem Achtizinger, choć nazwisko architekta odpowiedzialnego za ostateczny projekt nie jest znane — co samo w sobie jest ciekawostką, bo świadczy o tym, że wiele wielkich praskich rezydencji powstawało raczej w warsztatowej tradycji budowlanej niż według jednego, sygnowanego projektu.

Teatr, do którego lubił zaglądać cesarz

Najbarwniejszy rozdział w dziejach pałacu to jego epizod teatralny. W 1779 roku część budynku przebudowano na scenę teatralną, która szybko zyskała sławę w ówczesnej Pradze. Chętnym gościem przedstawień był sam cesarz Józef II, syn Marii Teresy, znany z zamiłowania do muzyki i teatru — to za jego panowania Praga przeżywała rozkwit życia kulturalnego, którego echem był również sukces prapremiery „Don Giovanniego" Mozarta w tym samym mieście kilka lat później. Teatralna kariera pałacu Thunów zakończyła się jednak nagle latem 1794 roku, gdy scenę strawił pożar.

Jak pałac trafił w ręce sejmu?

Po pożarze teatru pałac zmienił właściciela i przeznaczenie. W 1801 roku rodzina Thunów sprzedała budynek stanom Królestwa Czeskiego, które urządziły w nim siedzibę sejmu krajowego, urzędy oraz archiwum stanowe. Od tego momentu budynek na trwałe związał się z życiem politycznym Czech. Po powstaniu niepodległej Czechosłowacji, a później Republiki Czeskiej, tradycja ta była kontynuowana, a od 1993 roku w pałacu obraduje Izba Poselska Parlamentu Republiki Czeskiej — niższa izba dwuizbowego czeskiego parlamentu.

Najczęstsze pytania

Czy można zwiedzić pałac Thunów? Ponieważ budynek pełni funkcję siedziby parlamentu, jego zwiedzanie jest ograniczone i zwykle wymaga wcześniejszego zgłoszenia lub udziału w zorganizowanym dniu otwartym organizowanym przez Izbę Poselską.

Czy to ten sam pałac, w którym niegdyś grano teatr? Tak — teatr działał w pałacu od 1779 do 1794 roku, kiedy to spłonął, po czym budynek przeszedł transformację w kierunku instytucji sejmowej.

Dlaczego ulica nazywa się Sněmovní? Nazwa pochodzi wprost od czeskiego słowa „sněmovna" (izba, sejm) i odnosi się do funkcji, jaką pałac pełni od początku XIX wieku.

Kto zbudował pałac? Rezydencję wzniesiono na zlecenie rodziny Thunów, a prace budowlane prowadził mistrz murarski Achtizinger; nazwisko architekta twórcy koncepcji nie zostało przekazane przez źródła.