Statue of Francis Xavier

Posąg świętego Franciszka Ksawerego stoi na kamiennej terasie przed budynkiem dawnego Kolegium Jezuickiego w Kutnej Horze i jest częścią jednego z najbardziej charakterystycznych barokowych zespołów rzeźbiarskich w tym czeskim mieście. Rzeźba należy do zestawu trzynastu figur świętych, powstałych w latach 1703–1716 w warsztacie rzeźbiarza Františka Bauguta, jezuickiego brata zakonnego, autora także miejskiej kolumny morowej.

Dlaczego terasa została zaprojektowana w taki sposób?

Kolegium Jezuickie, wzniesione w drugiej połowie XVII wieku, otrzymało podwyższoną, obmurowaną terasę z widokiem na dolinę rzeki Vrchlice, otoczoną niskim kamiennym parapetem. Ten kształt nie był przypadkowy — przestrzeń przed budynkiem miała przywodzić na myśl praski Most Karola i Drogę Królewską, którą niegdyś przemierzali dostojnicy i pielgrzymi. Ustawienie rzędu posągów świętych wzdłuż muru terasy miało nadać Kutnej Horze prestiż porównywalny z prestiżem stolicy.

Co jeszcze stoi na terasie?

Oprócz figury Franciszka Ksawerego wzdłuż balustrady terasy stoi dwanaście innych posągów świętych, między innymi Ignacego Loyoli, założyciela zakonu jezuitów, świętego Wacława, patrona ziem czeskich, świętego Jana Nepomucena oraz świętego Floriana, powszechnie czczonego w Czechach jako opiekun przed pożarem i klęskami. Zespół uzupełniają ozdobne kamienne wazony oraz dwie rzeźby aniołów heraldycznych, rozmieszczone między figurami na całej długości muru parapetowego.

Kim był Franciszek Ksawery i dlaczego znalazł się właśnie tutaj?

Franciszek Ksawery, hiszpański misjonarz i jeden ze współzałożycieli zakonu jezuitów, miał dla kolegium szczególne znaczenie, ponieważ to właśnie jezuici prowadzili w Kutnej Horze działalność edukacyjną i duszpasterską od XVII wieku. Umieszczenie jego podobizny wśród najważniejszych świętych zakonu podkreślało tożsamość instytucji i jej związek z jezuicką działalnością misyjną, która sięgała daleko poza Europę, aż do odległych krain, w których sam Ksawery głosił naukę.

Kto wykonał posąg?

Rzeźba, podobnie jak cały zespół terasy, jest dziełem Františka Bauguta, działającego w Kutnej Horze na przełomie XVII i XVIII wieku rzeźbiarza, który sam był członkiem zakonu jezuitów. Jego twórczość łączyła rzemiosło barokowego kamieniarstwa z głębokim zaangażowaniem religijnym — Baugut jest znany także jako autor miejskiej kolumny morowej, wzniesionej ku pamięci ofiar epidemii.

Najczęstsze pytania

Gdzie dokładnie stoi posąg? Na kamiennej terasie przed dawnym Kolegium Jezuickim w Kutnej Horze, w którym dziś mieści się Galeria Regionu Środkowoczeskiego (GASK).

Kiedy powstał? W ramach prac rzeźbiarskich prowadzonych w latach 1703–1716.

Czy to jedyny posąg na terasie? Nie — figura Franciszka Ksawerego to jedna z trzynastu rzeźb świętych ustawionych wzdłuż całej balustrady terasy.

Dlaczego terasa przypomina Most Karola? Jej twórcy celowo nawiązali do praskiego wzoru, aby poprzez skojarzenie z najsłynniejszym zabytkiem stolicy podnieść rangę Kutnej Hory i jej jezuickiego kolegium.

Kto zaprojektował rzeźby? Cały zespół, w tym posąg Franciszka Ksawerego, powstał w warsztacie rzeźbiarza Františka Bauguta.