Statue of John of Nepomuk with angels

Socha świętego Jana Nepomucena z aniołami stoi na południowym skraju Borovan, niewielkiego miasteczka w południowych Czechach, w pobliżu historycznego mostu nad rzeką Stropnicí. To nie jest ta sama rzeźba, którą turyści kojarzą z Mostu Karola w Pradze — to lokalny, znacznie skromniejszy pomnik, ufundowany przez tutejszy klasztor i od trzech wieków wpisany w krajobraz miasteczka.

Kto ufundował figurę i kiedy powstała?

Barokowa rzeźba pochodzi z 1735 roku. Jej powstanie zlecił František Plank, przeor działającego w Borovanach klasztoru augustianów – to właśnie z inicjatywy zakonu miasteczko zawdzięcza jeden ze swoich najstarszych zabytków sakralnych stojących poza murami klasztornymi. Autor rzeźby pozostaje nieznany; w dokumentacji zabytku nie zachowało się nazwisko kamieniarza czy warsztatu, który ją wykonał.

Jak wygląda pomnik i z czego jest zrobiony?

Figura świętego wyrzeźbiona została z wapienia muszlowego i utrzymana w stylistyce późnego baroku. Jana Nepomucena – kapłana i spowiednika, patrona chroniącego przed powodzią i utonięciem – przedstawiono w towarzystwie niewielkiej postaci anioła trzymającego krucyfiks, co tłumaczy nazwę pomnika. Całość wspiera się na cokole zdobionym wolutami, na którego przedniej ścianie umieszczono łaciński napis skomponowany jako chronogram – ukryta w liczbach rzymskich data upamiętnia rok powstania rzeźby.

Gdzie dokładnie stoi socha?

Pomnik znajduje się na południe od centrum Borovan, przy drodze nr 157, tuż obok starego mostu nad Stropnicí. Miejsce leży na trasie czerwonego szlaku turystycznego oraz ścieżki edukacyjnej poświęconej historii totalitaryzmu, więc odwiedzający mogą połączyć krótki postój przy figurze z dłuższym spacerem po okolicy. Dostęp do pomnika jest swobodny, bez ograniczeń i opłat.

Co stało się z oryginalną rzeźbą?

Oryginalna, XVIII-wieczna figura z wapienia muszlowego nie stoi już na swoim historycznym miejscu przy moście – ze względu na stan zachowania przeniesiono ją na teren pobliskiego zamku w Borovanach, gdzie jest lepiej chroniona przed wpływem pogody. W miejscu pierwotnej lokalizacji ustawiono kopię – najpierw również z wapienia muszlowego, później zastąpioną wersją z kamienia sztucznego, odporniejszego na erozję. Od 1 kwietnia 2005 roku obiekt figuruje na liście zabytków kultury.

Czy warto się tu zatrzymać?

To niewielki, kameralny przystanek dla osób zwiedzających Borovany i okolice klasztoru augustianów – nie jest to atrakcja, dla której warto planować osobny wyjazd, ale naturalny punkt na trasie spaceru wzdłuż Stropnice. Warto zwrócić uwagę na rosnącą tuż obok chronioną lipę drobnolistną, liczącą 29 metrów wysokości i mającą pień o obwodzie 520 centymetrów – to jedno z najstarszych i najokazalszych drzew w okolicy, które samo w sobie stanowi lokalną osobliwość przyrodniczą.

Najczęstsze pytania

Czy to ta sama socha co na Moście Karola w Pradze? Nie. To odrębna, lokalna rzeźba z Borovan w południowych Czechach, niezwiązana z praską figurą na Moście Karola.

Kiedy powstała socha w Borovanach? W 1735 roku, z inicjatywy przeora klasztoru augustianów Františka Planka.

Gdzie stoi oryginalna rzeźba? Oryginał, ze względu na stan zachowania, przeniesiono na teren zamku w Borovanach. Przy moście nad Stropnicí stoi obecnie kopia.

Czy zwiedzanie pomnika jest płatne? Nie, miejsce jest ogólnodostępne i bezpłatne, położone przy drodze nr 157 na południe od centrum miasteczka.

Czy w pobliżu są inne atrakcje? Tak – most nad Stropnicí, czerwony szlak turystyczny, ścieżka edukacyjna „Totalita rozděluje" oraz chroniona, okazała lipa drobnolistna rosnąca tuż obok figury.