Sant Simeó Estilita

Sant Simeó Estilita to zrujnowana romańska kapliczka w el Bruc, w komarce Anoia (prowincja Barcelona, Katalonia). Ruiny stoją w otoczeniu zabudowań gospodarczych, w pobliżu gospodarstwa Can Ollé, i są wpisane na listę lokalnych dóbr kultury (Bé Cultural d'Interès Local).

Jak dotrzeć?

El Bruc leży u podnóża masywu Montserrat, między Igualadą a Martorell, przy trasie łączącej Barcelonę z wnętrzem Katalonii. Sama ermita znajduje się poza centrum miasteczka, wśród zabudowań przy Can Ollé — to miejsce prywatne, dlatego zwiedzanie ograniczone jest do oglądania ruin z zewnątrz. Najlepszym punktem wyjścia jest sam el Bruc, skąd prowadzą lokalne drogi gospodarcze w stronę dawnych granic zamku Guàrdia.

Co zobaczysz?

Z pierwotnej budowli zachowały się fragmenty murów jednonawowej kaplicy. W ścianie południowej widać dwa okna, w północnej jedno — wszystkie z charakterystycznym, dwustopniowym rozglifieniem (double-chamfered), typowym dla katalońskiego romanizmu. Po stronie wschodniej, gdzie powinna znajdować się prostokątna apsyda, dobudowano później pomieszczenie, które służyło jako miejsce produkcji wina — w jego wnętrzu zachowały się kadzie na moszcz. To właśnie ten gospodarczy dobudówek najlepiej tłumaczy, dlaczego dziś trudno odczytać pierwotny plan świątyni: sakralna funkcja obiektu z czasem ustąpiła miejscu praktycznej, wiejskiej.

Jaka jest historia tego miejsca?

Kaplica powstała w XII wieku i przez stulecia leżała w granicach zamku Guàrdia oraz parafii Sant Pau de la Guàrdia. Kult świętego Symeona Słupnika trwał tu aż do XVIII wieku — w 1772 roku nabożeństwa przeniesiono do nowej świątyni wzniesionej przy gospodarstwie Ollé, dokąd przewieziono również dawny ołtarz. W XVI wieku kaplica zyskała malowany drewniany retabl przedstawiający scenki z życia świętego — obraz świętego Symeona otoczony czterema scenami narracyjnymi. Ten zabytek sztuki sakralnej przetrwał przenosiny i jest dziś częścią lokalnego dziedzictwa el Bruc, choć sama pierwotna budowla od dawna stoi opuszczona i w ruinie.

Kiedy przyjechać?

Ponieważ ruiny ogląda się z zewnątrz i nie ma tu infrastruktury turystycznej, najlepiej odwiedzić je w ramach dłuższej wycieczki po el Bruc i okolicach Montserrat — wiosną lub jesienią, gdy temperatury są umiarkowane, a piesze podejścia do pobliskich szlaków (m.in. w stronę masywu Montserrat) są najbardziej komfortowe. Latem w Katalonii bywa bardzo gorąco, co utrudnia dłuższe zwiedzanie terenu wokół dawnego zamku Guàrdia.

Najczęstsze pytania

Czy można wejść do wnętrza kaplicy Sant Simeó Estilita? Nie — budowla jest w ruinie i znajduje się na terenie prywatnego gospodarstwa. Zwiedzanie ogranicza się do oglądania zewnętrznych murów i pozostałości okien.

Skąd pochodzi nazwa kaplicy? Od świętego Symeona Słupnika (katalońskie Sant Simeó Estilita), wczesnochrześcijańskiego ascety, któremu poświęcono świątynię już w okresie romańskim.

Co stało się z wyposażeniem kaplicy? Najważniejszy element — XVI-wieczny malowany ołtarz ze scenami z życia świętego — przeniesiono w 1772 roku do nowego kościoła wybudowanego przy gospodarstwie Can Ollé, gdy tam przeniesiono również kult.

Czy ermita ma związek z zamkiem Guàrdia? Tak, historycznie kaplica leżała w granicach dawnego zamku Guàrdia i podlegała parafii Sant Pau de la Guàrdia, co widać w dokumentach opisujących jej średniowieczne pochodzenie.